Can Yayınları 2056

© 2012, Can Sanat Yayınları Ltd. Şti. Tüm hakları saklıdır. Tanıtım için yapılacak kısa alıntılar dışında yayıncının yazılı izni olmaksızın hiçbir yolla çoğaltılamaz.

1. basım: Nisan 2012 E-kitap 1. sürüm Eylül 2014, İstanbul Nisan 2012 tarihli 1. basım esas alınarak hazırlanmıştır.

Yayına hazırlayan: Faruk Duman

Kapak tasarımı: Ayşe Çelem Design Kapak resmi: © Derya Erkenci

ISBN 978-975-07-2369-8

CAN SANAT YAYINLARI YAPIM, DAĞITIM, TİCARET VE SANAYİ LTD. ŞTİ. Hayriye Caddesi No: 2, 34430 Galatasaray, İstanbul Telefon: (0212) 252 56 75 / 252 59 88 / 252 59 89 Faks: (0212) 252 72 33 www.canyayinlari.com yayinevi@canyayinlari.com

MURAT GÜLSOY

BABA, OĞUL VE
KUTSAL ROMAN

ROMAN

Murat Gülsoy’un Can Yayınları’ndaki diğer kitapları:

Oysa Herkes Kendisiyle Meşgul, 1999

Bu Kitabı Çalın, 2000

Âlemlerin Sürekliliği ve Diğer Hikâyeler, 2002

Binbir Gece Mektupları, 2003

Bu Filmin Kötü Adamı Benim, 2004

Büyübozumu, 2004

Sevgilinin Geciken Ölümü, 2005

İstanbul’da Bır Merhamet Haftası, 2007

602. Gece, 2009

Karanlığın Aynasında, 2010

Tanrı Beni Görüyor mu? 2010

MURAT GÜLSOY, 1992-2002 yılları arasında arkadaşlarıyla Hayalet Gemi dergisini çıkardı. Bu Kitabı Çalın adlı kitabıyla 2001 yılı Sait Faik Hikâye Armağanı’nı ve Bu Filmin Kötü Adamı Benim adlı romanıyla 2004 yılı Yunus Nadi Roman Ödülü’nü kazandı. Bu Kitabı Çalın, Almanya’da Stehlen Sie dieses Buch adıyla yayımlandı. İstanbul’da Bir Merhamet Haftası birçok dile (Çince, Makedonca, Rumence, Bulgarca, Arapça) çevriliyor. Boğaziçi Üniversitesi’nde öğretim üyesi, mühendislik ve yaratıcı yazarlık dersleri veriyor; sadece yazmayı değil yazmak üzerine düşünmeyi de seviyor.

www.muratgulsoy.com
muratgulsoy.wordpress.com

Gerçekten rüya görüyorsam,
belleğimi durdur ulu Tanrım,
tek bir rüyanın bunca hayali
barındırması olanaksız;
hepsinden kurtulup aklından çıkarana ne mutlu.

PEDRO CALDERÓN DE LA BARCA
Hayat Bir Rüyadır, 1635

Beddua

Son zamanlarda her şeyin ne kadar tuhaflaştığının farkında mısınız? Sabahları özellikle. Her zaman kalabalık olan sokak şimdi bomboş. Saatlerdir bekliyorum bir hareket olsun diye. Olmuyor. Zaman durmuş gibi. Sanki Allah uyanamamış, her şey onu bekliyor. İnanmıyorsunuz bana. Kimse inanmıyor zaten. Ben de size inanmıyorum işte! Siz de yoksunuz. Burada, pencerenin önünde oturmuş kendi kendime konuşuyorum. Oh olsun size de... Sveta marketten gelene kadar konuşmayacağım sizinle.

Ah, bilmezsiniz, bir gün uyanacak. Gerinecek, esneyecek, titreyecek toprak. Bütün bu evler yıkılacak. Açıkgöz yapıcıların malzemeden çalarak yaptığı bu apartmanlar ânında yerle bir olacak. Ne muazzam bir iş Yarabbi! Sen her şeye kadirsin. Ama uyansan artık. Silkinsen. Senin olanı senden çalan bu serseriler sürüsünü bir döksen uzaya. Cansız karıncalar gibi dağılıverseler boşluğa. Bir üflesen, toptan uçup gitse atmosfer denilen gaz bulutu. O dev parmaklarının arasına alıp şöyle bir sallasan da denizleri, okyanusları dökülüp kuruyuverse. İşte ondan sonra kuru bir ceviz gibi fırlatsan uzayın derinliklerine doğru. Kuru bir ceviz. Hiç güleceğim yoktu. İşte kurumakta olan kafatasım.

Ah Sveta, nerede kaldın? Baksana, kandırıyorlar beni, konuşturuyorlar. Beddualarımı ele geçiriyorlar. Yüz yaşıma çok az kaldı. Bilmiyor musunuz? Yüz yaşına gelen her kim bir dilekte bulunur, tez gerçekleşirmiş. Öyle buyrulmuş insanlık kurulurken. Hiçbir şeyden haberiniz yok. Siz o sakallı köpeği dolaştırın, dekolte elbiseler giyin, gizli gizli sigara için, deliklerinizle oynayın yalnız kalınca... Allah hepinizin belasını verecek!

Duvara asılı tüfek patlar

İçeri girdiğimde bir tuhaflık olduğunu hemen anladım. Duvardaki resim indirilmişti. Yerinde beyaz dikdörtgen bir boşluk kalmıştı. Bu beyazlığın ortasında kirli bir çıkıntı olarak duran çiviye de bir tüfek asılmıştı. Silahı görünce tedirgin oldum ama belli etmedim. Daha önce buraya defalarca gelmiş olmama rağmen yabancılık hissediyordum. Beni şaşırtmak istediğini biliyordum. Son çare bu değil midir ilişkilerde? Karşındakini etkilemek istersin, hangi yolla olursa olsun. Ama bizimkisine ilişki denir mi? Karşılıklı oturduk.

“Korkuyorum.” 

Dedi. 

“Boş versene. Yeni bir şey söyle bana.” 

Dedim. 

“Bu sefer farklı.” 

Başıyla işaret etmedi ama anlamıştım. Duvarda asılı olan tüfeği ima ediyordu. Üzerinde soluk mavi bir sabahlık vardı. Bense paltomu çıkarmamıştım. Hemen gidecek gibiydim. Aslında hemen de gitmek istiyordum. Burada durdukça hızla eskiyor, onun hayatının bir parçasına dönüşüyordum.

“Boş ver. Bunun bir önemi yok. Hem bizimle ilgisi olduğunu nereden çıkarıyorsun ki?” 

Dedim.  

“Nasıl bu kadar saf olabiliyorsun? Bir hikâyenin içindeyiz. Bunun farkında değil misin?” 

Dedi.  

Sırıttım. Bu halini tanıyordum. Bir hayal kurar, uzun uzun anlatır, tam ben ayrıntılarına kendimi kaptırmışken, başka bir şeyden söz ettiğini, hiçbir şey anlamadığımı söylerdi. Bir yanlışlığın ortasında dururdum öylece. Yeterince beklersen hayaller eriyip yok olur. En iyisi geçiştirmek: 

“Evet, berbat bir hikâye. Kahramanları ikimizsek... Evet, gerçekten de sıkıcı olurdu.” 

Güldüm. 

“Anlamayacağını biliyorum. Senin rolün de bu işte. Anlamamak.” 

Gülüşüm yok olup gitti. Öfkelenmeye başlamıştım. Gecenin bir vakti arayıp beni evine çağırıyor, duvara bir tüfek asıp tedirgin etmeye çalışıyor, sonra da anlaşılmaz şeyler söyleyip sinirimi bozuyordu.  

“Niyetin nedir senin? Bak bu sefer de geldim, ama her ıslık çaldığında geleceğimi sanma.” 

“Neden geldin peki?” 

“Sana bir şey oldu sandım.” 

Dedim... Acı bir alayla kıvrıldı dudakları. Eskiden başkalarına takındığı tavırla beni küçümsüyordu. Onu değil de başka bir hayatı seçtiğim için benden nefret ediyordu. Bunları biliyordum. Deterjan ve sabun kokan evimi küçümsüyordu. Sabahlığının önünü bilinçli olarak araladı. Her seferinde aynı şey oluyordu. O ne zaman isterse ben geliyordum. Bazen üzerimdeki paltoyu bile çıkarmadan, kapıdan girer girmez, hemen holde... Bazen, soğuk ve kirli çarşaflarının arasında... Bazen sıcak yaz rüzgârlarının altüst ettiği balkonda, saksı çiçeklerinin gölgesinde... Bazen, kalorifer böceklerinin cirit attığı kirli mutfak zemininde... Eskiden bu kadar pis değildi. Hiçbir zaman düzenli biri sayılmazdı ama zaman içinde temizlik duygusunu tamamen yitirmişti. Deliliğin göstergelerinden biri. 

“Başın dertte sandım. Sesin kötü geliyordu.” 

Sözlerimi dokunaklı bir ses tonuyla vurgulamaya özen gösteriyordum. Ona acıdığımı anlasın artık ve beni aramaktan vazgeçsin diye canını acıtmak istiyordum. 

“Senden kahraman falan olmaz.” 

Aşağılamak... Tek yapabildiği bu. Siyah kılları uzamış bacaklarını sehpaya uzattı. 

“Sen kendini adam sanıyorsun değil mi? Seni çağırdığım zaman koşa koşa geliyorsun... Sana ihtiyacım olduğunu düşünüyorsun. Öyle mi? Aptalsın. Gerçekten de aptalsın. Ama yine de içinde küçük karanlık bir yılan yaşıyor. Çiftleşmekten başka bir şey düşünmeyen, akılsız bir yılan...” 

Canım sıkılmaya başlamıştı. Saat ilerliyordu. Bir an önce işimi bitirip gitmek istiyordum. Daha eve dönerken alışveriş yapacaktım.  

“Bu son. Bir daha gelmeyeceğim.” 

“Öyle mi?” 

“Evet, öyle. Artık başka hayatlar yaşıyoruz. Senin için de en sağlıklısı bu.” 

“Sağlık... Evet, sağlık önemli tabii.” 

Yanıma gelip kollarını boynuma doladı. Ter kokuyordu. Ekşi. 

“Korkuyorum. Çok kötü bir şey olacak.”

Yumuşamıştım. Kollarımla onu sıkı sıkı sardım. Eskiden olduğu gibi.  

“Korkma, işte buradayım, yanındayım.” 

“Tam da bu nedenle korkuyorum.” 

Dudaklarını kulağıma yapıştırdı. Gözlerimi yumdum. Fısıltıyla acele acele konuşuyordu. Heyecanla. 

“Bir hikâyenin içindeyiz... sonu kötü bitecek bir hikâyenin... bilirsin, eğer hikâyelerde duvara asılı bir tüfek varsa... bir an gelir mutlaka patlar!” 

Beni öldürmek istediğini ima ediyordu. Ya da onu öldürmem için beni kışkırtıyordu. Silaha baktım. İlk kez, gözümü kaçırmadan, dimdik bakıyordum. Odanın içindeki her şeyden daha gerçek görünüyordu. Meşin askısı, tahta kabzasının üzerindeki çizikler, uzun siyah namlusu, Şeytan’ın tırnağı gibi siyah kıvrık tetiği, süslü horozu... Odanın içindeki diğer eşyalar belirsizliğin pastel renklerindeydi. Uğursuz bir iş için imal edildiği hissi uyandıran bu antika tüfek ise neredeyse kendiliğinden hareket edecekmiş gibi canlı... Sırasını bekliyordu.

“Birimiz bunu yapacağız.”

Bu cümleyi söylerken ayağa kalkmaya davrandığını hissettim. Ani bir refleksle ondan önce fırlayıp tüfeğe uzandım. Göründüğünden daha ağır olan silahı ona doğrulttum. Parmaklarım bana danışmadan gerekeni hızla yapıyordu. Korkunç bir gürültüyle patladı, az kalsın yere düşüyordum. Midesinin olduğu yerde büyük bir delik açılmıştı. Kurşun arkasından çıkmış, kanepeye saplanmıştı. Yüzüne bakmadım. İleride rüyama girer diye çekindim. Artık duyamayacak olmasına rağmen yüksek sesle konuştum:

“İşte hikâye dedin, oldu.” 

Silahın üzerindeki parmak izlerimi silip hikâyeden çıktım.

Düşüş

“Şimdi hastalığını da, tedavisini de biliyor. Yaman adamdır. Mükemmel bir kültürü vardır. Sonra iradesi... Bu irade sayesinde öyle bir rüya gördü ki!..”

AHMET HAMDİ TANPINAR
Saatleri Ayarlama Enstitüsü, 1962

Bir

HAVA O KADAR TUHAF Kİ. Kollarımı yukarı aşağı sallıyorum ve koşarak hızlanıyorum, hızlanıyorum, hızlanıyorum. Hava beni kaldırmaya karar vermiş, yumuşak. Ayaklarımın yerden kesildiğini fark ediyorum. İşte oldu! Hafifçe yerden yükseliyorum. Kollarımı kanat gibi kullanabiliyorum. Barın arkasında oturanlar şaşkınlıkla izliyorlar uçuşumu. İşleri güçleri yok, öylece bakıyorlar. Güpegündüz uçuyorum işte bu tatil beldesinde!

“Hey! Hey! Bakın, uçuyorum.”

İnanmıyorlar, boş bakıyorlar.

“Gelin siz de yapın. Uçabilirsiniz. Belli ki bir rüya bu!”

İlgilenmeyip kafalarını çeviriyorlar. Önlerinde çoktan boşalmış meyve kokteylleri duruyor. Hoşlanmıyorlar bu tavrımdan. Ciddiyetsiz buluyorlar. Çok önemli işleri varmış gibi kaşlarını çatıyorlar. Bu sırada gücüm tükeniyor. Daha hızlı sallıyorum kollarımı. Daha hızlı. Ama yine de irtifa kaybediyorum. Barın arkasında oturan tiplerden biri kafasını kaldırıp kızgın bir şekilde bakıyor düşüşüme. Elinde kalem var, birtakım fişler dolduruyor. Hareketlerimdeki uyum kayboluyor. Panikliyorum. Düşüyorum. Yüzümü çarpıyorum yere.

Nefes nefese uyandım. Ağrı sağ gözümün altından başlayarak kulağıma doğru vuruyor. Çok yorgunum. Başucumda duran ağrı kesicilerden iki tane yutuyorum. Bir bardak su... Gözlerimi karanlığa alıştırıyorum. Nesneler şekilden şekile giriyor. Karaltıların içinde birileri var sanki. Eşya nefesini tutuyor. Bir bıraksalar... Yeniden uykuya dönmeye korkuyorum. Kıtmir başını kaldırmış bana bakıyor karanlıkta. Tekinsiz bir hali var. Tek gözü saydamlığını yitirip mavi bir bulutla kaplanmış. Dışarıdan geçen bir arabanın farıyla parlıyor, gölgesi duvarda büyüyerek yok oluyor. Köpekten başka her şeye benziyor.

“Kıtmir!”

Sesim yankılanıyor ıslak duvarlarda, derin dehlizlerde, sonsuz koridorlarda, siyah boşluklarda... Yerebatan Sarayı’ndayız. Biri elimi tutuyor sıkıca. İnce, zayıf bir el. Kime ait olduğunu biliyorum aslında... O mu gerçekten?

“Gel, gözünü açma sakın.”

“Tamam.”

Heyecanlanıyorum. Coşku. Karanlıkta kahkaha atasım geliyor. Ama bu çok yanlış bir hareket olur. Elimi bırakıyor.

“Açabilirsin.”

Gözlerimi açıyorum ama ortam çok karanlık. Sadece şekil değiştiren, yanıltıcı gölgeler. O beni heyecanlandıran ince ellerin sahibine bakıyorum. Sabahları beraber köpeklerimizi gezdirdiğimiz kız bu. Merve! Ama yüzünü seçemediğim için adını da hatırlayamıyorum. Karanlığın içinde eriyor.

“Hey! Neredesin?”

“Bana doğru gel.”

Ses her yerden yankılanıyor. Karanlığın içinde yüzen gölgelere doğru yürümeye çalışıyorum. Yer çok kaygan. Sütunlardan birinin altında yılan saçlı Medusa’nın başı var. Yosunlu. Yeşil solgun bir ışıkla aydınlatılıyor. İyi ki ters çevrilmiş. Yüzünü gören taş olur. Bu sütunlar bir zamanlar imparatorun askerleri değil miydi? Hepsi birer heykel şimdi. Peki ama neden buradayım, ne arıyorum? Kızın adını hatırlayabilsem aydınlanacak her şey.

Yanağıma sürünen saçlar. Yatağımdayım. Öpüş. Yumuşak, baştan çıkarıcı, içine davet eden... Gözlerimi açmadan fısıldıyorum:

“Buraya nasıl geldin?”

“Şşşş.... Konuşma.”

Asena bu! Eve nasıl girmiş? Gözlerimi açarsam hassas denge bozulacak. Onu Merve sandığımı düşünmesi işime geliyor. Usulca yatağa giriyor, bedenime yapışan çıplak bedenini hissediyorum. Sıcak. Bacaklarını kavrıyorum. İçine girmeye çalışıyorum. Bir türlü doğru yeri bulamıyorum. Gözümü de açmamalıyım. Asena kıvranıyor. Bacakları, kolları gövdeme dolanıyor. Yılan saçlı kadın. Yılan dansı. Yedi tül dansı. Tüller. Tısss. Uzaklardan duyulan tamtamlar. Patlamak üzereyim. Bir boşalsam, ah bir boşalsam... Köpekler uluyor.

Gözümü açtım. Kapı çalınıyordu. Kıtmir kapıya doğru kesik kesik havlıyordu. Kalbim heyecanla çarpıyordu. Güçbela yataktan kalktım. Bu saatte kim olabilirdi?

“Sus Kıtmir, sus! Bütün apartmanı kaldıracaksın ayağa!”

Kapıyı açtığımda karşımda duran iki adam kimliklerini gösterip polis olduklarını söylediler. Ayağımın altındaki taşın serinliği bir rüyada olmadığımın göstergesiydi.

KEŞKE SAAT TAŞISAYDIM, belki onu almazlardı. Ne kadar olduğunu kestiremiyorum. İki saat olmamıştır. Karşımda sivil polisleri gördüğümde şakaklarımda başlayan zonklama, gariptir, burada oturdukça azaldı ve neredeyse yok oldu. Arada gelip çay bırakan genç polis memuru dışında kimseyi görmedim. Ne kadar da gençler. Çocuk bunlar. Hırsız-polis oynayan... Su bardağında koyu çay, yanında beş şeker. Burada âdet böyleydi demek. Şekerlerin hiçbirini atmadım çaya. Ne yapacağımı da bilemedim. Hazır enerji tabletleri.

Neden buraya getirildiğimi henüz bilmiyorum. Basbayağı kapıma geldiler, aldılar. Gerçi evi aramadılar. Bilgisayarıma da el koymadılar. Ne için gözaltına aldıklarını da söylemediler. Ama hep böyle yapmazlar mıydı? Esrarengiz bir şekilde gelip “alırlardı.” Böyle hikâyelerle geçmişti gençliğim. Artık orta yaşa gelmiş, suya sabuna dokunmayan bir yazar olarak başıma bir şey gelmez, diye düşünürken... işte kendimi gözaltında buluverdim. Ama neden?

Kim bilir hangi şaibeli ihale ile alınmış kalitesiz büro masaları ve lekeli sandalyelerden oluşan bir odada oturmuş, önümdeki çay bardağına ve beş kesmeşekere bakarak bekliyorum. Gariptir, midem henüz sakin. Nedenini bilmediğim bir dava yüzünden buradayım. En sevdiğim yazarın Kafka olması çok hoş doğrusu ama gülümsemek için en ufak bir güç bulamıyorum kendimde. Ceptelefonumu aldıkları için dünyayla iletişimimin kesilmesi bir yana, zamanı da bilemiyorum. Ben de birçokları gibi telefonu saat niyetine kullanıyordum. Oysa saatin yeri çok başkadır. Değil mi sevgili Tanpınar... Saat yedi ya da sekiz olmalıydı. Kıtmir’in dışarı çıkma saati. Ne kadar bekleyebilir acaba? Gerçi herhangi bir suçum olmadığı için burada işimin çok uzun sürmemesi gerekir ama bu şekilde boş bir odada tutulmam da hiç hayra alamet değil.

Son dönemde yazdıklarımı aklımdan geçirmeye çalıştım bir süre. Sakıncalı ne olabilirdi? Kürt meselesi? Ermeni meselesi? Türklüğe hakaret? Askere hakaret? Milli manevi değerleri rencide etmek? İnsanları askerlikten soğutmak? Bir devlet büyüğüne hakaret? Neden hep hakaret davaları üzerinde duruyordum ki? İnsanın kalemiyle işleyebileceği suçların sınırı bu muydu? Bölücülük veya hakaret. Bir de nefret suçu olabilirdi ama bizde pek uygulandığını sanmıyordum. İyi de yazdıklarımın bunlardan hiçbiriyle ilgisi olamazdı ki... Zaten en son kitabımın yayımlanmasının üzerinden dört yıl geçti neredeyse. Bir suç unsuru olsa bunca zamanda gelip bulurlardı herhalde. Sağda solda yayımlanan yazılarım? Kültür-sanat sayfalarının yürüttüğü soruşturmalarda belirttiğim görüşler? Destek verdiğim imza kampanyaları? Tabii polis devleti bu kadar ileri gittiyse bir yerden yakalayacaklardı sonunda. Belki de bilgiişlem teknolojilerini kullanan kolej mezunu polis komiserleri devasa veri bankaları oluşturmuş, büyük bir hassasiyetle zararlı ayrıkotlarını ayıklayıveriyorlardı toplum denilen tarlanın içinden. Tabii, neden olmasın: Kişinin her yaptığı izlenebiliyor nasılsa; her verdiği imza, her katıldığı eylem, hatta kişisel mesajlarında yazdığı her zararlı söz sayısal verilere dönüştürülüp bir yerlerde biriktiriliyor ve ardından da kişi farkında olmadan biriktirdiği puanlar belirli bir seviyeye gelince evinden alınıp götürülüyordu. Mümkün olan bir gün gelir gerçek olur. Bir nevi Orwell dünyası. Ardından ne gelecekti, beyin yıkama mı? Neydi Bin Dokuz Yüz Seksen Dört’teki sahne, iki artı iki kaçtır diye soracak işkenceci, beş diye yanıt verecek kurban. Amaç, gerçeklikle ilişkisini sarsmak, koparmak. Benim zaten gerçeklikle ilişkimde sorunlar var ama gel de anlat burada.

Şimdi durduk yere neden içeri aldılar beni? Sabaha karşı geldiklerine göre ciddi bir durum söz konusu. Ama bir suçum yok ki! Biriyle karıştırıyorlar, diyeceğim ama kapıda kimlik tespiti yaptılar. Son derece de kibar davrandılar. Soğuk bir kibarlık. Mesafeli. Sorduğum soruları cevaplamadılar. Bilmiyoruz, amirimiz anlatır, dediler. Aralarında saçma sapan şeyler de konuşmadılar. Yol boyunca sustular. Bu, aslında beni daha da gerdi. Başka bir dünyadan çıkıp gelmiş gibiydiler. Ruhumu teslim almak için (Sizin ruhunuz yok ki efendimissss). Evet Gollum, yok. Bir tanrıtanımaz olduğumu bilselerdi bana karşı tutumları değişir miydi? İnançlı kişiler midir polisler? Bu sorunun aklımda uyandırdığı iki görüntü var. İlki hangi filmden olduğunu hatırlayamadığım naif bir sahne, kahramanın arkasından ağlayan kadın Karakolda Ayna Var türküsünü söylüyor. Çevreme bakıyorum, ayna falan yok. İkinci görüntü ise gerçek bir anı değil, kim bilir nerede ne zaman kimden dinlediğim bir karakol, hatta işkencehane hikâyesini zihnimde canlandırırken kendi kendime yaratmış olduğum bir fotoğraf... Pis bir oda ve duvarda asılı çerçevelenmiş bir yazı: “Burada Allah Yoktur.” Etrafa bakıyorum, duvarlar çok temiz sayılmaz ama hayalimdeki karakol kadar da kötü değil. Bildiğimiz devlet dairesi duvarı. Yazı falan da yok.

Derin bir nefes alıp kafamı dağıtmaya çalışıyorum.

Eğer suçsuzsam başıma bir şey gelmez.

Böyle bir cümlenin benim tarafımdan kuruluyor olması ne kadar ürkütücü! Ne demek “eğer suçsuzsam”? Suçlu olma olasılığım mı var? Nedir bu suçluluk kompleksi? Hangi düşünceye başlasam dönüp dolaşıp buraya geliyorum. Doğal olarak. Neden burada olduğumu bilmek istiyorum... Hem bir-iki saate kadar Kıtmir’i dolaştırmam gerek. Yoksa evi batırır zavallı hayvan. Gidinin İngiliz’i... Ya bir daha hiç çıkamazsam buradan? Kıtmir de sokaklara düşer artık. Belki biri sahip çıkar, ne de olsa bir Lakeland Terrier, en cahil insan bile cins köpek olduğunu anlayabilir; o postal surat, o dimdik duruş... Neden çıkmayayım ki? Mantıklı düşünürsem neden buraya getirildiğimi bulabilirim. En yakın olasılık Emirlerle karıştığım kavga. Yüzümü yokladım. Ağrılar geçmiş gibi. Bardaki arbedede kimseye bir şey olmamıştı, diye biliyorum. Acaba benden sonra birisi ölmüş olabilir mi? Son bıraktığımda hepsi de sağlamdı, yara bere almışlardı ama ayaktaydılar. Hem öyle olsa bile Emirler beni tanımıyorlardı ki... Gerçi hastanede kimlik bilgilerimi aldılar. Of, olabilir mi böyle bir saçmalık? Bir grup serserinin başına gelenlerle polis bu kadar yakından ilgilenir mi?

Ne acayip bir haftaydı. Aslında güzeldi. Bardaki kavgadan bile şikâyetim yok. Güzeldi, çünkü hayatıma yeni biri girmişti!

Hayatıma yeni biri mi girdi? Dışarıdan bakan biri varsa aklımdan geçenleri asla tahmin edemez: İçimden gülüyorum kendime, kurduğum cümlelere. Hayatına biri girmiş, duydunuz mu dostlar, diye kahkahalara boğuluyorum. İçimden tabii. Dışarıdan bakıldığında masada oturmuş önündeki bardağın dibindeki soğuk çaya bakarak suratını asan biriyim (Oysa içinizde ne fırtınalar kopuyor efendimisss). Ah bu Gollum-Olric karışımı ses de bu hafta ortaya çıktı. Merve içimde bir şeyleri harekete geçirdi. Yoksa Asena mı? İkisi birden mi? (İkisi de olur efendimisss, hatta ikisi bir arada olmassss mı?) Tüm erkekler böyle midir acaba? En berbat koşullarda bile cinsel hayaller kurabiliyor olmamız en rezilinden bir maymun türünden olduğumuzun kanıtı değil mi? Geri zekâlı bir sırıtış, ileri geri hareket eden bir pompa. Tiksindim türümden Gollum (Öyle demeyin, libidonun gücüne gider efendimisss).

Her şey aynı gün başladı aslında. Çok saçma. Eski moda hikâyelerin açılış cümlesi gibi: Her şey günlük güneşlik bir mayıs günü başlamıştı. Her şey. Ama hayatta bazen bir sürü şey üst üste gelebiliyor. Uzun zaman kayda değer bir şey yaşanmıyor, sonra birdenbire önemli olaylar akın ediyor. Benim için de bu hafta öyle oldu.

Önemsiz günlerin sabahları, Kıtmir’le orta yaşlı çirkin adam (Kendinize haksızlık ediyorsunusss efendimisss) arabalarını Aşiyan’a park edip Hisar’a doğru yürürler. Adamın elinde Kıtmir’i sokak köpeklerinin beklenmedik saldırılarından korumak için sağlam bir baston, kafasında dağınık saçlarını gizleyen bir kasket, kıçında bir eşofman, aklında saçma sapan bulanık düşünceler olur. Aşiyan Mezarlığı’nın önündeki büyük ağaca, burundaki deniz fenerine, sürreel bir kavisle iki yakayı birbirine bağlayan köprüye bakarak yürürler. Geçmiş günlerdeki ruh durumlarını hatırlar. Artık Ali Baba’nın Kahvesi olmadığını bir türlü kabullenemediği kafeye arkasını dönüp kırık banklardan birine oturur, Zekeriya’dan aldığı tostu yer. Tostu bitirip de ağzının kenarını kâğıtla silerken her seferinde sigarayı bıraktığını düşünür. Aklına caminin köşesindeki dükkânda puro içerek çeşmibülbüllerin ardından geleni geçeni gözetleyen yaşlı antikacı gelir. Eskiden. Ve buna benzer anılar. Ama o gün bunlar olmadı.

İki

ARABADAN İNDİĞİMİZDE KITMİR KULAKLARINI DİKTİ. Kayışını daha sıkı tuttum. Bazen öyle güçlü çekiyor ki... Ondan sonra günlerce sırtım ağrıyor. Hızlı adımlarla nereye gidiyoruz, diye baktığımda durum anlaşıldı; başka bir köpek! Şu sosis şeklinde olanlardan. Henüz küçük bir yaramazken danıştığım Köpeklere Fısıldayan Adam, Kıtmir’in hemcinsleriyle sosyalleşmeye ihtiyacı olduğunu, buna izin vermem gerektiğini uzun uzun anlatmıştı ve ben de böyle durumlarda adamın sözlerini kendime hatırlatır, dikkatle Kıtmir’i yabancı köpekle tanıştırırdım. Tabii sahibi de çok önemliydi. Baktım, çok genç bir kız, bir teenage tutuyordu tasmasını. Banka yayılmış, bir yandan kitap okuyor, bir yandan bir şeyler atıştırıyordu. Bal rengi saçları rüzgârda uçuşuyordu. Köpek de son derece şirin görünüyordu. Kıtmir gidip koklamaya başladı hayvanı.

“Merhaba,” dedi kız hayvan sahiplerinin birbirleriyle konuştukları o bildik tondan.

“Merhaba. Bu Kıtmir...”

“Bu da Robin.”

“Selam Robin.”

“Onlar çoktan tanıştı galiba.”

Kıtmir, oyuna çağrı hareketleri yapıyor, sıçrayıp küçük kesik havlamalarla sevimli Robin’i kışkırtmaya çalışıyordu. Kayışını biraz gevşettim.

“Ne acayip bir isim Kıtmir... Ne demek?”

Ne cevap vereceğime karar vermeden okuduğu kitabı görmeye çalışıyordum.

“E, şey, evet...”

“Bir anlamı olsa gerek.”

“Evet. Yedi Uyurlar efsanesini bilir misiniz?”

“Bilmem, duydum galiba.”

Aslında sizli bizli konuşmamı gerektirecek biri değildi karşımdaki. Çok gençti. 60’lı yılların modasını yansıtan kocaman güneş gözlüğünün sakladığı yüzüne yakından baktığımda bunu çok daha iyi anlıyordum. Üzerinde tenis kıyafeti olabilecek beyaz polo yaka tişört ve kısa mavi bir şort vardı. Bu uyumu bozan tek şey ayağındaki ince tabanlı deri sandaletlerdi. Yere çıplak ayakla basıyor izlenimi veriyordu. O sırada okuduğu kitabı gördüm. Nabokov’un en sevdiğim romanı: Karanlıkta Kahkaha! Tüm iyi edebiyat okurlarıyla kendimi uzaktan akraba gibi hissettiğim için anlatmaya başladım:

“Yedi Uyurlar dinî bir hikâyedir. Yedi kişi, ilk Hıristiyanlardır bunlar, öldürülmemek için kaçıp bir mağaraya sığınırlar, bir de köpekleri vardır. Sonra orada uykuya dalarlar. Tanrı onları üç yüz yıl uyutur. İşte oradaki köpeğin adıdır Kıtmir.”

“Sonra ne olmuş?”

“Ne ne olmuş?”

“Uyandıktan sonra?”

“Ha... Acıkmışlar.”

Kız gülmeye başladı.

“Dinî bir hikâye olduğuna emin misin?”

O bana sen diyordu, ben ona siz. Bu işte bir terslik vardı ama bu bir anda çok hoşuma gitti. Müthiş bir sıcaklık yayıldı içime. Güldüm ben de.

“Hikâye öyle devam ediyor. Tabii ne kadar uyuduklarını bilmiyorlar ama içlerinden biri yiyecek almak için yakındaki bir yere gidiyor, paraları geçmeyince anlıyorlar...”

Kız alnını kırıştırdı, aklına önemli bir şey gelmiş gibi dalgın bir şekilde söylendi:

“Çok garip ya... Çok garip...”

“Nedir garip olan?”

“Hiç...”

Bir süre susup Kıtmir’le Robin’i izledik. Çok komik görünüyorlardı. Bizimki uzun bacakları üzerinde dimdik, korkuluk gibi duruyor, her an pipo tüttürecekmiş gibi saçlı sakallı bir ifadeyle kuyruk sallıyor, diğeri gözlüğünü kaybetmiş de onun arayışı içindeymiş gibi gözleri yerde ileri geri gidip geliyordu. Keyfim yerine gelmişti. Gökyüzü masmaviydi, beyaz bulutlar coşkulu, köpük köpük... Derin bir nefes aldım. Hafiften esen rüzgâr genç kızın vanilyalı kokusunu taşıyordu (Hele bir de ona dokunsanız efendimisss). Gollum’un sesini de ilk kez o anda duydum. Arsız arzuların sesi. Zamansız bir mutluluk duygusunun bedenimde dolaştığını hissediyordum. Yaşamak güzel şeydi. Ama tüm bunları güzel kılan şeyin yanımda oturan kızın Nabokov okuması olduğunu da biliyordum. Herhangi biri değildi.

“Kitap, güzel mi?”

“Güzel.”

Kız birden saatine baktı. Gitme zamanı gelmişti anlaşılan. Yanlış zamanda başlattığım konuşma bir anda yok olup gitti.

“Hadi Robin.”

Ben de Kıtmir’i toparladım.

“İyi günler.”

“İyi günler.”

Hızlı adımlarla uzaklaştı.

Biraz bozulmuştum galiba. Az sonra unutacaktım nasılsa. Küçük insani durumlar işte. Adı neydi acaba? Bir kız yaşardı, bileceksiniz adı Anabelle Lee. Evet, ilkgençlik yıllarımdan beri ne zaman bir aşk olasılığıyla kalbim çarpsa aklıma gelen dizeler... Sonra Karanlıkta Kahkaha’yı hatırlamaya çalıştım. Onun yerine Lolita’nın açılış cümleleri yankılandı zihnimde. “Lolita, hayatımın ışığı, kasıklarımın ateşi. Günahım, ruhum, Lo-li-ta; dilin ucu damaktan dişlere doğru üç basamaklık bir yol alır, üçüncüsünde gelir dişlere dayanır: Lo-li-ta.” İçim kamaştı. (Evet efendimisss, evet!). Lolita gibi bir roman yazamadıktan sonra yaşamak niye... Romanın kahramanı Humbert, supericiklerine olan takıntısını çocukluk aşkı Annabel Leigh’in ölümüne bağlıyordu hatırladığım kadarıyla. Nabokov’a da ilham veren talihsiz Poe’nun esrarlı meleği Anabelle Lee’ydi. Belki benim de böyle bir ilham meleğine ihtiyacım vardı. Yıllardır yazamıyor oluşumun ardında böyle bir eksiklik olmalıydı. Az önce içine girdiğim mutluluk anları çabucak dağılmıştı. Şimdi beyaz bulutlar tatsız anıları çağırıyordu. Uzak ve karanlık bir şehre yaptığım tren yolculukları. İlkgençlik yılları ve bol bol yaptığım hatalar. Hızla ufalanarak kayıtlardan silinen ailem... Üst üste yaşanan ölümlerden sonra artık gitmediğim Ankara. Beyaz uğursuz bulutlar içinde karanlık bir istasyon... Oysa benim bindiğim trenler her zaman elektrikliydi. Ama insanın bilinçdışı hiçbir şeyi sorgulamıyor, kendine göre şekilden şekile sokuyor. Orta yaşlı bir adam olmanın yorgunluğu...

Ağır adımlarla arabaya döndük. Kıtmir arka koltuğa yerleşti. Tam kontağı çevirirken telefonum çaldı. Tanımadığım bir numara. Açtım.

“Alo?”

“Merhaba, ben Simten. Hatırladınız mı?”

Hatırlamadım.

“Evet, buyrun.”

“İTÜ Mimarlık’tan arıyorum. Edebiyat kulübü. Hani mail’leşmiştik.”

Hatırladım evet, unuttuğumu hatırladım!

“Evet, tabii.”

“Bugün geliyorsunuz değil mi?”

“Bugün müydü o konuşma?”

Kız paniğe kapıldı.

“Evet tabii, ayın on üçü olmaz, dokuzu pazartesi olsun, demiştiniz. Afişi de göndermiştik size, onaylamıştınız. Ama son mail’ime cevap vermeyince arayayım dedim.”

Evet, doğru söylüyordu ama tamamen aklımdan çıkmıştı işte. Adam gibi bir ajanda ya da bir defter tutmamanın sonuçları. Bir yolunu bulup bu işten sıyrılmalıydım.

“Hay Allah, kusura bakmayın, çok büyük bir terslik oldu. Bugün ne yazık ki...”

“Lütfen kırmayın bizi... Rezil oluruz, salonu zor ayarladık zaten.”

“Anlıyorum ama...”

“Ama söz vermiştiniz. Herkes sizi bekliyor, burada kitaplarınızı okumuş arkadaşlar var.”

Kızın sesi çok kırgın çıkmıştı. Az önce karşılaştığım Nabokov okuyan kızın yüzünü yerleştirdim o âna kadar sadece ses olan Simten’e.

“Peki, elimden geleni yapacağım.”

“Çok çok teşekkür ederim.”

Kızın sevinçle çınlayan sesinden utandım. Bulunmaz Hint kumaşıydım sanki. Kendimden nefret ettim.

“Saat kaçtaydı?”

“Dörtte. Biz sizi on beş kırk beş gibi bekliyor olacağız. Bu benim ceptelefonum, bizi göremezseniz ararsınız.”

“Tamam, görüşürüz Simten.”

Adını unutmadığımı vurgulamam da iyi oldu doğrusu. Yanımdan eksik etmediğim sarı post-it’lerimden birini çıkarıp Simten’in numarasını yazdım. Unutmamak için kâğıdı direksiyonun üzerine yapıştırdım. Dikiz aynasından Kıtmir’e bakıp sordum:

“Acaba bunamaya mı başladık dostum?”

Ona doğrudan soru sorduğumda yaptığı gibi tek ve kesin bir şekilde havladı. Bu, evet demekti.

“Ayıp oluyor ama...”

İTÜ’NÜN TAŞKIŞLA BİNASININ YANINDAKİ OTOPARKA GİREBİLMEK İÇİN GÖREVLİYE BİR SÜRE DİL DÖKTÜKTEN SONRA ARABAMI BOŞ OLAN TEK YERE, ÇÖPLÜĞÜN YANINA PARK ETTİM. Yıllar önce bir sınav için gelmiştim bu binaya; ne sınavı olduğunu hatırlamıyordum ama yeşil bir avluya bakan, alışık olmadığım kadar aydınlık sınıflar kalmıştı aklımda. Garip şeydi bu bellek.

Park yerinden çıkar çıkmaz Taşkışla binası tüm ihtişamı ile karşımda belirdi, Yeni Hayat’ta romanın kahramanı bu caddenin üzerinde bir olaya tanık oluyordu; evet, uzun zaman geçmiş olduğu için ayrıntıları hatırlamıyordum ama önemli sahnelerden birinin burada geçtiğine emindim. O “hayatı değiştiren” kitabı okumuş olan kişiyi adları Seiko, Omega gibi saat markalarından seçilmiş gizli polisler izliyordu galiba. Sonra ortadan kayboluyorlardı...

Binanın yüksek sütunlu giriş kapısında iki oğlan bir kız sıcak mayıs gününün son ışıklarıyla yıkanan bir köşe bulmuşlar, bir yandan laflıyor, bir yandan sigara içiyorlardı. Acaba farkındalar mıydı yaşanan ânın güzelliğinin? Kız beni işaret edince diğer ikisi toparlandı; beni bekleyenler onlardı. Sigaralarını atıp kamburlarını çıkardılar. Büyüklere saygı. Tüm avantgarde görünümlerine karşın bu toprakların muhafazakâr değerleri ile büyümüş oldukları çok belliydi. Bir zamanlar ben de onlar gibiydim; üniversiteye konuk olarak getirmek için Can Yücel’i kapısından almaya gittiğimiz gün örneğin, ben de böyle saygıyla susuyor, şairin her hareketini izliyor, daha yaşanırken anlatılası bir anı haline dönüşen dakikaları büyük bir hassasiyetle belleğime kaydediyordum. Bu gençler tabii bizim o zamanki halimizden çok farklı görünüyorlardı. Bizim henüz solcu abilerden devraldığımız fırça bıyıklarımız vardı, Samsun sigaralarımız, yeşil parkalarımız. Oysa karşımda gülümseyerek beni bekleyenler farklı bir zamana aittiler. Biz kendimizi uygarlığın merkezinden uzakta, Üçüncü Dünya’da sıkışıp kalmış az gelişmiş bir ülkenin ümitsiz gençleri olarak görüyorduk. Devrim düşüncesi bir hayal olarak vardı aslında, gerçekten devrim olacağına inanamasak da o anda en doğru, en ahlaklı, en iyi iş devrimci gibi davranmak olduğu için öyle davranıyorduk. Devrim olmasa da hiç değilse kötü düzene karşı durmak iyiydi. Onlar? Dışarıdan bakınca onları Avrupa’daki ya da Japonya’daki yaşıtlarından ayırt etmek pek kolay değildi. Oğlanlardan birinin atkuyruğu yapmış olduğu upuzun saçı, bileğinden başlayıp dirseğine kadar tırmanan Çin ideogramlarından oluşan uzun bir dövmesi ve pantolonundan sarkan kalın bir zinciri vardı; diğeri turuncu renkli bir gözlük takıyordu, üzerine yapışan bir tişört ve eşofman giymişti. Düz siyah elbiseli kızın saçlarındaki hafif mavi dalgalar dışında dikkat çeken bir yanı yoktu. Ayağındaki büyük asker botlarını son anda fark ettim.

“Hoş geldiniz.”

“Simten?”

“Evet. Hoş geldiniz, bunlar da kulüpten arkadaşlarım Atakan ve Sinan.”

“Memnun oldum.”

“Başlamadan önce size okulumuzu gezdirmek isteriz.”

“Tabii...”

Binaya girerken fallarda sıklıkla sözü edilen devlet kapısının bu olup olmayacağını düşündüm. Her perşembe işini bitirdikten sonra Zeliha’nımın büyük bir ciddiyetle baktığı fallarda ihmal etmediği bir mekândır bu. Devlet kapısında işiniz var. Bakın bakın, şu bayraklı kapı... Başımı uzatıp bakmaya çalışırım ben de... Görünebilecek bir gelecek varmış gibi. Kahve telvesinden yapılmış bir dünyanın başında durmuş konuşan iki insan. Az sonra o kahve fincanını yıkayıp kapıcı dairesine inecek, ben çalışma odası haline getirdiğim salonda yeni bir sayfa açacağım umutla. Yeni bir dünya kurabilirim bu sefer diye kâğıdı kalemi önüme çekeceğim. Kahve fincanında telvelerle kolayca kurulan dünyaları kıskanacağım.

“Burası da bahçemiz.”

Evet bu avluyu hatırlıyordum. Ama ilk gördüğümde değerini takdir etmekten çok uzak bir yaştaydım. Oysa şimdi önümde uzanıp giden bu bahçe, belirsiz bir geçmiş zamandan beri burada var olmayı sürdürerek, evet sadece zamana karşı direnerek takdirimi kazanıyor; bende onunla bütünleşme arzusu uyandırıyordu. Bir fotoğrafın içinde donup kalsaydık beraber. Bu ağaçlar, bu toprak, bu hava, bu sessizlik ve tüm bunların ortasında okumakta olduğu kitaba dalıp gitmiş ben. Çok daldım, sessizliğim yanlış anlaşılacak diye tedirgin oldum.

“Çok güzel bir mekân. İnsan çıkmak istemez bu okuldan...”

Birbirlerinin sözlerini keserek konuşmaya başladılar:

“Evet, ama akşamları izin vermiyorlar.”

“Güvenlik nedeniyle...”

“Ama dizilere izin veriliyor.”

“Dizi mi?”

“Bir sürü televizyon dizisi burada çekiliyor.”

“Öyle mi?”

“Genelde akşamları çalışıyorlar.”

“Biz kalmak istesek, yasak!”

Konuşulanları dikkatle dinliyormuş gibi yapmaya başladığımı fark edince canım sıkıldı. İnsanlara beklediklerini vermekten vazgeçmeliyim. Nasılsam öyle davranmalıyım. Başkalarına göre davranmaya başladığım anda hayatla bağımın inceldiğini, yaşanan ânın derinliğinin kaybolup iki boyutlu bir hal aldığını hissediyorum. O yüzeyin üzerinden kayıp giderken kendimden uzaklaşıyorum... Garip düşünceler bunlar. Kaşlarımı çatmış olabilirim. Gevşemeliyim...

“İşte burada yapıyoruz etkinliği.”

“Afişi nasıl buldunuz?”

“Güzel olmuş.”

“Atakan yaptı da... Merak içindeydi, beğendiniz mi diye...”

“Beğendim. Fazla varsa alabilir miyim?”

“Tabii tabii...”

Salondan içeri girdim, beklediğimden daha kalabalıktı. Seyircilerden epeyce uzakta bir kürsü vardı ve üzerinde asılı beyaz perdeye “İTÜ Mimarlık Edebiyat Buluşmaları” yazısı yansıtılmıştı. Bu tür durumlarda hep yaşadığım o mide ekşiten pişmanlık dalgası tam bu anda vurdu. Önemsememeye çalıştım. Kürsü yerine seyircilere daha yakın bir noktada durdum. Simten’le Atakan çaresizce birbirlerine baktılar.

“Buradan konuşsam sorun olmaz sanırım. Kürsü biraz uzak geldi de... Fazla ciddi.”

Simten gülümsedi. Onay aldığıma göre başlayabilirdim. Başlamalıydım. Başlamak bitirmenin yarısıdır ne de olsa.

“Herkese merhaba... Bu kadar güzel bir havada burada toplanmış olduğunuza göre edebiyata gerçekten kafayı takmış olmalısınız....”

Bir-iki kişi gülümsedi; ama genel olarak boş boş baktılar. Halbuki bir espri ile ortamı yumuşatmak istemiştim. Galiba sesim tam duyulmadı, yeni girenlerin hışırdayarak ve koltukları gıcırdatarak yerlerine geçmeleri sırasında kaynayıp gitti sözlerim. Başkalarını da kendimi de küçümsemekten vazgeçmeliyim. İşte ciddi ciddi edebiyat ve mimarlık ilişkisi üzerine bir konuşma dinlemeye gelmiş bir topluluk vardı karşımda.

“Evet... Umarım büyük bir hayal kırıklığı olmaz. Bugün burada, Mimarlık öğrencilerinin önünde ne konuşacağımı düşünürken edebiyatımızdaki örnekleri hatırlamaya çalıştım. Hangi eserlerde mimari yapı önemli bir rol oynamıştır? Hangi roman ya da öykü önemli bir mimari yapıyı konu edinmiştir? Dürüst olmak gerekirse, çok da fazla örnek gelmedi aklıma. Dünya edebiyatından belki farklı örnekler bulunabilirdi, örneğin Notre Dame de Paris...”

Her seferinde yanlış telaffuz edeceğim korkusuyla ağzımın içinde yuvarlayıp dururum Notrdamdöpari’yi. Oysa en sevdiğim romanlardan biridir. Türk entelektüelinin Fransızcayla imtihanı asla bitmeyecek mi?

“... Romanın başrolünde yer alır o muhteşem katedral. İşin ilginç yanı, Victor Hugo romanı yazdığı sıralarda neredeyse harabeye dönmüş durumdadır. Özellikle 1792 Burjuva Devrimi sırasında eski düzene tepki duyulduğu için diğer kiliselerle birlikte tahrip edilmiştir. Ama Hugo romanını yayımlattıktan sonra değer kazanmış, restore edilmiş ve şimdi Fransa’nın simgelerinden biri haline gelmiştir. Roman katedrali kurtarmıştır. Yazı binayı kurtarmıştır.”

Beni çok etkileyen bu cümleyi biraz fazla vurgulamıştım ama dinleyicilerde beklediğim etkiyi yaratmadı. Yazının, kurmacanın gerçekliği değiştirmesi fikrinden benim kadar heyecan duymuyorlardı. Belki de katedrali bilmiyorlardı.

“Bu inanılmaz tuhaflıktaki katedral... Dış cephesini süsleyen canavarları bilirsiniz değil mi? O gargoyleleri... Gotik sanatın en muhteşem örnekleridir...”

Konuyu dağıtmaya başladım. Dinleyicilerin yüzlerinden ne düşündükleri belli olmuyordu. İlk on dakikalık avansı kullandığımın farkında olarak doğrudan konuşmaya girmemde yarar vardı. Biraz daha lafı dolandırırsam dinleyiciler açısından gerçekten de bir hayal kırıklığı yaşanacaktı. Nereden çıkmıştı şimdi Notre Dame? Hazırlığını yaptığım konuşmada bu yoktu ki!

“Ancak Notre Dame de Paris gibi çok fazla roman da yoktur. En azından bizim edebiyatımızda, benim sevdiğim yazarlar arasında... Örneğin bu okulda okumuş, bu koridorlarda dolaşmış, hatta bir romanında bu mekânı da kullanmış olan Orhan Pamuk’a baktım, ev dışında önemli bir mekân bulamadım. Bu ev kimi zaman Sessiz Ev, kimi zaman Masumiyet Müzesi, kimi zaman da Şehri Kalp Apartmanı olarak çıktı karşıma. Ama ev dışında bir yapıyı konu alan bir eser bulamadım. Ev, köşk, konak elbette Türk Edebiyatı’nın kadim konularındandır. Çok örnekleri vardır; yıkılan, yanan, satılan konaklar, dağılan büyük aileler... Osmanlı’nın dağılışının alegorisi olarak okunabilir bu yapıtlar. Ama ben daha farklı bir şey arıyordum size anlatacak.”

İşte bu noktada izleyiciler saflarını almaya başladılar. Artık konuya girdik, geri dönüş yoktu. Sanırım bir kısmının ilgisini çekmeyi başardım. Çoktan kopup hayal âlemine dalmış olanları görmezden gelmeliydim. Sıkıştığım zamanlarda beni davet ettikleri için gözlerini fal taşı gibi açık tutmak zorunda olan Simten ve Atakan’a bakabilirdim nasıl olsa. Az önce aklıma gelen, ev dışında bir mekâna örnek oluşturabilecek Anayurt Oteli’ni de görmezden gelerek sözlerime hazır malzememin üzerinden devam ettim.

“O zaman Tanpınar’ın iki eseri geldi aklıma... Biri Acıbadem’deki Köşk’tür. Bu da bir ev, konak hikâyesidir ama o güne kadar okuduklarımızdan çok daha farklıdır. Müthiş bir metindir. Olaylar yirminci yüzyılın başında İstanbul’da, Acıbadem’de Sani Bey adlı icat meraklısı bir adamın köşkünde geçmektedir. Dünyada her şeyin değiştirilip düzeltilerek farklı bir işlev kazanacağına, yeni bir icat haline getirilebileceğine duyduğu inancın bir sonucu olarak içinde yaşadığı köşkü de Escher’in o imkânsız mimari çizimlerindeki gibi labirentsi bir hale sokmuştur. Her kata farklı yerlerden çıkan merdivenler, tuhaf geçitler...”

Nihayet bazılarının gözünde bir kıvılcım yandı. Hatta arkalarda oturan hoca kılıklı tipler de dikkatle dinliyorlardı. O kadınlardan birini tanır gibi oldum.

“Ama benim asıl örneklemek istediğim Saatleri Ayarlama Enstitüsü’dür. Bizim geri kalmamızın nedeninin doğru düzgün bir saat ayarı yapamayışımız olduğunu iddia eden girişimci bir tipin organize ettiği enstitünün hikâyesidir anlatılan. Son derece mizah yüklü bir romandır. Doğu ile Batı arasındaki kültürel farklar üzerine sayısız anekdot bulunur içinde. İşte romana adını veren...”

Kesinlikle tanıyorum o kadını. Asena o! Asena... A-se-na... Kasıklarımın ateşi, ilk aşkım... Hayır, ilk aşkım değildi ama pekâlâ öyle hatırlamaktan hoşlanırdım. O muydu gerçekten? Oturduğu yer çok karanlıktı, tam olarak ayrımsayamıyordum.

“... Halit Ayarcı adlı bu girişimcinin iddiası şudur: Gidin sokaktan rastgele insanları çevirin ve saati sorun; herkesin saatinin ayrı bir zamanı gösterdiğini göreceksiniz. Hatta meydanlardaki saatler bile birbirini tutmaz bizde, der. Oysa ileri gitmiş memleketlerde zamana çok önem verilir, saat ayarı milimi milimine yapılır. Çünkü tek tek insanların kaybettikleri dakikalar birbirine eklenince ortaya muazzam bir ekonomik maliyet çıkar, der Halit Ayarcı. Aslında bu sadece demagojidir. Yani çok yanıltıcı bir şey... Çünkü...”

Yüzünü görmek istiyordum. Aklıma dâhiyane bir fikir geldi.

“Aslında... Neden şimdi denemiyoruz ki? Herkes saatine bakabilir mi lütfen... Evet, söyler misiniz?”

Tekdüze sesimle gevşemiş olan kalabalık kendine gelir gibi oldu. Dokunulmadığında stand-by’a geçen bilgisayarlara benziyor insanlar da. Birkaç kişi saatini söyledi. Baktım bunlardan biri Atakan. Kendininkinin daha doğru olduğuna inanan başka birileri de müdahale etti sonra. Ben Asena’nın olduğu tarafa bakıyordum. İşte orada gölgeler içinde oturuyordu. Gerçekten o muydu? Hatırladığımdan daha toplu görünüyordu. Kaç yıl olmuştu? On beş mi? Yirmi mi? Neredeyse... Zaman-zaman-Asena-olan-kadın gülümsüyor muydu şimdi bana? Bir türlü emin olamıyordum. Schrödinger’in Asenası.

“Evet, gördüğünüz gibi hepimizin saatleri birbirinden farklı. Halit Ayarcı haklı mı yoksa? Geri kalmışlığımızın bir göstergesi mi gerçekten de? Hayır. Tabii ki değil. Her zaman böyledir. Yani İngiltere’de bir sınıfta sorsaydık sonuç farklı olmayacaktı. Ama Tanpınar’ın kahramanları bunun böyle olmadığını, bu ayarsızlığın bize özgü bir durum olduğunu söylerler. Aslında Tanpınar da Doğu ile Batı’nın çok ciddi kültürel farkları olduğunu düşünür. Hatta ünlü romanı Huzur’da öyle bir sözü vardır: Şark oturup beklemenin yeridir. Biraz sabırla her şey ayağınıza gelir. Her neyse; romanda Halit Ayarcı insanları bu fikre inandırır. Bir enstitü kurarlar. Her yere saat ayarlama noktaları... Hatta bu enstitünün bir örnek giydirilmiş görevlileri yolda insanları durdurup saatlerinin doğru olup olmadığını kontrol ederler. Eğer yanlışsa ceza keserler.”

Gülüşenler oldu. Anlattığıma mı güldüler, yoksa aralarında başka bir şey mi konuştular, anlayamadım. Bazen bana çok komik gelen bir şeyin insanlara hiçbir şey ifade etmediğini fark ederim. Bu da o anlardan biri mi? Ne kadar belirsiz... Bilemiyorum. Asena olduğundan kuşkulandığım kadına baktım. Yüzü karanlığın içinde belirip kayboluyordu. Yorgun zihnimin oyunları da olabilirdi tüm bunlar.

“...ve bu enstitüyü büyütürler. Hatta saat kavramına uygun bir bina da yapmaya karar verirler. Romanda bu binanın planları uzun uzun anlatılır. Bence sadece Türk edebiyatı açısından değil dünya edebiyatında da konunun bu şekilde cisimlendiği başka örnek bulmak kolay değildir.”

Sözlerimi bağlamak üzereydim ki, Asena olduğunu sandığım kadının dışarı çıktığını gördüm. Ceptelefonunu kulağına götürmüştü. Konuşma sırasında titreşime almış olmalıydı ve şimdi de gidiyordu. Elveda Asena... Ya da her kimsen...

“SAATLERİN AYARSIZLIĞININ, DEDİNİZ YA, GELİŞMİŞLİKLE İLGİSİ YOK DİYE... Ama modern yaşamın saatlere göre düzenlenmesi gerekmiyor mu? Yani mesai saatleri falan...”

“Elbette. Ama Tanpınar’ın saatle, zamanla kurduğu ilişki çok farklı. Ayrıca Doğu da büsbütün zamandan kopuk değildi. Namaz saatlerinin titizlikle belirlenmesi gerekiyordu. Camilerde ayaklı saatlerin bulunması bundandır. Hatta Mübarek diye bir saatten söz eder Tanpınar romanda...”

Aslında çok doğru bir soruydu, zaten romanı da ilk bakışta inanılır kılan buydu ama artık yorulmuştum. Şakaklarımdaki zonklamayı tanıyordum. Tansiyonum çıkmıştı. Kalabalıkların önüne çıktığım zamanlarda heyecandan dilim damağım kurur, kalbim güm güm atar. Gerçi bu heyecanı seviyordum. Şimdi Simten ve Atakan bana teşekkür konuşması yaparken başım hafiften dönüyor, çevremdeki gerçeklik yavaş yavaş inceliyordu. İnceldiği yerden kopmasını çok isterdim aslında. Tam şu anda. Oysa kolu boyunca Çin ideogramları yazılı olan Atakan, en kısa zamanda Tanpınar okuyacağından söz ediyor, Simten Saatleri Ayarlama Enstitüsü binası bu kadar ayrıntılı bir şekilde anlatıldığına göre birilerinin maketini yapmış olabileceğinden dem vuruyor, o entelektüel olma yolunda adımlar atan genç zihinlere has heyecanla aklına gelenlerden büyüleniyor ve bunu çevresindekilerle paylaşıyordu. Belki de bir-iki hafta içinde Atakan’la Sinan sırf sürpriz olsun diye sabahlara kadar oturup Enstitü’nün bir maketini yapacak ve Simten’e hediye edeceklerdi.

“Yolu bulurum, teşekkür ederim.”

“Biz teşekkür ederiz.”

“İşte bunlar da afişler. Beş tane var...”

“Sağ ol Atakan.”

“Çıkışa kadar eşlik edelim...”

“Hayır, sağ olun, biraz bu güzel binanızın tadını çıkarmak istiyorum.”

Aslında tuvalete gitmekti niyetim. İçeride uzun uzun işerken beni kapının önünde beklemelerini istemiyordum. Onları kendi hallerinde bırakıp karanlık koridor boyunca hızlı adımlarla yürümeye başladım. Yüksek tavanlar garip bir etki yaratıyordu. Mekânı oluşturan tüm çizgiler karanlık tavana doğru yükselirken belirsizleşiyor, ortamın olduğundan daha büyük algılanmasına neden oluyordu. Ama tüm bunların dışında farklı bir şeyler de hissediyordum.

Elbette soğuk tuvalette işerken bu farklılığın ne olduğunu anladım. Yüksek tavanlar insanı doğrudan çocukluğuna götürüyor olmalıydı. İnsanın yerden bitme olduğu dönemlerdeki algısını çağrıştıran bir tarafı vardı bunun. Tabii bir de, yukarıya doğru büyüyen mekân, dünya içinde bir başka dünya kurarak evreni insan merkezli bir yer haline getiriyordu. Yani uygarlık... Evet, uygarlık demek yüksek tavan demekti, en yüksek kubbe, en büyük bina... Ayasofya. Mimarların savaşı. Bu konulara da girebilirmişim aslında...

Tekrar koridora çıktığımda ortalıkta kimsenin kalmamış olduğunu fark ettim. Bayılırım böyle eski binaların karanlık koridorlarına. Kendine has bir zamanı vardır böyle mekânların. İçinde yürümek zamanda yolculuk etmek gibi gelir. Ama bir filmde ne zaman böyle bir sahne çıksa, yani ne zaman böyle loş bir koridorda benim gibi bir adam yalnız başına yürürken görülse o adamın başına mutlaka bir şey gelir. Hem de kötü bir şey. Genellikle öldürülür. Gerçi benim gibi birisi cinayet hikâyesi için pek de uygun sayılmaz. Olsa olsa, korku filmlerinin giriş kısmında çerez kabilinden, sadece seyirciyi ısındırmak için öldürülen figüranlardan biri olabilirdim; böyle kadife ceketli, gözlüklü, sakallı, orta yaşlı... Yine de hafiften ürpermedim desem yalan olur. Korkudur bunun adı, dedim içimden. Keşke Kıtmir yanımda olsaydı. Eskiden hiç tatmadığım bu duyguya neden bu kadar sık kapılmaya başlamıştım şimdi? Birden arkamdan birinin seslendiğini duydum. Döndüm baktım, oydu. Kulaklarım uğuldamaya başladı yine.

“Asena! Sensin...”

Karanlığın içinden çıktı, koridoru aydınlatan kocaman karpuz şeklindeki lambanın cılız ışığında yüzünü gördüm. Değişmişti. Gözlerinin kenarları kırışmış, dudaklarının uçları biraz aşağı kıvrılmış, yüzündeki çizgiler derinleşmişti. Gözlerinin altında böyle şişlikler de yoktu. Tabii onu son gördüğümde yirmi yaşlarında olmalıydı. Şimdiyse orta yaşlı bir kadın vardı karşımda.

“Canım... Canım... Hiç değişmemişsin...”

“Sen de...”

“Yalancı! Gel bir sarılayım.”

Sarıldık. Bazen insanın düşüncelerini başkalarının duymamasının çok yerinde bir doğa yasası olduğundan emin oluyorum. Özlemle sıktı beni kollarında. Bu derece âşık mıydık? Hayır... Kesinlikle hayır. Tamam, kasıklarımın ateşiydi ama yine de bir tuhaflık vardı bu coşkuda. Yaseminli bir parfüm sürmüştü. Saçlarındaki ucuz şampuan ile sigara kokusu rahatsız ediciydi. Göğüsleri teklifsizce bedenime yapışmıştı. Eskiden bu kadar büyük değillerdi. Asena’daki bu sıcaklık, bu yumuşaklık, bu sigara-parfüm-şampuan karışımı koku bana çocukluğumda göğüslerinin arasında kaybolduğum komşu teyzeleri hatırlatıyordu.

“Seni kaçırdım sandım. İçerideydim, konuşmanı dinledim.”

“Ben karanlıkta göremedim seni, aslında bir an benzettim gibi geldi ama sonra birden kayboldun.”

“Aman ne olacak, telefonum çaldı... İki dakikalığına çıktım. Döndüğümde gitmiştin. Çok iyi konuşuyordun ama...”

“Sağ ol. Sen ne yapıyorsun burada? Herhalde sırf beni dinlemek için gelmedin üniversiteye.”

“Burası benim mekânım. Mimarlık’ta hocalık yapıyorum.”

“Aa? Sen ne zaman mimar oldun?”

“Mimar olmadım tabii, antropolog oldum.”

“Antropolog mu?”

“Gel ofisimi göstereyim sana...”

Koluma girdi, yürümeye başladık. İtiraz edemedim. Asena, psikolojiden sonra mimarinin insanlar üzerindeki etkilerini araştıran bir doktora tezi yapmış, şimdi de Mimarlık’ta sosyal derslere giriyormuş; eskiden olduğu gibi akıcı bir dille anlatıyordu. Sesinde yabancısı olduğum kimi vurgular yurtdışında geçirdiği yılların gölgesi olmalıydı.

“Sen neler yapıyorsun?”

“Hiç, yazıyorum işte. Bir ara editörlük yaptım Yapı Kredi’de.”

“Aa? Gerçekten mi? Ben oraya bir kitap önermiştim ama reddettiler.”

Yayınevinde çalışmanın en kötü yanı budur, birilerini küstürmüş olma ihtimaliniz hele de okumuş yazmış çevrelerde çok yüksektir.

“Ne zamandı?”

“Çok oluyor. Doktoramı bitirmiş, yurda dönmüştüm. İdealist bir akademisyen olarak tezimi Türkçe’ye çevirmek istedim ama olmadı işte... Sen? Niye bıraktın editörlüğü? Daha çok yazmak için mi?”

“Yok, o zamanlar yazmıyordum. Sadece editörlük yapıyordum. Sonra biliyorsun bankayı TMSF devraldı, yönetim değişti, ben de istifa ettim.”

Asena tam olarak beni dinliyor muydu emin değildim.

“Ya evet, duydum galiba, bir değişiklikler olmuştu.”

Merdivenden çıkarken bir adım önde gidiyor, bana yolu gösteriyordu. Artık bir beden küçük gelen pantolonunun tüm dikişlerini germiş olan poposunun hemen arkasındaydım. Bir yandan olmayacak işler yapmamalıyım, diye kendime ayar veriyordum, bir yandan da yasemin kokusunun peşinden ciğerci kedisi gibi sürükleniyordum (Çok güzel buyurdunusss efendimisss).

“Sonra bir süre evde takılayım dedim, yazmak istediğim bir şeyler vardı. Onlarla uğraşırken zaman geçti...”

“Ama bayağı meşhur olmuşsun, çocuklar bayılıyorlar sana...”

Öyle tonlamadı ama ben yine de alındım. Çocuklar bayılıyor sana... Çocuklar...

“Afişleri görünce apıştım resmen; bu sendin... Sordum, hocam çok süper bir yazar, dediler.”

Canım sıkıldı.

“Sağ olsunlar.”

Bu sırada odasının kapısını açtı ve beğenmemi bekleyen bir ifadeyle ta-taaam diyerek beni içeri itti. Dağınık ve küçük bir ofis işte, diye düşünürken neyi beğenmem gerektiğini anlamam uzun sürmedi. Dolmabahçe Camii, Saat Kulesi ve tüm Boğaz ayaklar altındaydı. Akşamın mavi alacakaranlığında her şey olduğundan daha pırıltılı ve esrarlı görünüyordu.

“Nasıl ama?”

“Muhteşem...”

“Maaş az ama değiyor.”

“Boş kadro var mı bana da...”

“Sana her zaman boş kadromuz var tabii.”

Çantasından bir kitap çıkardı.

“Evet... Şimdi bunu bana imzalamanı istiyorum.”

Şaşırdım. Mahcup oldum. Meğer kitabımı almış. Çantasından çıkardığına göre beni ofisine getireceğinden emin değilmiş, diye düşündüm. “Uzak geçmişin içinden sıcacık bir merhaba...” yazdım, imzaladım. Çok bayağı oldu. Asena okuyup tekrar boynuma sarıldı.

“Canımsın.”

Bu seferki öpüş biraz daha ıslak, biraz daha sıcaktı. Eski sevgilinin öptüğü yerde genç bir adam dirildi. Böyle bir cümle geldi aklıma (Dirildik efendimisss). Aslında hissettiğim heyecandı. Asena’ydı o... Hep böyleydi tabii. Her zaman. İlk ânından son ânına dek. Uzun öğleden sonraları, yaz güneşinin ağaçların arasından sonsuz bir esneklikle eğilip içeri girdiği, genç bedenlerimizin üzerinde parlak şeritler halinde ışıldadığı o sevişme anları...

“Bunu kutlamalıyız.”

Gülümsedim. Asena masasının çekmecesinden küçük iki viski şişesi çıkardı. Minik kapaklarını açtı, birini bana uzattı.

“Bunlar çok hoş oluyor, oyuncak gibi...”

Gerçekten de ağzıma diktiğim minik şişe bir anda tükenmişti, boğazımdan aşağı inen yangın tüm damarlarımda bir sıcaklık hissi yaratarak yayılıp gitti. “Asena’ya kapılma” uyarısı yapan iç sesimi aşağılamaktan vazgeçip kibarca gülümsedim.

“Asena... Müthiş sürpriz oldu seni görmek. Ama çıkmam lazım...”

“Tamam canım. Görüşelim mutlaka...”

Telefon numaralarımızı değiştokuş ettikten sonra ayrılırken yeniden öptü. Bu sefer nefesi viski kokuyordu. Dudağımın kenarı... Tesadüf mü?

Üç

KAPI GÜRÜLTÜYLE AÇILDI. Beni buraya getiren polislerden birini görmeyi beklerken bambaşka bir adam girdi içeri. Elinde mavi bir klasör vardı. Oturdu. Yüzüme baktı. Önündeki kimliğimle karşılaştırıyordu. Kimlik diye üzerimde taşıdığım ehliyetteki fotoğrafta 21 yaşındaydım.

“Asena Yıldırım’ı nereden tanıyorsunuz?”

Çok hızla aklımdan geçenler: Tanımıyor numarası yapmamın bir anlamı yok, uzun uzun düşünmem kuşkulu bir tip izlenimi yaratır, en iyi strateji doğruyu söylemek.

“Okuldan. Üniversiteden.”

“İlişkiniz neydi?”

Acaba avukat isteme hakkımı kullanabilir miyim? Bunu istemek ne derece mantıklı olurdu? Suçsuz olduğuma göre başka birinin beni savunmasına neden ihtiyaç duyayım ki? Ah ne saf düşünceler bunlar ama ne yazık ki bunlara inanıyorum.

“Anlayamadım. Özel hayatıma ilişkin bu soruları neden soruyorsunuz?”

Otuzlu yaşlarında olmasına rağmen olduğundan daha yaşlı görünmesine neden olan büyük göbeği ve kel kafasıyla komiser birdenbire sesini yükseltti:

“Çünkü Asena Yıldırım’ı kimin öldürmeye teşebbüs ettiğini bulmaya çalışıyoruz!”

Adamın boş duvarlarda patlayan sesi kulaklarımda çınladı bir süre. Asena ölmüş müydü? Hayır, bu kesinlikle doğru değil. Olamaz.

“Ne? Asena öldü mü?”

“Hayır, henüz değil.”

“Ne diyorsunuz siz? Nasıl olur?”

“Biz de bunu öğrenmeye çalışıyoruz. En son sizinle görüşmüş. Telefon kayıtlarını inceledik.”

Şaşkınlıktan küçük dilimi yutmak üzereydim.

“Telefonları mı dinlediniz?”

Açıkça yüzünü buruşturdu.

“Hayır. Hayır. Niye dinleyelim sizin telefonlarınızı?”

Bunu söylerken yüzündeki ifade biraz aşağılayıcıydı galiba. Siz kendinizi kim sanıyorsunuz ki, gibisinden pis bir ifade.

“Evet?”

Neyi cevaplamamı istediğini anlayamadım.

“Soru neydi?”

“Şaka mısın sen birader? Anlat! Asena’yı nereden tanıyorsun? Son bir haftadır neden durmadan birbirinizi aradınız? Sevgilisi miydin? Dün gece neredeydin? En son ne zaman görüştünüz? Anlat!”

Adi bir zanlıydım belli ki. İnsan kendini bir anda böyle bir durumda bulabiliyor demek.

“Asena’yla üniversitedeyken tanışmıştık. Bir süre çok samimiydik. Tabii bunlar yıllar önceydi...”

“Sevgilin miydi?”

“Öyle de denilebilir. Yani kısa bir süre için. Bir yaz boyunca...”

“Sonra?”

“Sonra, o yazın sonunda Asena yurtdışına gitti. Doktora yapmak için. Bir daha da haber almadım kendisinden. Yıllarca görüşmedik. Geçenlerde tesadüfen karşılaştık.”

“Ne tesadüfü?”

“İstanbul Teknik Üniversitesi’nde bir seminere davetliydim.”

Komiserin boş bakışlarından semineri vermek üzere davet edilmiş olduğumu anlamadığını düşündüm. Biraz böbürlenerek söylemiştim doğrusu. Önemli bir adamım ben izlenimi vermek istiyordum. Zavallı bir saygı görme umudu.

“Edebiyat ve mimari üzerine bir konuşma yaptım öğrencilere. Orada karşılaştık. Meğer Mimarlık’ta hoca olmuş. Çok şaşırdım.”

“Niye?”

Beni tam anlamıyla dinlemiyor gibiydi. Klasöründen taşan kâğıtları düzene sokmaya çalışıyordu.

“Çünkü psikoloji mezunuydu Asena. Nasıl olup da Mimarlık’ta hoca olduğuna şaşırmıştım.”

“Devam et.”

“Sonra telefonlarımızı alıp verdik. Ertesi gün aradı. Bir-iki kez görüştük. Hepsi bu.”

Birden öfkeyle kaldırdı başını dosyadan.

“Hepsi buysa neden şimdi komada bu kadın? Ha? Biz oyun mu oynuyoruz burada?”

Suçlu bir suskunluğa gömüldüm. Asena komadaydı demek. Koma. Ölümle yaşam arasında. Bu işte bir yanlışlık olmalıydı. Benim içinde bulunmam gereken hikâye bu değildi. Çok daha sıradan olayların olduğu bir günlük yaşam... Hatta olay bile sayılmayacak şeyler. Oysa şimdi... Birden çok yumuşak bir sesle düşüncelerimi böldü komiser:

“Kusura bakmayın. Çok stres altındayız burada. Sürekli cinayetlerle uğraşmak hiç kolay değil. Bakın, siz okumuş bir adamsınız. İnsan psikolojisinden anlarsınız. Bu Asena Yıldırım cinayeti... Yani cinayete teşebbüsü berbat etti her şeyi. Yarın yıllık izne çıkacaktım. Ama bok oldu.”

Komiserin insancıl tavrından yüz bulduğum için soruları ben sorarım diye haykıracağını bile bile sorumu sordum:

“Nasıl olmuş?”

Birden başını kaldırdı.

“Belki de bunu sen söylersin.”

Şizofrenik bir hali vardı bu öfke gel-gitlerinin. Kızınca “sen”, sakinleşince “siz” oluyordum. Acaba kadro yetersizliği nedeniyle iyi polis-kötü polis oyununu tek başına mı oynamak zorunda kalmıştı? Gözlerimin içine diktiği Fatih Terim bakışlarıyla karşılaşınca böyle bir şakayı aklımdan geçirdiğime bile pişman oldum. Ama dönersem böyle bir kısa öykü yazmak isterdim doğrusu. (Dönersem?) Eyvah, Gollum gitmiş, yerine bu ne idüğü belirsiz Stephen King parantezleri gelmiş. Kötü gidiyoruz.

“Elimizdeki tek kuşkulu sensin. Yıllar sonra ortaya çıkıyorsun, defalarca telefonlaşma, evine gelip gitmeler... Yattınız mı?”

“Hayır.”

“Sevişmediniz yani?”

Bu noktada durakladım.

“Ne oldu? Bak canım, her şeyi söylemen senin lehine olur. Baştan söyleyeyim.”

Kızararak itiraf ettim:

“Sadece öpüştük.”

“Ne zaman?”

“Dün gece.”

Yüzünde bir hayret ifadesi belirdi. Benim adi bir manyak olduğum konusundaki kuşkuları gitgide yoğunlaşıyordu.

“Dün gece gördün yani Asena’yı.”

“Evet.”

“Nerede?”

Büyük bir doğallıkla cevaplarken kendi ayaklarımla bir kapana girdiğimi hissettim.

“Evinde...”

“Dün gece saat kaçta ayrıldın o evden?”

“Bilmem, on buçuk on bir civarıydı.”

Bu söylediğimi not aldı hızlı hızlı. Acaba polislerin yazısı da doktorlarınki gibi okunaksız mı oluyordu? Fransız liselerinden birinden mezun değilse tabii...

“Sen bıraktığında Asena tek parça mıydı?”

“Evet, tabii.”

O sırada fark ettim. Kardeşi gelecekti. Bu bilgiyi komisere vermeli miydim? Emir yapmış olabilir miydi? Neden yapsın ki? Para için mi? Asena’nın öyle çok parası yoktu ki. Belki de uyuşturucu meselesi vardı. Nereden bilecektim ki?

“Saat 23.15’te balkondan düşmüş. Ya da itilmiş. İşin ilginç yanı, Asena’nın ev telefonundan ambulans çağırılmış. Yani yalnız değilmiş. Bir erkek. Komşular birinin evden kaçarcasına uzaklaştığını söylüyor ama kimse eşkalini tanımlayacak kadar görmemiş. Neyse ki ambulans çabuk gelmiş. Şans eseri kurtulmuş. Ama yoğun bakımda şu anda. Kendine gelmesi çok çok zayıf bir olasılık. Az sonra altına imza atacağınız ifadenize göre o saatte kadının evindeymişsiniz. Bu konuda söyleyecek bir şeyiniz var mı?”

“Cinayete teşebbüs, dediniz ama onu balkondan iten her kimse ambulans çağırmış, belli ki ölmesini istememiş.”

Komiser durakladı, belli ki farklı olasılıkları tartıyordu aklında.

“Belki de paniğe kapıldın. Pişman oldun. O yüzden aradın ambulansı...”

Bu sefer şaşkınlıktan susuyordum. Komiser resmen suçu üzerime yıkmak için uğraşıyordu. Aslında Emir’den söz edip kendimi temize çıkarabilirdim ama bunu yapmam doğru olmazdı. Belki de İbo gelmişti, Emir’den o şekilde intikam almak istemiş ve Asena’yı balkondan itmişti. Bir anda kulaklarıma kadar kızardım. Elimi cebime attım, oradaydı. Küçük sarı post-it. Üzerindeki yazıyla birlikte. Düşüş sert oldu.

Dört

ASENA’NIN OFİSİNDEN KAÇAR GİBİ ÇIKIP KENDİMİ HEMEN EVE ATTIM. Anahtarı cebimden çıkarırken Kıtmir’in çıt çıt çıt taş üzerinde hızlı adımlarla yaklaştığını duydum. Kilidi açarken nefesinin hızlanışını ve kesik kesik havlamaya başladığını...

“Nasılsın oğlum? Çıktınız mı Zeliha’nımla? Ha? Yaptın mı çişini?”

Tek ve neşeli bir hav. Yapmış. Kafasını okşadım, eve geri dönmüş olmamın sevinciyle kuyruk sallıyor, benimle oynamak istediğini anlatmak için çevremde dört dönüyordu. Yemek kabına kuru mama doldurdum ve kendimi bir koltuğa bıraktım. Kıtmir’in tıkır tıkır mamaları yiyişini dinlerken yüzümdeki gülümseme yavaş yavaş soldu, yerini gereksiz bir hüzne bıraktı. Oysa az önce, Kıtmir’le şakalaşırken, mutluluk bu, diye düşünüyordum, insanın eve geldiğinde onu sevinçle karşılayan birinin olması. Ama sonra onun bir insan değil de sakallı bir köpek olduğu gerçeği içimi yakmıştı. Aslında yıllar sonra Asena ile karşılaşmak sarsmıştı beni... Sarhoş öpücüğü yanağımda iltihaplı bir yara gibi kokuşmaya başlamıştı bile. Ne garip bir rastlantıydı bu. İTÜ’de seminer vermeye gidiyorum ve karşıma eski sevgilim çıkıyor. Sevgili? Yine onun çevresinde tüm evrenin mutsuzluk ve acı ile döndüğü kara deliğinde kaybolmamak için kaçmıştım ve nereye gelmiştim: yolumu gözleyen bir köpekten başka bir şeyin olmadığı bomboş bir hayata...

“Asena mı! Hah! Geçmişin hayaletleri!”

Kıtmir mutfaktan merakla başını uzatıp baktı.

“Asena diyorum Kıtmir, çoktan gömmüştüm, mezarından kaçmış orospu.”

Hav! Aslında öyle demek istememiştim. Ben öyle konuşmazdım hiç. Hem de Asena hakkında! Ben onu çok sevmiştim. Çok. Ama artık bu hikâyeler geçmişte kalmıştı. Kalmalıydı. Öyle mi? Geçmiş ne kadar geçmişte kalır? Şimdi dediğimiz zamanın ne kadarı geçmişe aittir? Kim bilir? Tanpınar bilir. Borges de bilebilir. Kıtmir başını dizime yasladı.

“Borges mi dedin Kıtmir?”

Hav! Borges köpekleri sever miydi acaba? Kıtmir benden sıkılıp holdeki berbat halının üzerine gidip kıvrıldı. Gidinin Kıtmir’i. Zeliha’nımın deyimi. Gidinin...

Gittim televizyonu açtım. Bir içki koydum. İlk yudumda midem ağzıma geldi. Reflü. Reflux. Geriye doğru akış. Mideden yükselen asitli sular... Çok geç değildi ama doğrudan yatağa gitsem yeriydi. Çok yorgundum. Şakaklarım zonkluyordu yine. Televizyon ekranı dörde bölünmüş her karenin içinde başka bir kafa konuşup duruyordu. Konuşan kafalar. Durmadan konuşuyorlardı. Siyasetten uzaylılara, ekonomiden astronomiye her konuda konuşuyorlardı. Durmadan, soluk almadan, biteviye, kimi zaman hep bir ağızdan. Neredeyse kadrolu yorumcu haline gelmiş olan tüm bu konuşan kafaları yıllardır dinlemekten bitkin düşmüştü zihnim. Başım dönüyordu. Bu ruh durumu çok tanıdıktı. Berbat bir gece beni bekliyordu. Ah o sabahlara kadar yazabilen yazarları o kadar kıskanıyordum ki.

Kalktım, sallanarak CD’lerin durduğu dolaba gittim. Amacım bir Talking Heads albümü bulmaktı. Ama onun yerine Vaya Con Dios’un Night Owl albümü buldum. O insanın kanını kaynatan melodiler: Asena’nın Hisar’daki evindeyiz. Hafta sonu. Ev arkadaşları ortada yok. Müziğin sesi açık. Asena’nın üzerinde sadece bir atlet var, uzun. Çıplaklığı doğal. Soğuk, buz gibi bira içiyoruz, hava çok sıcak. Temmuz, 1992 mi? Tabii benim son yılımdı, Asena bitirmişti okulu, o sonbahar da Amerika’ya gitti zaten.

Asena. Önce derinlerden gelen bir A sesi, ardından dilin dişler arasından tıslaması ve dilin damağa yapışarak yolculuğunu tamamlaması. İncecik bedenini kollarıma aldığımda hemen karşılık verirdi, atletinden sıyrılır, sımsıkı sarılırdı. Çıplak, sıcak, yumuşak... Aniden, görünmez bir ırmağın akışında kaybolup gidecekmiş gibi sımsıkı tutunurdu bana. Tenine değen her yerim alev alev yanardı. Gideceği, kaybolacağı başından belliydi aslında. Sadece seviştiğimizde, sadece içinde olduğum anlarda zaman duruyordu; o delice akış bir süreliğine mola veriyordu. Sonra kaldığı yerden, tüm hızıyla devam ediyordu.

Ah, aslında bu hikâyeyi yazmalıydım. Hikâyemizi. Love Story değil, belki Lost Story. Sevgili değildik sevgili okurlar, diye anlatırdım: Hiç olmadık. Garip bir ilişkiydi bizimkisi. Benden bir sınıf yukarıdaydı, Mozart’ı değil ama Bach’ı ve Beatles’ı severdi, bir de Sezen Aksu’yu. Bazı derslerde karşılaşırdık. Her şeyi benden daha iyi bilirdi. Aynı bölümde okumamıza rağmen o benim gözümde gerçek bir psikologdu. Oysa şimdi yıllar sonra onu eski bir üniversite binasında bir mimarlık bölümünde hoca olarak bulmuştum. Şişmanlamış, o incecik beli kalınlaşmış, saçları renk değiştirmiş, yüz çizgileri derinleşmiş olarak karşıma çıkıvermişti. Masasında genç bir delikanlıyla yanak yanak çektirmiş olduğu bir fotoğraf... Oğluydu herhalde, gençliğinde iyice belirgin olan ağzının sol yanındaki gamzeleri bile birebir aynıydı. Sormadım.

Sevgili olmadık çünkü onun bir sevgilisi vardı. Unutmaya çalıştığı Teo. Ne vakit Teo’dan söz açılsa içimden hep aynı dizeleri tekrarlardım. İp gibi bir oğlan ipince, hayırsızın biriydi fikrimce. Yaz kış üzerinden çıkarmadığı blucin ceketi, o dönemler erkekler için çok ciddi bir bohemlik işareti olan küpesi ve yanından hiç ayırmadığı gitarıyla kazınmış aklıma. Sigarasını gitarının ucuna sıkıştırır, uzun uzun arpej çalardı. Aptalın tekiydi bana göre. Çevresindeki tüm kızların ona âşık olması doğaldı; ama benim anlayamadığım, Asena’nın ona neden ve nasıl tutulmuş olduğuydu. Kimi unutmak için içer; Asena unutmak için sevişiyordu. Bir an bile yanından ayrılmamı istemiyordu. Çünkü ben olmasam kim bilir kimlerle yatıştıracaktı yaralı ruhunu. Hisar’da iki arkadaşıyla tuttuğu bir ev vardı. Diğer kızlardan biri memleketine gitmişti, ötekisinin de ne zaman gelip ne zaman gittiği belli olmuyordu. Benim üzerimde şort, onun üzerinde pis bir atlet, hippiler gibi takılıyorduk. Durmadan bira içiyor, tuvalete zor yetişiyorduk. Sonra sıcaktan bunalıp birlikte duşa giriyorduk. Soğuk suyun altında dirilen memelerini hatırlıyorum en çok. Lezzetli bir meyveye benzeyen tenini, baş döndürücü kokusunu... Ben memeleriyle ağzımı doldururken o bilmem kaçıncı kez dikilmiş olduğu için artık kızarıp sızlamaya başlamış olan aletimi içine kaydırıveriyordu (Oh efendimisss, çok büyüksünüsss). Ama yetmiyordum Gollum. Bunu biliyordum. Dalıp dalıp gidiyordu başka bir bedenin hayaline, televizyonda oynayan eski bir filmin komik sahnelerine bakarken gözünden yaşlar geliyordu, salya sümük içiyordu. Aşk en çok reddedilince mi depreşiyordu?

Vaya Con Dios’u dinlerken bayağı bir içmişim, yatağa zor gittim. Vaya Con Dios: Tanrı’yla Git. Olur. Kıtmir arkamdan endişeyle geldi.

“Deprem olursa uyandır olur mu?”

Kıtmir yüzüme kuşkuyla baktı.

YANIK KOKUSU. İçeriden geliyordu. Hemen kalktım. Salondaki berjerde birisi oturmuş puro içiyordu. Arkası dönük olduğu için kim olduğunu anlayamıyordum. Tuhaf bir durumdu, evde bir yabancı vardı ve Kıtmir’in bundan haberi olmamıştı. Bir de köpeklerin koku alma duyusu gelişmiştir derler. Ayrıca evde puro var mıydı?

Yanına gittiğimde koltukta oturmuş puro içen adamın Kıtmir olduğunu gördüm. Yüzüme kuşkuyla baktı.

“Ne oldu, niye kalktın?”

“Koku yüzünden...”

“Saçmalama, rüyada koku olmaz ki.”

Mideme bir ağrı saplandı, yukarıya boynuma doğru tırmanmaya başladı. Hayır, bu bir rüya değildi. PEKİ O HALDE NEYDİ? Bağırmak istiyordum. Avazım çıktığı kadar bağırmak. Bir yandan da düşünüyordum. Birden fazla şey bir arada aklıma geldiği için ter içinde kalmıştım: Bu tabii ki bir rüyaydı, öyle olmasa Kıtmir konuşamazdı; öte yandan Kıtmir’in neden koku alma duyusunda azalma olduğu da ortaya çıkmıştı: Tütün ürünleri içmek size ve çevrenizdekilere zarar verebilir; benim bile koku duyum zayıflamıştı, işte artık hiçbir şey duymuyordum; beni uyandıran koku değil de koku fikriydi sanki ama zaten duyular birer düşünceye dönüştükleri anda algılanmazlar mıydı ama bir yandan da şu haline baktıkça... Koltuğa oturmuş puro içerken bir köpekten başka her şeye benziyordu.

“Haydi sen git yat, ben nöbetteyim.”

“Deprem olursa haber ver.”

“Merak etme.”

İçim rahatlar gibi olmuştu. Arkamı döndüğümde Hisar’daki evde olduğumu anladım. Asena yüzündendi. Geçmişe dönmüştüm işte. Ama o ev bu kadar karanlık değildi, sadece berbat durumda bir terası vardı, kışlık odunların ve bilumum yakılacak karton, portakal kasası, hatta ağaç dalının depolandığı, geceleri farelerin cirit attığı... Karanlık bir koridor. Açlıktan ölmek üzere olan bir hayvanın iç organları gibi boş, yürüdükçe daralıyor. Çıkamazsam öleceğim. İçerideki hava zehirli, soludukça daha kötü oluyorum. Kalbim... Kalbim...

Uyandım!

Kalbimin atışından yatak sarsılıyordu. Ağzım kupkuruydu. Dilimin kenarları dişlerime yapışmıştı. Midem berbat durumdaydı. Eski şarkılar ve içki. En berbat ikili. Kalktım, banyonun önünde oturan Kıtmir ince bir ses çıkararak bana baktı.

“Yok bir şey... Yat hadi.”

Kıtmir tersini söylemişim gibi tin tin tin salona gitti, pencerenin önündeki kilimin üzerine kıvrıldı yattı. Kalbim fena çarpıyordu. Tuvalete oturdum. Bağırsaklarımdan su gibi dışkının tuvalete aktığını duydum. İlk dalgadan sonra rahatladım. Ama bunun başlangıç olduğunu bilecek kadar da deneyimliydim. En az yarım saat burada bu şekilde oturacaktım. Dayanılmaz bir endişenin göğsümün üzerine baskı yaptığını duyuyordum. Ne oluyordu bana? Neden eskiden içki içtiğimde kütük gibi uyuyabilmeme rağmen şimdi bir-iki saat içinde kalp çarpıntılarıyla uyanıp tuvalette bulanık sıçıyordum? Bulanık sıçmak. Babamın deyimiydi. Bir gün ansızın kalbine saplanan bir ağrıyla gelen aceleci ölüm. Bir mızrak göğsünden girip sırtından çıkmıştı. Zamanın oku. Göğsümün sol kısmı ağrımaya başladı. Düşündükçe artan, başımı zonklatan bir ağrı. Göğsümün üzerine bir hayalet oturdu. Babam gibi öleceğim düşüncesini aklımdan atamıyordum.

Yatağa gittim.

Düzelen hiçbir şey olmamasına rağmen kendime bunun bir panik atak olduğunu telkin ederek yatıp uyumaya çalışacaktım ama içten içe biliyordum ki bu sadece psikolojik bir şey değildi, kalbim kaldırmıyordu artık yaptıklarımı. Yediklerimi, içtiklerimi. Asena’nın ortaya çıkışı yüzünden bile olabilirdi tüm bunlar. Asena, kasıklarımın ateşiymiş! Hah! Karabasanım oldu yıllar sonra. Fincanın içinden çıkan bayraklı devlet kapısında Asena bekliyormuş meğer. Neden önceden uyarmadın Zeliha’nım? Çok kahve kalmış dibinde göremedim vallaha. Nereye gidiyoruz Zeliha’nım? Walhalla’ya mı? Orada hiçbir şey yok. Sadece inananlar girebilir oraya. Toplantıya gecikiyorsunuz. Doğru ya. Bir an aklımdan çıkmış. Yazarlar yeni projelerini anlatacaklar. Projeci yazarlar. Plan-proje-taahhüt işleriniz özenle yapılır. Her türde sorun için kitap yazılır. Bir ölçü aşk, iki ölçü toplumsallık, yarım ölçü muhalefet, bolca mistisizm. Kıtmir’i de getirseydim toplantıya keşke. Tasavvufta yeri var gidinin Kıtmir’inin. Mağarada uyurlar. Ben onlardan biri değilim. Projem yok anlatacak. Su içmem lazım. Ama su sebili çalışmıyor. Zaten bu ters çevrilmiş tüp suya sebil denmesi kadar saçma bir şey olamaz. Acaba çıkarıp kafama diksem birkaç damla su bulabilir miydim? Çevreme baktım, Zeliha’nım da gitmiş. Peki ama toplantı salonu neredeydi ki? Neden sormadım? Ayaklarımın götürdüğü yere gitmeliyim, diye düşünerek adımlarımı hızlandırdım. Ama koridor gitgide daralıyor. Hisar’daki evin koridoru bu aynı zamanda. Lise binasından kalma bir fotoğraf. Babamın mezarındaki beton bloklar. İnce uzun parmakları vardı. Kıvrılmıştı gasilhanede. Tuhaf bir kuş gibi. Ölü. Nefesim daralır gibi oldu. Neyse ki tavanda, uzanabileceğim bir yükseklikte bir geçit var. Uzanmaya çalıştım. Yetişemedim. Ayaklarımı açıp iki duvarın arasında yukarıya doğru hareket ettim. İyi ki küçükken odaların kapılarına bu şekilde tırmanarak bolca alıştırma yapmıştım. Ama şimdi o kadar da kolay olmuyordu. Aralıktan Zeliha’nımın ayaklarını görüyordum, kalın yün çorap giymiş olduğu ayağını kaşıyordu ötekiyle. Yazarlardan birinin falına bakıyor. Ayakkabılarını çıkarmıştı. Demek başkalarına da bakıyorsun ha, ben de senin aylığından kesmez miyim gidinin Zeliha’sı? O sırada Kıtmir’in kadının ayakkabılarından birini alıp kaçtığını gördüm. Kıtmir! Kıtmir! Bağırdım ama gitmişti. Daha fazla bu şekilde dayanamayacaktım. Artık iyiden iyiye daralmış olan geçit bir bacaya dönüşmüştü. Ya da bir kuyu. Biraz su içebilseydim. Yorgunluktan tutunacak halim kalmamıştı. Kendimi serbest düşüşe bıraktım. Alice kâbuslar diyarında. Kalbim deli gibi çarpıyordu.

Uyandım. Başucumda duran dev su bardağını bir dikişte boşalttım. Midem şişti. Kalbim... Bıktım artık. Bu kadar berbat rüyalar görmek için ne yaptım ki! Uzaktan ezanın sesini duydum. Saat beş buçuk olmalıydı. Pencereden dışarı baktım. Hava çok uzaklarda aydınlanıyordu. Gün bize doğru geliyordu. Korkularımın hızla bedenimi terk ettiğini hissettim. Gözlerimi kapattım.

KITMİR’İN YALVARAN SESİYLE UYANDIĞIMDA SAAT ÇOKTAN DOKUZ OLMUŞTU. Zavallı hayvan, bu kadar saat çişini tutmaktan perişan durumdaydı. Yataktan kalktığımı görünce hemen kayışını getirdi. Gözlerinin içi gülüyordu adeta.

“Sakallı bebek seni, tut çişini tut. Tamam, gidiyoruz.”

Sakallı bebek kıyamet alametlerinden biri değil miydi? Seksenlerin sonuydu galiba, gazetelerin o zamanlar bayıla bayıla yaptıkları 2000 yılında kıyamet kopacak haberlerinde kullandıkları saçmalıklardan biriydi sakallı bebek. Ciddi ciddi korkanlar vardı tabii. Milenyum bitti, bu sefer 2012 çıkarttılar. Maksat korkutmak olsun. Yüzüme su çarptıktan sonra aynaya baktım. Gözlerimin altı şişmişti.

“Herkesin kıyameti kendine...”

Şu kendi kendime konuşan hallerimde ben-bunu-bir-yerde-görmüştüm duygusu yaratan bir aşinalık vardı. Karısı yaz boyunca Mersin’deki baba evine gitmiş olan Yaz Yağmuru’nun Sabri’sinin iç sesine benzer bir yan. Kafasının içinde konuşturduğu Karagöz ve Hacivat. Bir yandan roman yazmaya çalışması. Sonra bir yaz yağmuru gibi ortaya çıkan genç bir kız... Ah evet, konuyu nereye getirmeye çalıştığımı anladım. Şu köpekli kız...

Aceleyle fırladık. Sokağın çomarları Kıtmir’i görünce ayaklandılar. Herkes kendi alanını savunacak, evet, bildiğimiz hikâye. Ne Kıtmir’in ne de benim onlarla uğraşacak halimiz yoktu, sopamı gösterdim, dağıldılar; evin karşısındaki küçük yeşillik alana zor yetiştik. Aslında mahallemizin sevimli parkını açık hava tuvaleti olarak kullanmaktan çok da hoşnut değildim... Akşamları karanlıkta o kadar göze batmıyordu da böyle pırıl pırıl bir mayıs sabahında kötü görünüyordu zavallı çimlerin üzerine kakasını yapan sakallı Kıtmir ve sakallı sahibi. Dışkıyı naylon torbaya ustalıkla aktarırken bir yandan da parka bakan apartmanların pencerelerini kolaçan ettim. Bir kadın arkası dönük, pencereye çıkmış cam siliyor, bir başka dairede balkon demirlerine tutunarak ayağa kalkmış olan iki yaşlarında bir bebek minik zafer kahkahaları atıyordu. Tanık yok galiba derken pencerenin arkasındaki hayaletimsi yüzü gördüm. Kötü bakış. Maske suratlı yaşlı adam. Meyus. Neyse ki işimiz çabuk bitti.

Arabaya atladık. Kıtmir’in de benim de bacaklarımızı açmamız, biraz temiz hava almamız şarttı.

“Dün gece rüyamda konuşuyordun Kıtmir.”

Kıtmir onunla konuşmaya başladığım zaman hemen kulaklarını diker. Anladığı kelimeleri kovalamaya başlar. Ama bu sefer onu ilgilendiren bir şey söylemediğime hükmederek bakışlarını camdan dışarıya çevirdi, sokaktaki adsız arkadaşlarına baktı.

“Hem de puro içiyordun.”

Aslında pipo yakışırdı Kıtmir’e. Ait olduğu İngiliz topraklarının sahipleri gibi bilmiş bir şekilde tüttürebilirdi. Ama nedense puroyu uygun görmüştü bilinçdışım. Daha fallik olsun diye herhalde. Yatmadan önce Asena’lı zamanları düşünmüştüm. Belki oradan çağrışım yapmıştı. Kim bilir?

Arabayı Aşiyan’a park ettim. Hava, eskilerin deyimiyle şurup gibiydi. Derin derin nefes aldım. Hemen onları gördük. Kıtmir kuyruğunu sallayarak o yana doğru havladı. Robin ve sahibi genç kız yine aynı banka yayılmışlardı. Kız bizi görünce el salladı. Kırk yıllık arkadaşmışız gibi.

“Tamam Kıtmir, telaş yapma...”

Genç kız bu sefer mavi uzun bir şort ve yeşil tişört giymişti. Ceplerinden çeşitli şeyler sarkıyordu. Bir mendil, uzun bir zincir, bir güneş gözlüğü... Gözleri ışıl ışıl parlıyordu. Çok güzel bir renk. Robin de Kıtmir’i görünce, kuyruk sallamaya başladı. Kız köpeğin sarkık gözkapaklarının kıvrımlarını teker teker açıp birikmiş çapakları siliyordu bir yandan.

“Günaydın.”

“Günaydın. Robin’in en büyük sorunu çapaklar...”

“Kıtmir’in de saç sakal problemi oluyor bazen.”

Kıtmir’le Robin koklaşmak istedikleri için genç kız temizlik faslını kısa kesmek zorunda kaldı.

“Biraz çözsek kayışlarını ne olur ki?”

Etrafa göz attım. Sahipsiz köpekler sorun olabiliyordu zaman zaman. Ama asıl sorun, caddenin çok yakın oluşuydu.

“Birden caddeye koşmasınlar sonra...”

“Doğru... Neyse, şurada uzatalım kayışlarını biraz oynasınlar.”

“Biz normalde Hisar’a kadar yürürüz, sonra da Bebek Parkı’na döneriz... Ayaklarımız ancak açılır.”

“Bilmem ki... Robin’in yürümek en sevdiği etkinlik sayılmaz.”

“Ama pek öyle görünmüyor bu sabah.”

“Evet ya. Haydi o zaman.”

Bankın üzerindeki dağınıklığını el çabukluğuyla çantasına dolduruverdi. İşte hazırım gibilerinden gülümsedi. Dün bu kadar samimi olmuş muyduk? Tek hatırladığım soğuk bir şekilde çekip gittiği ve Nabokov okuduğuydu. Madem öyle, tanışmanın zamanı gelmiş olmalıydı.

“Bu arada benim adım...”

“Seni tanıyorum.”

“Öyle mi?”

“Geçen dönem bir kitabını okuttular derste.”

Birden mutlu oldum. Demek benimle herhangi biri gibi konuştuğunu sandığım bu kız okurummuş.

“Gerçekten mi? Çok sıkılmadınız ya...”

“Hm... Çok değil. Ben de Merve bu arada.”

Şaka mı yapıyor? diye yüzüne baktım. Şimdi güzel gözleri kara gözlüğün arkasında saklanmış olduğu için anlayamadım. Ama bu zamanın teklifsiz gençleri gibi şaka, ima, ironi ondan uzaktaydı. Her şey ilk anlamındaydı onlar için. Belki de bu, kuşak meselesi değildi; belki de bu, bana özgü bir özellikti; evet, olabilir, çünkü Asena da söylerdi, hatırlıyorum şimdi; ne zaman ciddi konuştuğunu ne zaman şaka yaptığını anlayamıyorum diye... Ama bu iyi bir özellik miydi ki? Sıkıntılı düşünceler... Başlangıçta beraber yürümenin içimde hoş duygular uyandıracağını sanmıştım ama pek de öyle olmamıştı. Üstelik tüm hevesim kursağımda kalmıştı (Hayır, vazgeçmeyin efendimisss). Tam beni tanıyan az sayıdaki okurdan birine rastladığım için sevinecektim ki okuyup da beğenmemiş olduğunu öğrenmiştim.

“Öğrenci misin?”

“Hmm. Lise son.”

“Okul yok mu bugün?”

“Var ama yok.”

“Nasıl oluyor o öyle?”

Bir sigara çıkarıp yaktı. Kafa tutan bir hali vardı. Karanfilli bir koku yayıldı sigaradan. Çok hoş...

“Sınava çalışalım diye yoklama almıyorlar.”

“Sınav?”

Nasıl bilmezsin der gibi yüzüme baktı.

“Üniversite sınavı. Herkes evde çalışıyor.”

“Sen?”

Omuzlarını silkti. Bu konuda konuşmak ister gibi bir hali yoktu. Bir süre susup Robin’le Kıtmir’i izledik. Bakışlarımı Boğaz’ın karşı kıyısına çevirdim. Benim burada olmamam gerekirdi. Yanlış bir yerdeydim, daha doğrusu yanlış bir zamanda. Benim sahnem çoktan geçmişti, rolüm bitmiş olduğu halde sahneden inmemekte