Ekin Deniz Kuzu

Ölüm Kalım Öyküleri

Öykü

Ekin Deniz Kuzu

1994’te İstanbul’da doğdu. Yaşıyor, çalışıyor, yazıyor, mücadele ediyor. Öyküleri Oggito.com’da yayımlandı. Ölüm Kalım Öyküleri ilk kitabı.

Künye

Notos Kitap 198

Edebiyat 077

Öykü

©Notos Kitap Yayınevi, 2021

Birinci Basım Aralık 2021

Birinci Sürüm Temmuz 2022

ISBN 978-605-7643-71-1

ISBN (e-kitap) 978-605-7643-77-3

Sertifika 52101

Editör

Mehmet Zeytin

Son Okuma

Tuğba Eriş

Kapak Tasarımı

Virginia Elena Patrone

Teknik Hazırlık

Duygu Şentuna, Tila Sadeki

Notos Kitap Yayıncılık Eğitim Danışmanlık ve Sanal Hizmetler Tic. Ltd. Şti.

Ömer Avni Mahallesi, Prof. Dr. Tarık Zafer Tunaya Sokak No: 11/6 Gümüşsuyu, Beyoğlu İstanbul

0212 243 49 07

www.notoskitap.com

facebook.com/NotosKitap

twitter.com/NotosKitap

İçindekiler

Ekin Deniz Kuzu

Künye

İçindekiler

Çoğu Zaman Barlarda

Hepsi Benim İçin

Yaprak Sarmanın Günü

Sayısız Günler Geçince

Sert Müzikler İçin Kalın Çarşaf

Bütün Bunlar Geçtiğinde

Ziyaret

Kapanışa Doğru: Bir Yaşamın Ortasında

Kapanış: Zamanın Kısa Devresi

İlhan Erman’ın Sondan Bir Önceki Sözleri: Sugimoto ve Onun Yalnız Denizleri

İlhan Erman’ın Son Sözleri: Sadece Bizim Gibiler

Teşekkür

Tüm ölmüşlerime,

Anneannem Jale Erman, annem Devrim Devin

ve babam Lütfi Kuzu’ya...

Çoğu Zaman Barlarda

Yokuşu koşarak çıktım, felaket yağmur yağıyordu. Donuma kadar ıslanmıştım. Barın önüne geldiğimde kapıdaki herife alelacele bir selam verip merdivenlerden indim. İçerisi henüz boştu. Bar taburelerinde hepi topu iki kişi oturuyordu. Onlardan uzaktaki bir tabureye kuruldum. Kurulanmak için peçete aranırken barmaid imdadıma yetişti. Bir ellilik söyledim, mümkünse Tuborg. Efes ürünleri sattıklarını söyledi. Öyleyse hangisi kolaydaysa, fark etmezdi. Biram geldiğinde derin bir yudum aldım. Tepeden tırnağa ıslaktım ama içim yanıyordu sanki. Çerez falan, bir şeyler olup olmadığını sorduğumda önüme bayatlamış tuzlu fıstık geldi. Yedim, kabuklarını ayırmadan.

“Sessiz bugün,” dedim. Kız bulaşık makinesindeki bardakları raftaki yerlerine diziyordu. Gönülsüz, konuştu. “Öyle. Birazdan dolar. Cumartesi.” Böylesinin daha iyi olduğunu söyledim, şikâyetim yoktu. Belli belirsiz güldü. Bütün gecenin bahşişlerini bırakacaksam şikâyeti olmazmış. Ben de belli belirsiz güldüm. Biraz midem ağrıdı. Ya açlıktan ya da yediğim soğuktan, üstünde durmadım.

“Yardımcı yok mu,” diyerek devam ettim sohbete. Arkasındaki içki rafının tezgâhı poposunun biraz üstüne geliyordu. Yaslandı. “İki kişi daha vardı, aynı anda hasta olacakları tuttu. Yersen.”

“Adım İlhan. Sıkışırsan yardıma çağır beni,” dedim. “Kokteyl falan hazırlamayı bilmem ama bira doldurabilirim herhalde.”

Gözlerini devirdi, yine gönülsüzdü: “Aslında kokteyl yapmak en kolayı, bira doldurmak göründüğü kadar kolay değildir.” Belli bir biçimde ve şiddette doldurmazsam her yer köpük içinde kalabilirmiş. Omuzlarımı silktim. Tuvalete gitmem gerekiyordu.

Uzun uzun işedikten sonra aynanın önünde dikildim. Suya değmek istemiyorum. Yeterince ıslağım. Yüzüme baktım biraz. Fena haldeydim. “Boş ver,” dedim. Tabureye geri geçtim. Sıraya iki yeni kişi daha gelmişti. “Okuyor musun,” diye sordum. Sigaramı bir türlü bulamadığımı fark ettiğinde kendisi bir tane uzattı. Biyoloji, yüksek lisans. Dudaklarımı aşağı doğru biraz büküp iki kaşımı kaldırarak başımı salladım. Biram bitmişti. Biraz önceki hangisiyse, ondan bir tane daha.

“Çalışıyorum,” diye ortaya konuştum. Dolu bardak avuçlarımın arasındaydı. “Yani çalışıyordum, Ankara’da.”

“Yeni mi geldin?”

“Sayılır. Burada doğdum. Ama uzun süre başka yerlerde yaşadım.”

“Ankara’yı hiç sevmem, hep soğuk bir şehir gibi gelir. İç bunaltıcı.”

“Hem soğuktur hem de iç bunaltıcıdır, doğru,” dedim. Canım sıkılmıştı. Ankara’yı özlediğimi hissettim. “Onu bile özlüyor insan.”

“Ben hayatta yapamazdım, insan bir kere burada yaşadı mı,” diyerek üsteledi.

“Ben de öyle düşünüyordum,” dedim. Aklıma Ankara’ya adım attığım ilk gün geldi. On yıl önce. Sekiz saatlik bir Kâmil Koç yolculuğunun ardından sabahın köründe inmiş, neredeyse boyum kadar iki büyük bavulla devasa otogarın bir köşesinde düşünceli düşünceli birkaç beş dakika harcamıştım. Ne yapacağım, nasıl yapacağım, nereye varacağım hakkında hiçbir fikrim yoktu. “İlk yıllar benim için de zordu. Daha önce Ankara’ya hiç gitmemiştim. Sonra fark ettim ki ne kadar uzaklaşırsam o kadar özlüyorum. Böylece yıllar geçti.”

“Neden döndün öyleyse,” diye sordu. Tam yanıt verecektim ki diğer müşterilerin siparişlerini yenilemek üzere işe koyuldu. Kendi kendime devam ettim.

“Sıradan sebepler. İş, aile, kürkçü dükkânı.”

“Sevmiyor musun burada olmayı?”

“Bilmiyorum ki,” dedim. “Sevdiğimi bilip bilemeyecek kadar uzun vakit geçirmedim burada.”

“Herkes sever burayı,” dedi. “Nefret edenler bile.”

“Neden nefret ettiğin bir şeyi seversin ki? Boş,” diye yanıtladım. Anlamsız konuşuyordu.

“Herkes buradan sıkıldığını, bunaldığını söyler. Ne kadar zor olduğunu, ne kadar çekilmez olduğunu. Trafiği, kalabalığı, cart curt.”

Sustum. Bitirmesini bekliyordum.

“Yine de kimse burayı öylece bırakıp gitmez, gidemez.”

“Bu zorunluluk,” dedim. “Ben de zorunda olduğum için buradayım.”

“Şimdilik,” diye ukala bir yanıt verdi. “Bir süre sonra zorunda olmayacaksın ama yine de burada olmaya devam edeceksin. Bana inan. Tecrübe konuşuyor.”

“Gitmek mi istiyordun,” derken yine sigara aranmaya başladım. Kendi paketine uzanmışken, paltomun içcebindeki gömülü hazinemi buldum. Bu sefer ben ona bir tane ikram ettim. İstemedi.

“Burada geçen on sene,” diye derin bir nefes alıp verdi. “On sekiz yaşından yirmi sekiz yaşına. Kolay olduğunu söyleyemem.”

“Öyleyse?”

“Ya ailemin yanına dönecektim ya burada tutunmaya çalışacaktım. Birinci ihtimali hiç düşünmedim.”

Durdum biraz. İçeri falan baktım. Hakikaten yavaş yavaş doluyordu.

“Baksana, haklıymışsın,” dedim başımla içeriyi işaret ederek. “Doluyor.”

Zorlanarak yuttuğum dolu dolu bir yudumdan sonra devam ettim.

“Memnun musun bu kararından?”

“Kim sabahın körüne kadar sarhoşlarla uğraşmaktan hoşlanır ki? Şimdilik başka şansım yok.”

“Sadece gidebilirsin,” diyerek akıl vermeye kalktım.

“Sadece gidemem,” dedi. “Gidersem dönemem.”

Anladığımı ifade etmek için başımı salladım. “Sizinkiler sana biraz düşkün galiba.”

“Sadece bana değil, iki kız kardeşime de. Bizim ailede kız çocuk olmak zordur.”

“Birçok ölüden sonra bizim ailede sadece çocuk olmak zordur,” diye yanıtladım.

Tekrar siparişlere döndü. Ben de fırsattan istifade yine tuvalete gittim. Bira çiş musluğumu hemen yalama yapıyordu. Geri döndüğümde yerime yaşıtım bir herifin oturmak üzere olduğunu fark ettim. Kıç izimin hâlâ taze olduğu taburemi gösterdim. “Dostum, burada oturuyordum. Şu palto da benim zaten.”

“Bir sürü boş yer var,” diye çevreye baktı. Siniri bozulmuştu. Neden anlamadım. “O yüzden istediğin yere geçebilirsin,” dedim. “Burada ben oturuyordum, bak, bira falan.”

Birkaç tabure öteye oturup cep telefonuna gömüldü. Ben de kalan birama devam ettim. Hız kesmiyordum. İlk üç bardakta hep öyleydi. Bittiğinde tekrar istememe gerek kalmadı, kız hemen boşu alıp yenisini doldurmaya başladı.

“Dönmeyi düşünüyor musun,” diye sordu. “Madem bu kadar özlüyorsun. Seni burada tutan ne var?”

“Pek bir şey yok ama Ankara’da hiç kalmamıştı,” dedim. Birikmiş köpüğün üstüne üflüyordum. Dikkatini çekmiş olacak ki biraz köpüğün yararlı olduğunu söyledi. Köpük karbondioksit tepkimesi yüzünden olurmuş. Bu da biradaki oksijenin hemen kaybolmamasını sağlıyormuş ve bu yüzden köpüksüz biraya göre köpüklü biralar daha az şişkinlik yapıyormuş. “Yine de istemiyorsan üflemek yerine parmağını biraya daldır.”

“Nasıl yani,” diye sordum.

“Biraya, parmağını. Parmağını soktuğunda köpük daha çabuk dağılır.”

“Gerçekten mi,” derken serçeparmağımı bardağa sokuyordum. “Neden ki? Nasıl öyle oluyormuş?”

“Ben de bilmiyorum. Bir yerde ya okudum ya duydum.”

“Hakikaten de azaldı,” dedim. Sadece gülümsedi. Güzel kızdı. Yeni dikkat ediyordum. İnce, kemikli bir yüz. Siyah saçlar. Üstünde, sanki alt kısmı makasla yalapşap kesilmiş gibi göbeği açıkta bırakan şu tişörtlerden vardı. “Buraya alışacağımı pek düşünmüyorum,” dedim.

“Buraya alışmıyorsun ki hiç.”

“Ne yapıyorsun?”

“Burada yaşamayı öğreniyorsun,” dedikten sonra bana doğru yaklaştı. “Bak, burası farklı bir yer. Ankara’da olduğu gibi birkaç sene sonra alışmak gibi bir şey yok. Burası sürekli hareket eder. Senden bağımsız bir canlı gibi, anladın mı? Sürekli hareket halinde olan bir şeye alışamazsın. Nasıl hareket ettiğini öğrenir, ona göre yaşamaya başlarsın yalnızca.”

“Ya öğrenemezsem?”

“Herkes öğrenir,” dedi. Sesinde hafif bir teselli vardı. Ya da gerçeklik. Ayırt edemedim. Devam etti: “Şehrin kendisi öğretir. Burada, başka hiçbir yerde başına gelmeyecek bir ton şey gelir. Öyle aman aman, büyük olaylardan da bahsetmiyorum. Sadece işe gitmek için sokağa çıktığında, markete uğradığında, nasıl diyeyim, bir noktadan diğer noktaya giderken bile. Sadece başına bir sürü şey gelir. Böylece öğrenmeye başlarsın.”

“Evet,” diye onayladım. “Geçen akşam ATM’den para çekerken az daha cüzdanı bir baliciye kaptırıyordum. Kalabalık bir meydanda göz göre göre soyulan ilk kişi olacaktım herhalde.”

“Bak,” diye ellerini bir zafer edasıyla havaya kaldırdı, “o zaman oradan para çekmemen gerektiğini artık biliyorsun, en azından geç saatlerde.”

Güldüm: “Öğrendiğim ilk şeyin bu olmasını istemezdim.”

“Sen yine iyisin,” dedi. “Şu siparişi vereyim, sana bir şey anlatacağım. İlk dersimi.”

Tekrar içeri baktım. Müzik sesi yükselmişti. Masalar iyiden iyiye dolmaya, insanların muhabbetleri kesik kesik kulağıma üşüşmeye başlamıştı. Güzel kızları aradı gözüm ister istemez. Bir masada dörtlü bir grup gördüm. Üçü çok güzel, sonuncusu fena değil bir şeydi. Belki birinden biriyle göz göze geliriz ve geceyi birlikte geçiririz gibi saçma bir umutla onları izlemeye başladım. Oralı bile değillerdi. Hararetle konuşuyorlardı. Karnımın yeniden ağrıdığını hissettim. Elimdeki yarısı içilmiş sigarayı söndürdüm. Bağırsak hareketliliğine özellikle şu anda hiç ihtiyacım yoktu. Ankara’da gittiğim ilk bar geldi aklıma. Taşındıktan birkaç hafta falan sonra. Bir televizyon dizisinin bazı sahnelerinin çekildiği bir bar olduğunu söylemişti arkadaşlarım. Şişe biraya beş lira yazmışlardı. Cennet gibiydi ama cennetin bu kadar kötü bir müzik listesi olduğunu da düşünmüyordum.

“Burada mısın,” dedi kız. O anda adını bilmediğim, bunun da bir önemi olmadığı geçti aklımdan. Tekrar bara doğru döndüm: “Merakla bekliyorum.”

“Burada üniversiteyi kazandığımda çok yakın bir arkadaşım da benimle geldi. Bu yüzden hiç yurt derdiyle uğraşmadık. Hemen ev aramaya başladık. Kolay değildi. İkimizin okuluna ortak bir mesafede olması gerekiyordu, ucuz olması gerekiyordu, eh, eli yüzü düzgün olması gerekiyordu. Bir yandan da mahallemizin çok kötü olmamasını istiyorduk falan. Bir hafta sabahtan akşamlara kadar deli dana gibi dolandıktan sonra bütün isteklerimizi karşılayan, kocaman ve neredeyse beleş bir ev bulduk. Zaten kiralar çok pahalıdır diye pek gezinmediğimiz bir bölgede, şans eseri karşımıza çıkmıştı. Hemen emlakçıyla görüşüp eve bakmaya gittik. Salonda birkaç cam kırıktı, her oda farklı renkte boyanmıştı: sarı, pembe, kırmızı gibi cart renkler. Eskimiş bir köşe koltuk, oraya buraya fırlatılmış çeşitli otellerden aşırma kâğıt terliklerden vardı. Bu dağınıklığın bir önemi yoktu bizim için. Diyorum ya, çok ucuz ve ikimize hayli hayli yetecek bir ev, üstelik merkezde. Hemen kontrat yaptık ve ertesi gün taşınmaya başladık. O sırada, ilk girdiğimizde fark edip üstünde durmadığımız o şeyler gözümüze iyice batmaya başladı. Buna iki odadan tomar tomar çıkan pis tuvalet kâğıtlarını da ekleyince hemen emlakçıyı aradık ve burada bizden önce kimin yaşadığını sorduk. Ev sahibi emekli profesör, orayı ev-dershane olarak işletiyordu, gibi bir şey dedi. O yüzden odalar falan da hep farklı renklerdeymiş. Ânında yedik. Çünkü kapımızın üstünde Prof. Recep Taner Özçelik yazılı bir isim levhası bile vardı. İçimiz rahat, evi var gücümüzle temizlemeye koyulmuşken üst kat komşumuz bir teyze kapıyı çaldı. Çay getirmişti bize. Laf lafı açtı, gerçeği öğrendik. Randevueviymiş burası. Recep Hoca öldükten sonra oğlu burayı emlakçıya bırakıp gitmiş. Evle de hiç ilgilenmemiş. Emlakçı da parası iyi diye orospulara kiralıyormuş falan. Uzun zamandır bizim gibi iki hanım hanımcık kız eve talip çıkmamış. O orospular yüzünden gül gibi apartmanda sürekli kavgalar olurmuş. Artık içi çok rahatmış.”

“Hasiktir,” diyebildim sadece. “Olaya bak. Sonra ne oldu?”

“Ne olacak, çamaşır suyuna abandık. Kırkladık her yeri. Önemli olan artık bir evimizin olmasıydı. Anlıyor musun şimdi?”

“Neyi?”

“Bu şehir seni aynı anda hem bir profesörün hem de bir orospunun evine koyar, fark etmezsin bile.”

Güldüm. Güldüğüm bu sefer epey belliydi.

Hepsi Benim İçin

Sokak kalabalık, benim canım sıkkın. Canım sıkkınken hiçbir şeye fazla tahammül edemiyorum. En başta kalabalığa ve mutlu insan görüntülerine. Ben mutsuzken her şey ve herkes mutsuz olmalı. Hayatta işlerin böyle yürümediğinin farkındayım. Boşa bir çaba bu, boşa bir inanç. Yine de içimden söküp atamıyorum bu hissi. Bazen sırf bunu istediğim için yakınımdaki insanları bile isteye mutsuz ediyorum. Durduk yere kavga çıkarıyor, çok önceden kapanıp gitmiş meseleleri bütün hararetiyle tekrar konuşmaya başlıyorum. Bozuldukları an keyifleniyorum. İçim içime sığmıyor. O mutlu, huzurlu, şapşal yüzlerinde aniden beliren gerginlik izleri beni rahatlatıyor. Dünyada yalnız olmadığımı tekrar anlıyorum. Canım içki istemeye başlıyor.

Mutsuzken, bazen hatta çoğu zaman başkalarının kadınlarını düşünürüm, birlikte olmadığım ya da hiçbir şekilde olamayacağımı bildiğim. Neden böyledir. Komşunun tavuğu hesabı. Yürürken mesela, dolmuşta falan, metroda. Çiftlere bakar, hanzo adamların yanındaki güzel kadınları nasıl çalabileceğimi hayal ederim. İçimden onlarla konuşur, akıllarını karıştırabilme ihtimalime karşı enfes bir haz duymaya başlarım. Baksana bana, derim onlara. Bu yanındaki herifçioğlu tam bir denyo. Tipinden belli. Zaten seni umursadığı falan yok. Kaç dakikadır buradayız, telefonundan başını kaldırıp sana bir kez bile bakmadı, sohbet etmedi, söylediklerini kafasını sallayarak geçiştirip durdu. Seni hak etmiyor. Bu memelerini, bu bacaklarını, Allahım, bu dudaklarını hiç mi hiç hak etmiyor bu adam. Nasıl olsa artık eskisi gibi sevişmiyorsunuzdur da. Daha ne? Bana gel. Köprüden önceki son çıkışınım ben senin. Yoksa bu dallamanın senin kıçına, ömür boyu mutsuz olacağın ve defalarca kez aldatılacağın nikâhı basmasına izin vermiş olacaksın. Böyle bir şey hiçbir zaman gerçekten olmuyor tabii. Mutsuzluğuma tekrar balıklama atlıyorum.

Bugün başıma ilginç bir olay geldi. Doğrusu ilginç mi değil mi bilmiyorum ama ben pek alışık değilim böyle şeylere. Yani her gün karşılaştığım söylenemez. Belki de bundan canım biraz sıkkındır bugün. Yalanım yok, fena bir tip sayılmam. Yüzüm güzel. Naziğim. Bunlar tamam. Yine de herhalde alnımda görünmez bir sakın yaklaşma uyarısı asılı. Nereye dokunsam kuruyor, toprağın üstünde yer kapladığım için benden tiksindiğine inanıyorum. Burada istenmeyen bir misafir, bir an önce çekip gitmesi gereken bir fazlalığım sanki. Beni zorla getirmişler dünyaya diye düşünüyorum, hakikaten. Zaten bu yüzden rahmetli annem benden önce yedi düşük yapmış, ben sekizinciyim. Yedi ölü bebeğin bütün ağırlığı adımın üstünde. Hiçbir uzvumun ve organımın bana ait olduğunu sanmıyorum, sahip olduğum her şey önceki yedi büyüğümün de payı. Ben sadece bana ait değilim, iki omuzumda birden ölü ailelerim var. İşte bu yüzden yaşadığım şey benim için hem heyecan verici hem de bunaltıcı.

Selma dükkâna geldiğinde yemeğimi yeni yemiştim. Bu aralar yemek yedikten sonra nedense bir öksürük tutuyor beni. Öyle hasta öksürüğü gibi değil. Daha çok hayvan gibi yedin, höh be öksürüğü bu. Kilo alıyorum ve boyum zaten kısa. Birkaç arkadaşım var, böyle gidersem karikatürlere benzeyeceğimi söylüyorlar. Umurumda değil. Her misafir fazladan bir tabağı hak eder. Her neyse. Yemeğimi yedim ve dışarıda sigara tellendirmeye başladım. Bir yandan da telefon, bilirsiniz işte, Instagram falan. Twitter. Biraz Facebook. Ahmet bana Facebook’u artık kimsenin kullanmadığını söyledi geçenlerde, dede miymişim de hâlâ kullanıyormuşum... “Ya zaten kullandığımız neredeyse her uygulama Facebook’a ait değil mi,” dedim. Yanıt vermedi. Bu dünya kimseye kalmadı belki ama Facebook’a kalacak. Tamam, bir sürü falan. Selma’ya gelelim. Selma dükkâna geldi ve ben de sigaramı yarıda söndürüp atmak zorunda kaldım. Hemen raflara gitti. Kitaplara baktı uzun uzun. Sonra telefonunu çıkardı ve kasanın yanına, yüzünü ekrandan kaldırmadan adımladı.

“Merhaba, bir kitap soracaktım.”

“Dinliyorum.”

Hâlâ göz teması kurmuyorduk. Telefonunda bir şeyler aranıyordu, önemli bir kazı çalışmasıydı belli ki. Sonunda buldu saklı hazineyi. O an kafasını kaldırdı. Ben de böylece gözlerini gördüm. Yeşile çalan mavi gözlerini. Nehir gibi. Nehir ne, tanrı bildiğin kâinatın kendisini Selma’nın gözlerine sığdırmıştı. Gürül gürül. Bir yıkansan orada ölümsüzleşirsin sanki. Elim ayağım titredi. Terlediğimi hissettim. Kitabın ismini birkaç kez söylemesi gerekti. Her tekrar ettirdiğimdeki can çekişmemi fark etmiş olacak ki güldü. “Yorgunsunuz herhalde,” diye konuştu. Gözlerine tekrar bakmamak için başımı bilgisayar ekranından ayırmıyordum. Kemküm, kümkem. “Yok,” dedim sonunda. “Sıcaklar çok fena. Klima falan da açamıyoruz, pandemi...”

“Yaaa,” diye içtenlikle yaklaştı. “İçerisi dışarıdan daha felaket hakikaten. Vantilatör falan mı deneseniz?”

Artık yüzüne bakmam gerektiğini biliyordum. Gözünü gözüme aldım. Ensemdeki kemikler sızlıyordu.

“Evet, yok, yani o da olmuyor. Hijyen kuralları, malum.”

Sustu sonra. Bir yanıt istermiş gibi bakıyordu hâlâ. Ne demem gerektiğini kestiremediğimden ben de bir süre öylece sustum. Ama sonra çaktım köfteyi. Biz bir kitapçıdayız ve ben kitapçıyım, o da kitabını bekleyen müşteri.

“Ha evet, kitap. O kitap kalmamış ne yazık ki elimizde. Vardı ama hızlı gitti. Sipariş vermiştim, yarın falan mutlaka gelir.”

“Ah,” dedi üzülerek, “bugün bir arkadaşımın doğum günü ve ona götürmek istiyordum. Yazarının hayranıdır da.”

“Anlıyorum, nasıl yapsak bilemedim,” diye saçma sapan bir şey söyledim. Ne teselli ne çözüm.

“Yok, anladım, yapacak bir şey yok. Başka kitapçı gezeceğim artık,” dedi ve kasadan biraz uzaklaştı. Bağırdım mı emin değilim ama can havliyle atıldığım kesindi. “Bir dakika, bir dakika. Şöyle bir şey yapalım. Vaktiniz var mı?”

“Yani niçin sordunuz,” diye yanıt verdi, doğal olarak şaşkın gözüküyordu.

“Ben yakındaki bir kitapçı arkadaştan sizin için ödünç alayım. Siz boşuna yorulmayın, ne dersiniz? Zaten gelmişsiniz buraya kadar.”

“Aaa aslında,” diye konuşmaya başladı. Durakladı sonra. Düşündü. “Çok gecikir mi?”

“On, on beş dakika.”

“Peki,” dedi ve kapalı dudaklarını harika dişlerini göstererek araladı.

Gülümsemekle yetindim. Belki de sırıtmıştım. Neyse ne. Hemen Fahri Abi’yi aradım ve kitaptan istedim bir tane. “Ödünç,” dedim. “Önemli. Tanıdık müşteri. Yarın öbür gün veririm ben sana.” Elemanıyla yollayacağını söyledi. Şaşırtıcı. Yaralı parmağa da pek işemez aslında. Kitabın hemen gelmemesini umuyordum. On dakika daha uyumak istiyordum bu rüyanın içinde. Selma kitaplara bakarken çay ocağına gidip bir bardak çay koydum ona. Beklerken içsin diye, canım benim. Kırmızı, uzun, bol bir elbise giyiyordu. Çiçek figürleri vardı üstünde. Ayağında da terlikler ama şık terliklerden. Çıplak ayak görmekten pek hoşlanmasam da Selma’nın ayakları ve ayak bilekleri çok zarifti. Siyah saçları, felaket. Can acıtıcı güzellikte, kömür gibi. Kömür benim için güzelliğin maddeye çevrilmiş haliydi artık. Çayı uzattım ve kasaya kuruldum. Teşekkürüne başımı sallayarak yanıt vermiştim.

“Pek keyifli sizin işiniz,” dedi. “Ben de çok isterdim bir kitapçım olsun.”

“Öyle, keyifli. Ama zor bir iş. Göründüğü kadar tatlı olmayabiliyor bazen.”

“Her iş gibi,” dedi ve çayından narin bir yudum aldı. Gözleri. Allahım. Gözleri! “En azından okuyacak bolca zaman buluyorsunuzdur,” diye devam etti.

“Aslında öyle olmuyor,” diye dürüst bir yanıt vermek istedim. “Bu kadar çok kitapla iç içe olunca insan kitaptan biraz uzaklaşmak istiyor.”

Gülümsedi. Durduk, tekrar raflara göz atmaya başladı. Bir şeyler söylemem gerekiyordu ve zaman aleyhime işliyordu. Fahri Abi’nin gerzek elemanlarından biri her an kapıda belirebilirdi.

“Siz,” dedim, “siz çok okuyor musunuz?”

“Ben önceden daha çok okuyordum,” dedi. “Bu aralar iş güç, pandemi sıkıntıları... Odaklanamıyor ki insan. Ama yine de kitabevinde olmak, kitapların arasında olmak... Baş döndürücü, çok huzurlu.”

“Öyle,” diye onayladım. “Ne zaman huzuru bulmak isterseniz, bakın, biz buradayız.”

“Ben bu mahalleye yeni taşındım. Aslında buranın önünden taşındığımdan beri geçiyorum, evim çok yakın, hemen şu sokak var ya, hah, o sokağın sonunda. Uğrayacak zaman olmuyordu. Koştur koştur, bir sürü şey. Sizinle tanıştığıma sevindim. Selma ben bu arada,” diye konuşmasını da çayını da bitirdi.

“İlhan,” dedim. “Ben de sizinle tanıştığıma sevindim. Mahalleye de hoş geldiniz. Gerçi Kadıköy’e ne kadar mahalle denirse...”

“Ben de birkaç Kadıköylü arkadaşımdan duydum,” diye itiraf etti. “Kadıköy’de yaşayıp Kadıköy’e mahalle dersek daha havalı oluyormuş. Aman!” diye güldü. Ben de güldüm. Gözlerine güldüm, gözleri de bana güldü.

Geldi çocuk. Kitap elinde. Hediye paketi yapıp verdim Selma’ya. “Bizden olsun,” dedim. “Mahalleye hoş geldiniz hediyesi.” Kabul etmek istemedi. Elini çantasından çıkarmamakta ısrar etti, bir dahaki sefer kendini kötü hissedeceğini falan da söyledi ama ben kafaya koymuştum. “Madem bir dahaki sefere,” diye son kozumu oynadım, “iki kitap birden alırsınız, ne dersiniz?”

Usulca gülümsedi. Kim bu kadar usulca gülümseyebilirdi ki?

“Selma ben, söylemiştim,” dedi. “Siz değilim. Sen de benim için artık siz değilsin.”

“En yakın zamanda?” diye kumarımı oynadım elimi uzatırken.

“En yakın zamanda,” dedi ve dönecekken durdu, döndü. “Bir kitap için bunca zahmete girdin. Vallahi çok teşekkür ederim. Hepsi benim için...”

“Hepsi senin için,” dedim.

Gitti. Sigara paketimin bittiğini fark ettim.

Yaprak Sarmanın Günü

İşyerinden çıktığımda saat yediye geliyordu. Günümün on saatini bir ofiste geçirdiğimden, sokağa iner inmez yüzüme tokat gibi çarpan telaş ve kalabalık hep biraz sersemletmiştir beni. Akan hayata alışmaya çalışarak bir sigara ateşliyorum. Patronum mesai saatleri içinde sigara içmemize izin vermiyor. İlk başlarda bu katlanılır, hatta güzel bir şeydi. Sigara içemiyordum ve dolayısıyla azaltmıştım. Fakat gel zaman git zaman işler değişti. Çıkıp bir nefes almaya, kendimi bir mahkûm gibi görmemeye ihtiyaç duymaya başladım. Şimdilerde başım dönmeden veya sersemlemeden günü geçirirsem o günü iyi bir gün olarak sayıyorum. Neyse. Masa başında, sıkıcı bir işte çalışıyorum. Aynı hayatım gibi.

Bugün çarşamba. Çarşambalardan nefret ederim, oldum olası nefret ettim. Ne olduğu belirsiz, arada derede bir gün. Haftanın tam ortası. Sanıyorum insanın çarşamba günleri yapması gereken tek şey, o günü sadece bitirmek. Yaşayan bir ölü gibi, fakat ustalıkla.

İşimin ve hayatımın sıkıcı olduğunu söyledim. Sıkıcı, belki işim için en doğru kelime fakat hayatım için öyle mi emin değilim. Daha çok ruhumu sıkıcı diye niteleyebilirim. Yoksa insanın hayatı da sıkıcı olmaz. Sevgilisi olur, yakın arkadaşları olur, dünya turları, seramik kursları, spor saatleri olur. Eğer benim gibi umutsuz ve huysuz değilseniz. Aslında hep böyle değildim. Neşeli bir çocuktum mesela. O zamanlar küçük bir sahil kasabasında yaşıyorduk; annem, babam, ben. Sözlük anlamıyla minik ve mutlu bir hayat: domates, salatalık, biber yetişen bahçemizin iki kenarında birer küçük limon ve dut ağacı. Kapının önünde bisikletim. Futbol ve basketbol toplarım. Oyuncaklarım. Bütün hayatı üç dört blokluk bir sınır içinde sanıyordum. Sanki her şey sadece burada oluyordu. Birileri doğuyorsa burada, ölüyorsa burada, sevişiyorsa burada, kavga ediyorsa burada.

Fakat insanın hayatı kırılmalarla dolu. Bir yerde sadece kırılıveriyor. Düz olan her şey bir gün muhakkak parçalanır. En acısıysa hayatın bir eşya olmadığı gerçeği. Ben hayatımı sadece bir eşya olarak görüyorum. Taşımak zorundayım ve bundan mutlu değilim. Gelgelelim bir eşya kırıldığında, gözü yiyorsa onu onarmaya çalışır insan. Olmuyorsa ve atamıyorsa dolaba kaldırır. En kötü, atar kurtulur. Maddenin kırıldığı yer onarılabilir, en azından denenebilir. Fakat hayat bir kere kırıldı mı ortasından, tekrar onarmak çok zor, hatta imkânsız. Hayatlar devrim yapma düşüncesine benziyor. Onarmak yetmez, bu anlamsız. Sadece olanı yıkıp yerine yenisini kurmak gerekir. Ne yazık ki hayat, devrimden de ağır bir düşünce.

Benim hayatımın kırılması da çocukluğuma dayanıyor; sömestr tatilinde, babamın arkadaşlarının yanına, İstanbul’a gitmek için yola çıkmamıza. Yoğun kar ve sis, buzlanmış yollar. Babam direksiyon hâkimiyetini kaybediyor ve bir tırın altına giriyoruz. İşte o bilmem kaç milisaniyede kırılıyor ortasından hayatım. Annem oracıkta canını veriyor, ben ve babam hastaneye yetiştirilebiliyoruz. Günler sonra gözlerimi açabildiğimde karşımda sadece anneannemi görüyorum. Kemikli yüzü bembeyaz, simsiyah gözleri dolu dolu. “Babam nerede, annem nerede, ne oluyor,” diye sayıklıyorum. Sesim sanki gırtlağımdan çıkmıyor da beynimin içinde yankılanıyor. Anneannem sadece ağlıyor. Hiçbir şey demiyor.

Sonra acı ve yalnızlık içinde günler, aylar, yıllar geçirdim. Anneannem yaşlıydı, ilgilenebildiği kadar ilgilendi benimle. Birbirimizden başka kimsemiz yoktu ki. Minik bir ada gibiydik onunla. Dört tarafımız sonsuz açıklık, ortasında yalnızca tekleşmiş iki kalp, iki can. Öyle ya da böyle, bir şekilde şimdi olduğum İlhan oldum. Daha fazlası olabilir miydim, elbette olabilirdim. Akıllıydım, zekiydim, çalışkandım da. Fakat hayat bu, bazen sadece olmuyor. Ama okudum. Hem de çok okudum. Kitaplar benim sonralarımdı, çünkü geleceğimin ne olacağını hiç kestiremiyordum ve her gün, boş kaldığım her dakika kendimi satırların arasında kaybediyordum. Hâlâ öyle.

Kazaya dair çok az şey hatırlıyorum. Hatırladıklarımın gerçek olup olmadığından da emin değilim. Belki de sadece zihnimin uydurduğu şeylerdir. Kendimi zorladığımda bir müziğin çaldığını hatırlıyorum. Eğlenceli, hareketli bir şeydi ve o yaşlarda da hareketli müzikleri sevmezdim. Üstelik arka koltukta başımı cama yaslamış, böyle kasvetli bir güne böyle neşeli bir şarkının uymadığını düşünüyordum. Annem ve babam keyifle bir şeylerden söz ediyorlardı. İkisinin de neşe dolu yüzleri aklımda. Bir de bir şapırtı sesi duyuyorum. Ardı ardına düşen su damlaları gibi. Rahatsız oluyorum.

Sonrası yok. Aslında var tabii: İnsanın içini kıyan, tiz bir ses yarıp geçiyor su damlalarını. Sonra çok güçlü bir gümbürtü kopuyor, patlama sanki. Çığlık. Fakat çok kısa, çok öz bir çığlık. Ömürsüz, kelebek kadar bir çığlık. Bir de şu meşhur karanlık. O günden beri hiç sönmeyen, kaşındıran, iğne gibi zihnime batan bir karanlık. Bana tek bir şey söyleyip duruyor yıllardır: Hatırla.

Hava buz gibi. Bir yandan sigarama yetişmeye çalışıyorum, bir yandan otobüs durağına. Soğuk paltomu delip göğsümü ve gövdemi yokluyor. Bir an önce atmak istiyorum kendimi otobüse. Çünkü bu benim en büyük eğlencelerimden biri. Seviyorum sıkış tepiş yolculuk etmeyi. Yapılabilecek hiçbir şey yok otobüsteyken. Şehrin dur anlarındayız, böcekleriyiz. Yalnızca oradayız ve A ile B noktaları arasında araftayız. Yer vermek, muavine para uzatmak, durak düğmelerine basmak hoşuma gidiyor. Yaşadığımı, hâlâ bir varlık olduğumu hissedebiliyorum böylece. Bunun kıymetini biliyorum. İşte bunun gibi küçük heyecanlara bağlıyım ben. Mesela otobüste bir kadınla yan yana duruyorsak, sessizce ve samimiyetle parfümünün ya da saçlarının kokusunu doldururum içime. Rahatsız etmeden konuşmaları dinler, yüzleri incelerim. Duyguları, kırışıklıkları, yara izlerini, şekilsiz burunları, biçimsiz çeneleri. Çirkinlikte kendimi bulurum sanki. Güzel olana bakmak canımı acıtıyor.

Fakat içimde bir süredir aklımı kurcalayan bir sıkıntı var. Ne olduğunu bilmiyorum. Ne olduğunu çözemiyorum. Sanki dünya bir kerpeten, arasında can çekişiyorum. Sonra bazen durup dururken insanları takip ediyorum. Yeri geliyor oturduğum yerden gözucuyla takip ediyorum ya da ayaklarımla, hakiki. Onları gidecekleri yere kadar izliyor, nasıl bir hayata sahip olduklarını görmeye çalışıyorum. Açık pencerelerin ve perdelerin tadından yenmiyor. Öylece durup evin içinde neler olup bittiğini izliyorum. Onlarla yemek yiyor, onlarla televizyon seyrediyor, onlarla kavga ediyorum. Minik heyecanlar. Bedenimin yanından uçup buharlaşan hayatlara zararsız ziyaretler. Acaba birileri de beni izliyor mudur böyle? Takılıyor mudur usulca peşimden? Hayaletlerim var mıdır? Beni yollar boyunca takip eden, onu tanımadan beni tanıyan, benimle arkadaş olan, gecelerimi paylaşan, ışıklarımı yaktığımda beliren, söndürdüğümde inine, yalnızlığına çekilen.

Otobüs benim de ineceğim durakta kapılarını açtı ve tam o sırada telefonumun ekran kilidini kapadım. Saat yediyi yirmi beş geçiyordu. Benden önce bir ihtiyarın inmesi için izin verdim. O sırada, oracıkta üç beş saniyelik bir gecikme yaşadığımdan, yanıma düşen iki orta yaşlı kadının konuşmasını duydum. Sarışın ve dip boyası gelmiş bir kadın, sarışın ve dip boyası gelmemiş arkadaşına, “Akşama yemeğin var mı,” dedi. “Var şekerim, yaprak sarması. Bizim oğlan çok seviyor, biliyorsun. Sürekli yaprak sarması isteyip duruyor. İçimde ağacı çıkacak artık.”

İndim. Hiçbir şey olmamış gibi, herkesin yaptığı gibi. Saat hâlâ yediyi yirmi beş geçiyordu. Soğuğa rağmen birden terlemeye başladım. Ellerim titriyor, gövdem yükselip yükselip kıyıya sertçe çarpan dalgalar gibi inip kalkıyordu. “Yaprak sarması,” dedim kendi kendime. Aklım. Kalbim. Canım. İçim. İnsan tükenirken doğar mı yeniden? “Zeytinyağlı yaprak sarması!”

Açık kış havası birden kasvetli ve karlı bir havaya bıraktı yerini. Mahallemin küçücük sokağı kocaman bir otoyol oluverdi aniden. Ayak tabanlarım kaldırımda değil, 98 model gri Reno’muzun siyah paspasındaydı şimdi. Yaprak sarması! Yaprak sarması! Sonra o şapırtı patladı kulaklarımda. Rahatsız edici, oldum olası nefret ettiğim, babamın yemek yerkenki ağız şapırtısı. Başımı cama yasladım. Kana kana yağıyordu kar. Annem oracıkta gülerek, fırtınam, felaketim, hasretim diyordu. Yolda acıkırsak diye doldurduğu sepetin içinden babamın en sevdiğini çıkarmıştı: yaprak sarması. Alıp alıp uzatıyordu babama. Birbirlerine bakıyor, yaprak sarması yiyor ve şarkı söylüyorlardı. Bir anda arabamız sallandı. Belki minik bir çukura girdik, belki de yola atılmış bir cismin üstünden hopladık. O sırada annemin elindeki sarma babamın üstüne düştü. “Ah!” dedi annem, kısa ve üzgün. “Ah!” Babam bir anlığına gömleğine baktı, gayriihtiyari. Sadece gömleğine baktı.

İnsanın içini kıyan, tiz bir ses koptu. Kocaman bir gümbürtü ardından. Sonunda da karanlık. Derin, bitmez bir karanlık. Yaprak sarması! Yaprak sarması! Babam, yalnızca bir anlığına, gömleğine bakmak istemişti. Böylece ölmeden önceki son gördüğü şey, dağılmış bir yaprak sarması oldu. Durdurulamaz bir hızla koşmaya başladım. Kalbim ciğerlerimden fırlayacaktı neredeyse. Çılgınca koştum, soluğum gövdemde patlayana kadar koştum. Soğuk rüzgârı yüzümde hissediyor, sanki ilk defa deniz görmüş bir çocuk gibi dosdoğru şehrin içine uzanıyordum. Nereye