 
 


    ,       .      .       ,     .

  ,          .   ,   -:       ,  ,     .  ,         .





  



  



    



   , 2026

   ,  , 2026



ISBN 978-5-0071-6069-8

     Ridero


      ,   .        .     ,   .







,           ,   ,         .

,          : ,   ,  ,   .

,      ,            ,   .

,      ,         .

,              :  .

 .   ,   ,       ?

   .   ,    .   ,   ,   .   ,            .

    .       ,       .     ,    ,   ,   .

            ,     ,  .




 


    - .   -  ,     ,        .  . ,  , , ,    .      .      ,      .  ,  ,    - ,      .

,        ,            ,     .   ,        -    ,       .   , -     :   .       ,  ,   .

    ,     ,    ,    .   ,    ,        ,       -  .   .   .

* * *

        

 .      ,  ,       ,    ,   -  .        .

        ,   ,   ,         .  ,   . ,      ,        ,      ,      .        .           .            ,               ,   .

          .  -               .    .   ,              ,      .

        .             .       ,    . ,    ,       :    ,      .     ,     ,    .

* * *

    .   .     ,   .   :   .   -     :    .      .

:     ,  .     ,      .    ,             ,    ,      : , , ,  , , .    ,        .

       .    ,     ,   .    ,         .

* * *

     

     ,     ,      - .   :     ,    ,     ,         .      ,   ,        ,    -  .

,   , , ,       .     ,        .             ,       ,     .

 ,     , .            , ,      ,   .

           :   ,     ,    ,       ,      -       .   . , ,        ,   :           ,     .

* * *

    

   . -      ,     :  ,  ,    . -  , ,   ,  ,   .     ,   ,    ,   ,         .

  ,        :     ,       .   . ,       ,  ,   .   .        ,    ,   .  .     .

,   .  .     .




 I       





 1.      ,    


         ,         .

 ,   Fair Play,   NPR (2022)


 ,  ,          : ,      :      .      ,    .    .   ,           ,        .   .    ,     ,   .

  .  ,       ,     .  ,      .   ,    ,        .   ,       ,     .

   :   ,         ,     ,    ,   ,          .   ,  .   ,        ,      .

    ,        ,   .

* * *

   

             .    -  ,    ,     ,        ,  .     . -    -    ,        ,   .

   ,    ,            .  ,     ,    ,  ,   ,  -   .

 ,  ,     ,   ,      .    .     ,      ,      .

       ,   ,     .

   ,   .  ,  ,    .      ,     .      ,    .

    ,   ,      ,   ,    .

 ,   .  , , . ,  ,   .

   ,    - ,    ,       .

  .       .      ,   ,  , , .  ,  ,    ,       .

      .   . ,       :  , ,  ,   .       , ,      ,  , : .

 .     ,  ,          .  .       ,         .

     ,     :  ,    ,   ,      ,      .  .  .   ,   .

   .  , ,   - ,    .

* * *

   

      .     ,       ,  -   .

  ,  ,     .         -.      ,     .

 .     ,      ,         .    ,  ,  , -    .   ,      ,        .    .  ,     .

 ,    ,  !     ,       ,  ,    ,  ,   .

 , ,     ,   ,  .

          .   ,      ,       ,  .  ,    ,     : , .    .

      .          ,  - ,  ,      ,        .

   .           ,       .

      :       ,        .       ,     ,  .      .  ,   ,        ,       ,     :  ,  .

 ,   ,     ,   ,  ,  .  , . ,      ,    .  ?   - .

 , ,   .   .

    .  .      ,      :  ,  , ,   ,  ,    .

         ,   .    ,  ,   ,           .

    .    .

 .          ,       .      .

    ,         .

* * *

 

   .    ,    ,    .    .

* * *

  

-      ,    ,         .  .    ,      ,   .          ,    ,      .  .     .

 ,  ,    ,   .     . - ,  ,  .   .   , ,  ,  ,   ,       .

 .   .     ,      .   - ?  ?  ,    ,    .       ?

* * *

  

     .   ,    ,     ,        .        , ,    .   ,  - -        .

     ,   .   ,   .    , ,    ,   ,      .

* * *

  

     ,    ,       .    ,  ,  .    .    ,      .

Ҹ    .    ,   .       , ,  ,  - :       .   .        ,   , -    ,  ,    ,    .

    .      ,     ,         ,    ,  - ,    .

 ,    .   ?

  ,   ,   :

  ,   .   .

  ,    .   , .

    ,    ,     .    . . .      .

     ,     ,   ,  ,     .       .       - .          , , ,    -    .

   ?    , ,   .

, , .     ,  ,    .   .       ,     -  ,      ,   - .

      .  ,    ,      ,   .  - ,    ,        ,   ,  ,  ,      .

* * *

     

    ,   .                          .     .    -      .

 ,      :    ,     .  ,   ,      .      ,     .     .       .     ,    ,   .  ,     .         ,   ,  .

           .    ,  ,   :     ,    ,   -      .    .

          :  ,    .             :   ,   ,     .    .     .          .

   ,        .   ?        ,   ,     ,   .         .    . Ҹ , ,   .     ,   .        :   ,   ,     ,   . ,    ,     ,   .

   .    ,       ,       .   ,                     .

       .       Ҹ       ,    .               .                 ,        ,   .        .    ,    :      ,           .

     .  ,         .      ,    :        ,       .

   ,  ,  -     ,  .  .     ,  .

   ,    .   ,           .

* * *

 

,      ,   ,      ,     .    ,   :     ,     ,    -  .

 ,    ,   ,       ,   .      ?

    ,     ,     ,     .

    .      ,   :    ,     .     ,     .

     . , ,      .    :  ,  , !     .

   -  .  ,     ,    ,       .  ,  .  ,     .     . . .     ,       .   .     ,     .    ,     ,      .

     .

 ,    ,    .  .    ,         .

  ?    .

 .   .     ,   ,        .  ,   .  , ,     .

    .   ,     .

 ,   .    ,         .

* * *

         .   2019 ,    American Sociological Review,           .      ,         .    ,     ,    ,     .                ,   .         :     ,    .          .      ,        .

     ,                     ,      .       .    :         .         ,            ,   .

      .   ,            ,    .

  ?   .

 ,    .  ,  ,  ,   .  ,  .    ,    . .    ,     .

    .       ,   ,  .   .  ,    .

* * *

    ,    .          1987   ,   Journal of Marriage and Family.  :               ,   .  ,    ,  ,      .       ,   .         ,       .          ,      ,      .

    :  .     ,       .    .

* * *

      

  ,     ,    ,  ,   .

    .    ,     ,      ,   .   :   ,   .  ,    ,     :  :   ,   .   ,   ,       .    ,     ,      ,     .

      .    ,       :    ,    ,     .            .

.        .    ,  ,    .  :  ?         .    ,   .   ,    :   ,    .   ,   :  ,   .

* * *

  ,     

     ,    ,     ,     ,   .   ,       ,    ,     .

 ,   ,    ,            .  , !

  ?   .

 . , .   .  :  ,   ,    .

  ,    .

 ,         .   .   ,     ,  ,     .    ,     .

 ,  ,     ,        ,    . . ,  ,      :  ,     ,   ,  ,   ,    .

  ,        ,     ?   .

       .

 ,        ,    .   :     .    .

   ?   .       ?

     ,     , ,  ,   ,   .

 ,     ?   ,  .       :     ?   :  ,    ? ,    ,    ?

  ,    ,      .

  ,   .     .

* * *

     ,    Fair Play   ,        :  ,      . Ÿ    ,   .        ,       ,      -   ,       .         .    ,       ,   ,  ,       ,     ,     .

     :   .     ,     .       .   .

* * *

  

   ,              .   .

  ,                  ,        .     .       ,   ,  75%       .     ,        ,   21% ,   4%,   , 47%, ,     .      .    ,      ,  ,    ,    .

             .              ,    .     :          ,             ,   .   ,   ,       ,       .

       .          :          .   ,   ,     : , ,       .  ,   ,  ,  ,      ,      ,   .

     ,   .   , ,      ,          .   ,    ,   .

* * *

    

      .   ,   ,      .

      .      ,  ,      ,          .       ,      .            .

          :   , ,       , ,     .       ,     :  .     ,  ,  .  ,     ,    .    , ,         ,   .        .    .

  :  ?    .   ,       ,    ,  ,     .           ,       .

* * *

  ,    

         ,     .    ,       , , .    :        .   ,      ,      .  ,     ,    .

          ,      ,    -  .              .        :         ,   .

  ,   -  , ,  .        ,      .   ,   .        ,        ,          .

   ,   ,     ,          .          ,    .          ,    .           .    :    ,    ,         ,     .

* * *

  

         ,    .   .    ,   .      :          ,       .

    . ,   ,   .

    .   ,        .   ,   ,  ,    .     .  .  .

    .  .       ,  :  .   .    셻        ,  ,  .         .  .

  ,   ,     ,     .  ,    .    .

  :    ,    .   ,  ,     ,     .

     .    ,      ,     ,     ,      .  . ,   ,    .

    .  ,      ,   .

 ,    .    ?

 ,   .        .   .

  ?

   ,       .     ,   .   , Ҹ.   ,      .

 .  ,        : ,  , .   - ,    . - .

 ,    ,  .       .    .  ,   ,    .

  ,    ,   .          ,      ,    ,  .      ,   .  , ,      .

  ?

 .  .       ,    , .   -.   .

         .    ,  .

  ,   .    .   ,     .   ,   .   .

      ,       .  ,   ,   - .   ,      ,   -  . ,    .     .

   , -  .  ,   .   .

     .  .    ,   ,  ,         .     ,    :

 , ,     ,     ?       .

    .

 ,    .      .   .

  ,    ?   .  ,      ?  ?

   ,   ,    .

 ,     ,  .    . .     ,   ,   ,     ,  - .      .

 ,   .

       : , . , .  ,   :   .   .  ,     .

 .      .   ,     .

  ,   ,       ,     .    .   .  ,    .

      .     ,   ,    .  ,       .    ,        .      .      .

* * *

  

   ,      ,  ,      .        .

  ,  -  .   ,   .      ,         ,     ,   .

 ,    .   .          .    .  ,   :  ,   . ,    .    .

 , ,   .   ,  .   ,    .  ,    - ,     ,   .

    :       .       ,           .      ,   .      .   .  ,     , ,  .

       .    ,  . ,   :  . ,   -      . ,  ,   .    ,    .

  . ,      .  .




 2.   ,    


     - .     .

 , ,  Daring Greatly (2012)


   ,        ,       .        : -     , -    .       .     ,  ,    .    :   ,            .

      ,    ,     ,  ,       .

  .             ,         ,       .     ,  ,  ,   ,  .       ,  ,            .

       .  : ,    .    ,     .

* * *

  ,    

  ,    .     ,      ,       , ,    ,   -     .       ,     ,    .

  ,    .              . ,  .

     ,  ,   .  .    .     ,  ,         .         .    :  ,    . !

      .  ,  ,      ,  .

 .   , ,   .

 ,     .  , .   .

      .     ,     -  .       ,       .      .       ,       , ,  ,     .

    ,   ,       :     .

   .    ,       ,      ,   .

 ,  ?     .

  ,    ,     ,            .             ,   ,       .

  ,     .   .

    ,     .

 , .     .    . ,  .

   ,   .  .

  .     ?

   ,            - .    .  .  .

    .       ,    .   ,    .   ,    .

 .    ,   .

    -  ,    ,  .     ,   . ,  ,     .   - .       ,     .

 ,    .

 ,   ?   .         .    ,     .  ,     .  , ,   -  .

     ?

      ,   .      .    :     .

  ,   ,    .

   , ,    .      -  ,  ,   .          .

  ,  -  :     .   ,  , ,     ,      .     ,     ,        .

    .

* * *

 

       ,    .     ,    - ,     ,      .

     .        ,     .          .   ,      ,    ,    ,        .

       .     :     ,     ,  ,         .     .     ,   -   - , , ,     .

 ,     ,  .

   .      ,    ,    ,  ,    .   ,   ,      - .      ,   -  ,        ,   .  ,  ,       -,  ,        .

   ,      .  .   ,      ,     : ,  .        ,         ,       .

 , , .     :   ,   ,   .

   .      ,    .

  ?   .         .

   .         ,    ,   ,    - ,    .

* * *

  

     .     ,     ,           ,       ,    .

  ?   .  ?

 ,   .   .

    .   ,  ,   .  ,   ?   , , ,  .    - .

 ,   .       .

   ,    .      .

 ,      ,    ,   ,   ,      .

 .       .      .      , , ,   ,   .     .

 ,    .  , .  .

  ,   ,     ,   .    ,          . :   .

    .   .   , , -   ,  ,     ,     :  .  ,    . ,   . ,    ,  - .

      ,      .

 ,    , .   ?

 ,   .   .  .

 ?

 .

   - ,  .      ,      ,    .        ,       :     ,     .

   ,     .      ,   .

* * *

,    

    - ,   ,       .     ,      .

  ,            ,   Psychological Bulletin  1994 .       :            ,   ,      .     ,         .

      .    ,        ,  ,  -    :  , ,     .       ,        -  - .

  ,     .  ,  ,    ,    ,  .  ,  .            .    ,    ,  ,  , ,   -    .

      ,        .   .           - .

   ,    . -         ,     ,    .   :   .  ,  .

        .   :   ,    .  :       ?   : ,    .

           .  ,      ,    ,  ,  ,   .

       .     , ,   .     :      ,          .

* * *

  :     

   ,        .                   Shame and Guilt  2002 .    :      ( -,  -),     -.

       :   -  .       :  .            : , , .            , ,     .

,        ,       ,   ,  .   :    -     .  :    .                  .      ,           .

     Daring Greatly     :      - ,     .     ,  .      ,           .

* * *

    ,    ,            .  ,    .  .   :   ,   -   . .   .

 ,         ,   , ,   .

  ,            .  -   ,  ,  ,     ,   : ,    . ,   -   .

* * *

  

 ,     ,  :       ,    .      ,    ,      .

       ,       .         ,  -        ,       .

  - ,   ,  .  .

 .  ,    ,  ,      .   ,  ,      ,      .

 ,   ,   ,       .    .

   ?

  .   .

   : , ,      ,         .            ,    ,    .

   ,   ,        .      ,   .    .            ,        .

 ,    .          .

   .   .    .       ,     .   ,      .      ,          .

     ?

 .     : ,     ?      .   .      .         ,        ,       .

    ?

 ,    .   .  ,  ,   .     :  - . -  .

   ?

 .   ,     ,  .     .  . ,   . ,       .

 .       ,         .

  ?   .

      .   .  ,       ?        .     ,  ,  .       .  : , .   .          ,     ?

 ?

 .     .       .  ,    ,    . Ÿ  .

     :         ,  .          .       ,    ,     .

( :      .      ,     ,      ,   .)

  ,    ,    ,       .     .   .   .

     ,    .   ,     .     ,  -      .

    .

* * *

  ,     

   ,      ,        ,     .  ,  , :  ,     .

     ,      .     ,  ,  .     ,    ,               : ,    ,   .     ,          .

         .              ,          .

  ?   .    .

 ,     .  , ,  .

    .  .          ,      .

 ,     ,      .      .  ,  ,   .      ,        -  .     - . .      .

  .

 ,   ?          ,    -  .   :    , .   -  .

 ,   -  .

      ?    .

     .    .     ,   . ,     ,   .

 ,    .  ,              ,     ?

 . .  :

   .    ,   .    .

 ,   .       .

      , , ,   ,        .

 , ,    .        ,     

  ,    .   .   .

* * *

   ,   .        ,   .    ,   ,        :        .

    ,    .         ,          .

* * *

,    

   ,   ,      .

    :  ,   .        ,    .    :      .      ,     ,    ,        .   ,   :   ,  .     :        ,     .     ,   .

       .      ,   :  ,    , ,   .     ,     .         :     ,      .         ,      .

* * *

          ,   :            .    .    ,   ,    ,   .

,   ,    ,   .    ,          .   ,   .    .

       .

, ,      ,    ,   .       .         .  ,     .

  ,      ,     .  ,     ,      ,    .      ,       ,   .

 ,      .    .

    .     ,    .

* * *

       :         ,    ,   ,        .      .  , ,     ,       ,    ,    .

* * *

  

     ,   Codependent No More      1980-,      ,      .           ,      .

     ,    -      ,            .   ,   , .  ,    .         ,  -    .      ,        .

      .    ,       ,  :       ,   .     ,        ,     .

    . ,      ,     .            ,    ,   .

* * *

,      

 ,    ,         ,   .    ,    .

          ,    ,   .      -    ,      ,   -    .

,      ,      .      ,     ,   .     ,    .

  .   ,  , , .     ,    ,       ,   -      .

* * *

   

 ,        ,               ,  :     ,  ,  ,     ,   ,       .

      ,     :

  . :    ,    .

    .  ,     - .

    .   .

   . , :      ,    .

       ,     ,  . ,  .

      ,      .           :         ,   .

    .          .    ,     ,          .        ,      .

* * *

       ,        .     ,    ,   .

 :   .   :   ,  . :   .  : .   .   ,   ,   .   : .    ,    .

   ,   . ,  ,         .      .  ,  ,        -     .

   ,      .

 ?

  ,     .  .  .

 ,  ,       .    .   , ,  .   ,       ,  .  -  .

   ,    .   .     .

    ,   .

    ?   ?

 ,    ,  .

 , .   .     .  ,    ,  , ,  -  ,      .    .    .    .

 ?   .

 ,    .

  , ,   ,  ,     ,        .

         ,       ,   .     .  .

* * *

  

            :    .            ,     .         ,   ,     - .

           .

    :     ,     .   ,     .      ,  :   . .     ?

    ,    ,  .       .  ,   - ,   .

  ?    .

   ,  :   ,   ,   , ,    .

 ,      .   ,   .

  ,    .       -  ,       .

    .     ,  ,       .        .   .    .

  ,       .     .        ,       .    ,     .

    .  ,  ,   . .

  ,      .   

 ,   .      .    .

 ?

 .    .   . ,   .

  ,    , ,  ,      .      :   ,   ,  ,           ,  .

,      . ,  ,   .     ,         ,      ,      .

    .    ,   ,  ,         .     ,    :

 ,   ,      .     .     .

    .

  ,   ,        .

 .  .  ,     .

 ,   .      ,   ,       ,      . ,    ,    .

 ,    .          ?   ?

 .    .

    ,     .       .        .

    ,         .

   ,   .  .  ,  .   .

  ?

   .

  ,    .     :    ,    .  ,   ,      .

     ,   ,             ,  ,    -     .    . , ,    .    ,       ,   ,   ,   .

  .  ,   ,  .     :     .




 3.     : ,    


      ,      .

 , ,  The Dance of Anger (1985)


  :     ,             ,       ,   .          .       .   ,  ,  .             ,          ,    .

 ,   .  :     .       .      .     ,      .

  ,     ?  -, ,  .     -        :     , ,      ,     -.   ,    ,     .

     - ,    .       .  ,     ,     .  ,  ,  ,       .

* * *

  .       ,          .     , ,         - ,   .    :     ,      .

    .     ,  .    ,       ,     .

     .         ,     ,  :   .        ,      ,         ,    .    :   ,       ,    ,    .

   . ,   ,    ,         ,    ,    .          :    .     .

      .   ,   .      :  ,  ,   .

  .    ,        ,  ,  ,         .      ,     .

   .  ,     ,    ,  , ,  .           .    ,     .

 ,   ,  .     ,  ,     ,   :      ?

  ,  ,   .          .            : ,     ,   .

 . ,   .   ,    : ,    .

       ,        .

 ,    ,   .       .

   ,   , ,   .     .

  ,    .

,     :   ,  ,     .     ,   .      - ,  .    ,      ?

      .  ,  ,    ,  ,  ,  ,  .

  ,     ,      .      .

  - ,    .

    ,   .   ,  ,  ,    ,    .

  ,   .  .

          ,           .  .         ,       .

  , .    ,          ,   .

 ,    ?   ,        .

   , .    .

   ,      ,    .    .

 ,       -   .       ,    ,      .

  .    ,     ,       ,    ,        .     ,    .   ,   ,      :       - ,  ,   ,        .

    .        .      ,     :  . , ,  - .

   : .

* * *

 ,   ,  ,   

           ,   ,      .

        ,      .     : ,        .      .         ,        .      ,   ,     , ,   .

       ,            ,     .     ,    ,          .

        ,      ,    .         ,     ,   ,   .                ,      .        ,      .

      ,  :    ,   ,     .     , ,   :         .    ,        ,   ,     ,      .

     :  ,       .               ,         .

                 Emotional Blackmail (1997).      ,  ,     .              ,   ,         .

       FOG, : fear (), obligation (), guilt ().   ,    ,    ,       .

, ,    :  .      ,  ,      .

* * *

 ,   ,        ,    ,    .      .   ,       .

 ,   .       .

  ,  ,   ,   .      .           .

    , ,       .

 ,    ,        .     .

 ,  ,    .    .   ,   ,   .

* * *

     ,   

        .        ,       .

       :       .     :     ,     .     ,   ,   ,    ,     .

  ,   ,       ,       ,    .   .     ,      .

  ,  ,  ,        :  .

  .   .  :   ,  ,  .   .

   .      ,   ,    ,      .     .          .    , ,      ,     ,   ,   .

    ?   ?

  .       .       ,   ,  :  ,    .

* * *

  ,       

        ,  .     ,   ,         : ,  ,    .     ,    ,  ,     ,    .

   ,     ,   ,          .     ,  ,     ,      ,      .

 ,    ,        ,      .

 ?   .

          .  .     ,     .       ,    ,    .    .          .   .      ,         .          ,      .

          ,            .  ,  ,     .

 ,   .        .

         ,        ,    .   :

 ,  -  .

     ?    .     ,         ?

 .  ,  , -  ,       ,   .

       ,   ,    .    .  ,      , -  ,    ,           .

  ,  ?    .

   ?  ,  ,       .    .     ?  ,         ?

   ,     ,    .   ,  ,  .

    ,  ,       - .   ,  ,        :

 ,     ? ,     .

   ,  ,    ,    .         ,   , :

    . ,  .   .

 .

  ,  

   , ,   .          ,     .   ,   ,   ?     .    ,   ,     ,   .  .    .

    ,     ,    .

    ,    .      .  ,    .      ,  .

, ,    ,           ,  ,  -       .

* * *

  ,    

     ,       ,    ,     .     .  -    .  ,      .  ,     ,        ,  ,  .

* * *

       ,    .         ,     ,   :

 , ,     ,      ,     ,         ,   , , ,   ,  ,    ,  , , ,    ,    

 ,    ,   .   ,  .

   ,     .    ,    .

* * *

       :      -  ,    .  ,   ,    .       ,     .

            ,       ,         .           .

  ,   -  , ,  :              .      ,    ,     ,   ,       .

  ,    The Dance of Anger,    .     ,        ,     ,      ,       ,    .       ,       ,  .




  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/book/alla-mikhailovna-korobova-34178414/granitsy-v-bytu-74834799/)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .


