Sanja Pokrajac

Fascínio de Belgrado

Guia E Conversação Em língua sérvia

Tradução de Adérito Francisco Huó

Todos os direitos reservados.

Código:

1 Índice

2 Índice

3 Fascínio de Belgrado

4 História de Belgrado

5 História e gastronomia da sérvia

6 Gastronomia – alfabeto sérvio

7 Conversações cognitivas

8 Conversações cognitivas

9 Conversações cognitivas

10 Conversações – Números

11 Números cardinais e ordinais

12 Números cardinais e ordinais

13 Medidas – Meses do ano

14 As quatro estações

15 Felicitações – Fronteira

16 Fronteira – Viagem de carro

17 Viagem de carro – no aeroporto

18 No aeroporto – no comboio

19 No comboio – no autocarro

20 Câmbio moedas – Hotel

21 No hotel

22 Hotel – alojamento privado

23 Alojamento privado

24 Campismo

25 Restaurante

26 Restaurante

27 Restaurante

28 Restaurante

29 Restaurante

30 Restaurante

31 Restaurante

32 Restaurante

33 Loja

34 Loja

35 Loja

36 Cabeleireiro

37 Tabacaria – Correios

38 Correios

39 Visita à cidade – Teatro ecinema

40 Teatro e cinema – Médico

41 Médico

42 Médico – Dentista

43 Dentista – Desporto

44 Desporto

45 Desporto – Emergências

46 Números úteis – Vocabulário A

1 Vocabulário Z

2  Vocabulario – Pronúncia – Gramática

3  Gramática

4  Gramática

5  Gramática

Fascínio de Belgrado

Capital da sérvia

Guia e conversações em sérvio nos dois alfabetos

Belgrado não está em Belgrado, porque Belgrado, realmente, não é uma cidade, mas uma metáfora à vida.

(Momo Kapor)

Para uma melhor compreensão da escrita oficial da sérvia, cada conversação e cada palavra no dicionário está escrita em dois alfabetos, ou seja em cirílico e em caracteres latinos com a relativa pronuncia em português com os caracteres portugueses.

Acapital da sérvia fica situada entre os dois rios, Sava e Danubio e é uma das cidades mas fascinantes e mais visitada do leste da Europa. Atrai muitissimos turistas de todas as partes do mundo pela enorme hospitalidade do povo sérvio, pela optima gastronomia caseira que oferece, pela sua arquitectura histórica, a arte sagrada e obviamente pelas diversões sem parar. A vitalidade desta cidade é realmente extraordinária. Passando pela mais famosa avenida de Belgrado, Кнез Михајлова -Knez Mihajlova (Knes Mihailova) onde existem museus, exposições e centros culturais, ou então por Скадарлија -Skadarlija do fascínio boémio (Scadarlia) repletas de tabernas e restaurantes com a música ao vivo, vos acompanhará a banda dos instrumentos de sopro, saxofones, violinos e contrabaixos que toca a alegre música folcrórica balcanica ou entao um grupo que toca jazz, blues, música classica ou rock. Uma verdadeira fusão de música, de línguas mundiais faladas e de pessoas de toda a idade que dançam e se divertem até a madrugada seja onde for. À beira do rio Sava existem muitíssimos bares underground, alguns na verdade do último grito e todos realizados nas jangadas chamadas spalvovi, onde toda a noite dança-se ao ritmo da música rock, electronica, folcrórica ou pop. A parte balnear encontra-se na penísula do rio Sava que se chama Ада Циганлија -Ada Ciganlija (Adda Ziganlia) onde a diversão é tanto quanto garantido em todas as estações. Para ver também a fortaleza de Belgrado ( Калемегдан -Kalemegdan) e as suas open air/exposições ao ar livre. Para conhecer toda a sua história seria necessário um dia inteiro. Poderão ver as fossas romanas subterrâneas, a igreja Ружица -Ružica (Rùjiza-Rosellina), ninhos, outros ambientes subterrâneos e uma colecção que já há 70 anos atrai os turistas que vêm para ver expostos tanques e artilharia pesada. Absolutamente para ver também o mosaico do jardim zoológico. São mosaicos realizados maioritariamente com o vidro e as pedras na muralhada de Kalemegdan pelos estudantes universitários de belgrado. Representando uma galeria de 440 mosaicos de todos os animais do mundo. Avenida Теразије -Terazije (Terasie) é o coração de Belgrado e se por ventura estiverem a passar pela morada nª 20 e ouvir as notas do piano, entrem para saborear o famoso bolo Москвашнит -Moskva šnit (Mosskva shnit) feito de creme, amêndoas, cerejas amargas e ananás, a marca de visita do historico e lindissimo hotel Москва -Moskva (Mosskva). No parque de Tašmajdan, Ташмајдан (Tashmaidan) encontra-se a igreja de san Marco e o templo dos três santos, chamado também por igreja russa em memória dos muitissimos russos imigrados em Belgrado depois darevolução de outubro.

Por explorar a histórica gruta Ресава (Resava) na aldeia de Јеловац -Jelovaz (Ielovaz). Cripta do templo de San Sava – Храм Светог Саве – Hram Svetog Save (Hram Svetog Save) não precisa de palavras. O museu histórico da jugoslavia foi construido especialmente a partir da cidade de Belgrado para ter como prenda de aniversário ao Presidente jugoslavo Tito. Na avenida Крунска -Krunska, 51 encontra-se o museu interactivo de Nikola Tesla – Никола Тесла contendo dentro a urna e a colecção das máscaras póstumas do grande cientista sérvio. A não perder a Гардош кула -Gardoš kula (Gardosh kula), a torre construida das quatro torres monumentais para a celebração dos 1000 anos do Estado da Hungria e a velha Zemun- Земун , Semun, terra dos absburgos, o mais grande dos 17 municípios de Belgrado. Vida nocturna de música pop, jazz, e blues certamente a mais popular encontra-se no conjunto de clubes realizados no espaço da ex fabrica das cervejas na avenida Цетињска -Cetinjska, 15 (Zetignska).

A população da sérvia é um povo calmo e acolhedor. A religião é predominantemente cristã ortodoxa. A moeda do país é o dinheiro sérvio (RSD). O transporte urbano está bem organizado e o serviço de taxi não tem um custo excessivo. Para quem pretende parar por alguma razão em Belgrado, pode encontrar uns apartamentos mesmo próximo ao centro da cidade a custos não elevados. Para ter sempre internet basta comprar um cartão sérvio.

1 Gastronomia sérvia

Muitos restaurantes sérvios oferecem uma vasta escolha de alcoólicos feitos nas suas adegas. Os sérvios são muito conhecidos pela sua produção de conhaque feito de ameixas, шљивовица -šljivovica (sclivoviza), de vinha, лозовача -lozovača (losovacia), de peras, виљамовка -viljamovka (viliamovka), de maçãs, јабуковача -jabukovača (iabukovacia), conhaque de ervas, траварица -travarica (travariza), de marmelo, дуњевача -dunjevaca (dunhevacia), de damasco, кајсијевача -kajsijevaca (kaisievacia) e tantos outros. Muitíssimos também os óptimos vinhos Merlot, Sauvignon, Cabernet, Morava, Tamjanika (Tamiànica), Regent, et., feitos pelas adegas locais.

As especialidades sérvias são maioritariamente aquelas feitas à brasa como carne mista composta por costoletas, espetadas, carnes ensacadas, hamburger e ćevapi-cievapi (almôndegas de carne na fogaça e кајмак -kajmak (kaimak), queijo cremoso famoso na sérvia. Excelentissimo o bife de Карађорђе Karadjordje (Karajorge) de vitela. Prato do inverno é o famoso сарма -sàrma (rolinhos de carne na folha de repolho), ou então pimentos recheados de carne, o pernil fervido e cozinhado com especiarias, a feijoada com as costelas de porco, ђувеч -djuveč (juveci) ou seja carne de porco com as verduras no forno, a sopa de peixe, peixe frito, ajvar (aivar), o famosissimo molho de pimentos, a pita (pitta) ou melhor massa folhada recheada com queijo (famosa гибаница -gibanica-guibaniza), pita com carne ( бурек -burek), aquela com as verduras ( зељаница -zeljanica - selianiza), ou então pitta com as maçãs ( јабуковача -jabukovača -iabukovacia). Туршија - Turšija (turchia) é uma salada e é um misto de verduras ácidas. Баклава -Baklàva é um bolo feito com nozes colocadas namassa folhada. E para digerir, tudo pode ser seguido com um bom шприцер -špricer (shprizer) feito de vinho branco e soda. Quase em todos os restaurantes estão presente mesmo os pratos à italiana muitissimos apreciados na sérvia.

1 A escrita oficial na sérvia é o alfabeto cirílico sérvio composto por 30 letras:

A, a (А) á Н, н (N) ene

Б, б (B) bê Њ, њ (NH) ᴫ

В, в (V) vê О, о (O) ó

Г, г (G) guê П, п (P) pê

Д, д (D) dê Р, р(R) erre

Ђ, ђ (G) gê ƺ С, с (Z) zê

Е, е (E) é Т, т (T) tê

Ж, ж (J) jota ƺ Ћ, ћ (C) cê

З, з (S) esse У, у (U) u

И, и (I) i Ф, ф (F) efe

Ј, ј (Ј) jota Х, х (H) agá

К, к (K) capa/cá Ц, ц (Z) zê

Л, л (L) ele Ч, ч (C) cê

Љ, љ (LH) ƛ Џ, џ (G) gê

М, м (М) eme Ш, ш (CH/X) ʃ

1 Embora o cirílico seja a escrita oficial, os caracteres latinos são bastante difundidos na sérvia.

N.B. de seguida em negrito serão postas em destaque todas as frases em português e a relativa pronúncia do texto traduzido em sérvio. Para uma maior compreensão da língua sérvia e para reconhecimento fácil das coisas escritas em cirílico (ex: paragem de autocarro, indicações rodoviárias etc.) mas também para saber escrever as eventuais comunicações (sms, e-mail), todas as palavras serão reportadas em ambas as escritas, cirílico e latino.

SAUD

1 AÇÕES /ПОЗДРАВИ /POZDRAVI/ POSDRAVI

Bem-vindos/Добродошли/Dobro došli/ Dobro dòscli

À saude/ Наздравље/Nazdravlje/ Nàsdravglie

Bom dia / Dobar dan/ Добардан/ Dobar dan

Atè à vista /Довиђења / Doviđenja / Dovigiègna

Boa viagem / Срећанпут / Srećan put/ Srècian put

1 CONVERSAÇÕES/РАЗГОВОРИ /RAZGOVORI/RASGHOVORI

Como é que está? Како сте? Kako ste? Kakko ste?

Bem obrigado(a), e o senhor/e a senhora? Хвала, добро, аВи? Hvala, dobro, a Vi? Hvala, dobro, a Vi?

Percebe o que estou a dizer? Разумете ли ме? Razumete li me? Rasùmete li me?

Percebo tudo/Све разумем / Sve razumem / Sve rasùmem.

Fala inglês ou sérvio? /Говорите ли енглески или српски ? / Govorite li engleski ili srpski? / Ghòvorite li èngleski ili ssrpski?

Sim, falo um pouco o sérvio/ Да, говорим мало српски /Da, govorim malo srpski / Da, ghòvorim malo ssrpski.

Não percebo/ Не разумем / Ne razumem / Ne rasùmem.

Como se pronuncia esta palavra? / Како се изговара ова реч? Kako se izgovara ova reč? Kakko sse isghòvara ova rèci?

Pode repetir, por favor/ Поновите, молим Вас / Ponovite, molim Vas / Ponòvite, mòlim vass.

Como se chama? / Како се зовете? / Kako se zovete? / Kakko sse sòvete?

Eu chamo-me…/ Ја се зовем.../Ja se zovem…/Ia sse sòvem…

Que horas são? Колико је сати? Koliko je sati? Kòliko ie ssati?

São oito horas menos dez (são dez para as oito/Десет до осам/ Deset do osam/ Desset do ossam.

São cinco e meia/ Пет и тридесет/ Pet i trideset/ Pet i trìdesset.

São nove e um quarto/Девет и петнаест/ Devet i petnaest/ Dèvet i pètnaesst.

Que tempo está? /Que tempo faz? Какво је време? Kakvo je vreme? Kakvo ie vreme?

Hoje está um lindissimo dia/Данас је предиван дан/ Danas je predivan dan/ Danass ie prèdivan dan.

Quando é que podemo-nos ver? Када се можемо видети? Kada se možemo videti? Kada se mòjemo videtti?

Onde é que podemo-nos encontrar? Где се можемо наћи? Gde se možemo naći? Ghde se mòjemo nacii?

Eu vivo em/no/na… / Ја живиму... / Ja živim u.../ Ia jivim u…

Tens quantos anos? /Que idade tem?Колико имаш година? Koliko imaš godina? Koliko imash ghòdina?

Sim-Não, obrigado (a)/ Да-Не, хвала/ Da-Ne, hvala/ Da- Ne, hvala.

Nunca esteve na sérvia? Јесте ли икада били у Србији? Jeste li ikada bili u Srbiji? Ieste li ìkada bili u Ssrbii?

Prazer em conhecê-la (prazer em conhecê-lo)/ Драго ми је што смо се упознали/ Drago mi je što smo se upoznali/ Dragho mi ie shto smo se ùposnali.

Vamo-nos ver esta noite? Видимо се вечерас? Vidimo se večeras? Vidimo se vecìeras?

Desculpe/Извините/ Izvinite/ Isvinitte.

De nada/ Молим / Molim/ Molim.

Hoje é 1 de janeiro/ Данас је први јануар /Danas je prvi januar / Danass ie prvi iànuar.

Feliz ano novo (bom ano novo) / Срећна Нова година / Srećna Nova godina / Srècina Nova ghòdina.

Feliz aniversário/ Срећан рођендан / Srećan rođendan / Srècian rògiendan.

Nasci no dia 11 de agosto/ Рођен-рођена сам једанаестог августа/ Rođen-rođena sam jedanaestog avgusta/ Rògien-rògiena ssam iedànaesstogh avghusta.

Tenho 30 anos e tu? (tenho 30 anos e a senhora/e o senhor?)Имам тридесет година, а ти? Imam trideset godina, a ti? Imam trìdesset ghòdina, a ti?

Não sou casado/ Нисам ожењен/ Nisam oženjen/ Nissam òjegnen.

Apresento-te o meu amigo/ Представићу ти мог пријатеља/ Predstaviću ti mog prijatelja/ Prèdsstaviciu ti mogh prìateglia.

Já nos conhecemos? (já nos vimos?)Јесмо ли се већ видели? Jesmo li se već videli? Jessmo li sse veci vìdeli?

Tens quantos anos? Колико имаш година? Koliko imaš godina? Koliko imash ghòdina?

Achas que tenho quantos anos? (que idade me dás?)Колико ми дајеш? Koliko mi daješ? Koliko mi dàiesh?

Acho que tens 25 anos (dou-te 25 anos)/ Дао бих ти двадесет пет година/ Dao bih ti dvadeset pet godina/ Dao bih ti dvàdeset pet ghòdina?

A senhora é muito simpática (o senhor é muito simpático... você é muito simpático) / Ви сте много љубазни/ Vi ste mnogo ljubazni/ Vi sste mnogho gliùbasni.

Podemo-nos ver esta noite? Можемо ли се видети вечерас? Možemo li se videti večeras? Mòjemo li sse vìdetti vecìerass?

É um amor à primeira vista/ То је љубав на први поглед/ To je ljubav na prvi pogled/ To ie gliubav na prvi pòghled.

Venho buscar-te com o carro/Доћи ћу аутом по тебе/ Doći ću autom po tebe/ Doci ciu àutom po tebe.

Posso ficar com o teu número de telefone? Могу ли добити твој број телефона? Mogu li dobiti tvoj brojtelefona? Mòghu li dòbitti tvoi broi telefona?

Almoçamos juntos/ Ручајмо заједно/ Ručajmo zajedno/ Rùciaimo sàiedno.

Podemos dar uma volta? (podemos dar um passeio?)Хоћемо ли прошетати? Hoćemo li prošetati? Hòciemo li proshètatti?

Desculpe pelo atraso (peço desculpas pelo atraso) / Извините што касним/ Izvinite što kasnim/ Isvinitte shto kassnim.

Podemos dançar? Хоћемо ли плесати? Hoćemo li plesati? Hòciemo li plessatti.

Foi uma linda noite/ Вечерас је било лепо/ Večeras je bilo lepo/ Vecìerass ie bilo lepo.

Obrigado pela vossa-tua hospitalidade/ Хвала на вашем-твом гостопримству/ Hvala na vašem-tvom gostoprimstvu/ Hvala na vashem-tvom ghòsstoprimstvu.

Ela é a tua namorada? Она је твоја девојка? Ona je tvoja devojka? Ona ie tvoia dèvoika?

Ele é o meu irmão/ Он је мој брат/ On je moj brat/ On ie moi brat.

Nos vemos sabado às…/ Видимо се у суботу у... / Vidimo se u subotu u.../ Vidimo sse u ssùbottu u...

Lamento não posso vir/ Жаомије, немогудоћи/ Žao mi je, ne mogu doći/ Jao mi ie, ne mòghu doci.

Estou feliz por nos termos conhecido/ Драгомиједасамтеупознао/ Drago mi je da sam te upoznao/ Dragho mi ie da ssam te upòsnao.

1 NÚMEROS CARDINAIS/ КАРДИНАЛНИБРОЈЕВИ / KARDINALNI BROJEVI / KARDINALNI BROIEVI

0 Zero / нула / nula / nulla

1 Um/ један / jedan/ iedan

2 Dois/два / dva / dua

3 Três/три/ tri / tri

4 Quatro / четири / četiri/ cietiri

5 Cinco/ пет/pet / pet

6 Seis/ шест/ šest/shest

7 Sete /седам / sedam / ssedam

8 Oito / осам /osam / ossam

9 Nove/девет / devet /devet

10 Dez/десет / deset /desset

11 Onze/једанаест /jedanaest /iedanaesst

12 Doze/ дванаест / dvanaest /duanaesst

13 Treze/ тринаест / trinaest /trinaesst

14 Catorze/четрнаест/četrnaest/cietrnaesst

15 Quinze/петнаест / petnaest/petnaesst

16 Dezasseis/ шеснаест / šesnaest /sciessnaest

17 Dezassete/седамнаест/sedamnaest/ssedamnaesst

18 Dezoito/осамнаест/osamnaest/ossamnaesst

19 Dezanove/деветнаест/devetnaest/devetnaesst

20 Vinte/двадесет/dvadeset/dvadesset

21 Vinte e um/двадесетједан /dvadeset jedan/dvadesset iedan

30 Trinta/тридесет/trideset/tridesset

40 Quarenta/четрдесет/četrdeset/cietrdesset

50 Cinquenta/педесет/pedeset/pedesset

60 Sessenta/шездесет/šezdeset/shesdesset

70 Setenta/седамдесет/sedamdeset/ssedamdesset

80 Oitenta/осамдесет/osamdeset/ossamdesset

90 Noventa/деведесет/devedeset/devdesset

100 Cem/сто/sto/ssto

200 Duzentos/двесто/dvesto/dvessto

300 Trezentos/тристо/tristo/trissto

400 Quatrocentos/четристо/četristo/cietrissto

500 Quinhentos/петсто/petsto/petssto

600 Seiscentos/шесто/šesto/shessto

700 Setecentos/седамсто/sedamsto/ssèdamssto

800 Oitocentos/осамсто/osamsto/òssamssto

900 Novecentos/деветсто/devetsto/dèvetssto

1000 Mil/хиљада/hiljada/hìgliada

2000 Dois mil/две хиљаде/dve hiljade/dve hìgliade

3000 Três mil/три хиљаде/tri hiljade/tri hìgliade

3330 Três mil trezentos e trinta /трихиљадетристотридесет/trihiljadetristotrideset/tri higliade trissto tridesset

8022 Oito mil e vinte e dois /осамхиљада двадесетдва/osam hiljada dvadeset dva/ ossam higliada dvadesset dva

55000 Cinquenta e cinco mil /педесет пет хиљада/pedeset pet hiljada/pedesset pet higliada

1 Milhão /милион/milion/milìon

1 Bilhão ou Bilião /милијарда/milijarda/miliarda

1 NÚMEROS ORDINAIS /РЕДНИ БРОЈЕВИ/ REDNI BROJEVI / REDNI BROIEVI

1.primeiro/први/prvi/prvi

2.segundo/други/drugi/drughi

3.terceiro/трећи/treći/trecii

4.quarto/четврти/četvri/cietvrti

5.quinto/пети/peti/peti

6.sexto/шест/šesti/sciessti

7.sétimo/седми/sedmi/ssedmi

8.oitavo/осми/osmi/ossmi

9.nono/девети/deveti/deveti

10.décimo/десети/deseti/desseti

11.décimo primeiro/једанаести/jedanaesti/Iedanaessti

12.décimo segundo/дванаести/dvanaesti/dvanaessti

13.décimo terceiro/тринаести/trinaesti/trinaessti

14.décimo quarto/четрнаести/četrnaesti/cietrnaessti

15.décimo quinto/петнаести/petnaesti/petnaessti

16.décimo sexto/шеснаести/šesnaesti/shessnaessti

17.décimo sétimo/седамнаести/sedamnaesti/ssedamnaessti

18.décimo oitavo/осамнаести/osamnaesti/ossamnaessti

19.décimo nono/деветнаести/devetnaesti/devettnaessti

20.vigésimo/двадесети/dvadeseti/dvadesseti

30.trigésimo/тридесети/trideseti/tridesseti

90.nonagésimo/деведесети/devedeseti/devedesseti

100.centésimo/стоти/stoti/sstoti

1000. milésimo/хиљадити/hiljaditi/higliaditi

1 MEDIDAS/МЕРЕ/MERE/MERE

1/3 Um terço/трећина/trećina/treciina

1/4 Um quarto/четвртина/četrvrtina/cietvrtina

3/4 Três quartos/три четвртине/tri četvrtine/tri cietvrtine

1/5 Um quinto/једна петина/ jedna petina/iedna pettina

1/2 Meio ou metade/половина/polovina/pollovina

Um par/пар/par/par

Uma dúzia/туцет/tucet/tuzet

Uma vez/једанпут/jedanput/iedanput

Duas vezes/двапут/dvaput/dvaput

A cifra/бројка/brojka/broika

1 MESES DO ANO/МЕСЕЦИ У ГОДИНИ/MESECI U GODINI/MESSEZI U GHODINI

Janeiro/јануар/januar/ìanuar

Fevereiro/фебруар/februar/februar

Março/март/mart/mart

Abril/април/april/april

Maio/мај/maj/mai

Junho/јуни/juni/iuni

Julho/јули/juli/iuli

Agosto/август/avgust/avghust

Setembro/септембар/septembar/sseptembar

Outubro/октобар/oktobar/oktobar

Novembro/новембар/novembar/novembar

Dezembro/децембар/decembar/dezembar

Em Dezembro irei a Belgrado para festejar a passagem do ano.

У децембру ћу ићи у Београд на прославу Нове Године.

U decembru ću ići u Beograd na proslavu Nove Godine.

U dezembru ciu icii u Beoghrad na prosslavu Nove Ghòdine.

Em Setembro fui a Roma ao encontro dos meus amigos.

У септембру сам ишао у Рим да посетим моје пријатеље.

U septembru sam išao u Rim da posetim moje prijatelje.

U septembru ssam ishao u Rim da possetim moie prìateglie.

1 AS QUATRO ESTAÇÕES/ЧЕТИРИ ГОДИШЊА ДОБА/ČETIRI GODIŠNJA DOBA/CIETIRI GHODISHGNA DOBA

Primavera/пролеће/proleće/prolecie

Verão/лето/leto/letto

Outono/јесен/jesen/iessen

Inverno/зима/zima/sima

Este verão vou desfrutar a montanha.

Ове зиме уживам на планини.

Ove zime uživam na planini.

Ove sime ujivam na planini.

Irei ao lago na proxima primavera/Na próxima primavera partirei para o lago.

Следећег пролећа ићи ћу на језеро.

Sledećeg proleća ići ću na jezero.

Slèdecieg pròlecia icii ciu na iesero.

Irei no campo em Outono.

На јесен ћу ићи на село.

Na jesen ću ići na selo.

Na iessen ciu icii na sselo.

No verão passado fui ao mar.

Прошлог лета сaм био на мору.

Prošlog leta sam bio na moru.

Proshlog letta ssam bio na moru.

1 FELICITAÇÕES/ ЧЕСТИТКЕ/ ČESTITKE/ CIESTITKE

Bom ano ou feliz ano novo/ Срећна Нова Година/ Srećna Nova godina/ Srècina Nova Ghòdina

Boa Páscoa/ Срећан Ускрс/ Srećan Vaskrs/ Srècian Backpc

Feliz aniversário/ Срећан рођендан/ Srećan rođendan/ Srècian rògiendan

Bom onomástico ou bom dia do santo do seu nome/ Срећан имендан/ Srećan imendan/ Srècian ìmendan

Os meus sinceros parabéns pela sua licenciatura/ Моје искрене честитке за диплому/ Moje iskrenečestitke za diplomu/ Moie isskrene ciesstitke sa diplòmu.

1 FRONTEIRA/ ГРАНИЦА / GRANICA/ GRANIZA

Entrada - saída/ Улаз-Излаз/ Ulaz-Izlaz/ Ulas-Islas

Limite/ Граница/ Granica/ Gràniza

Passaporte, por favor/ Пасош, молим/ Pasoš, molim/ Passosh, mòlim.

Onde é que vai? Где путујете? Gde putujete? Ghde putuiete?

Vou para Belgrado/ Идем у Београд/ Idem u Beograd/ Idem u Beoghrad.

Quanto tempo vai ficar lá? Колико остајете? Koliko ostajete? Koliko osstaiete?

Ficarei cinco dias/ Остајем пет дана/ Ostajem pet dana/ Osstaiem pet dana.

Tem alguma coisa a declarar? Имате ли нешто за пријавити? Imate li nešto za prijaviti? Imate li neshto sa priaviti?

Não tenho nada Немам ништа/ Nemam ništa/ Nemam nishta.

Este passaporte expirou a validade/ Овај пасош је истекао/ Ovaj pasoš je istekao/ Ovai pasosh ie isstekao.

Abra o porta-bagagem, por favor/ Отворите гепек, молим/ Otvorite gepek, molim/ Otvorite ghepek, molim.

Tudo em ordem/Све је у реду, срећан пут/ Sve je u redu, srećan put/ Sve ie u redu, srècian put.

Gabinete alfandegário/Царина/Carina/Zàrinna

Declaração alfandegária /Царинска декларација/Carinska deklaracija /Zarinsska deklarazia

Sujeito a imposto/За царињење/ Za carinjenje/Sa zarignegne

Isento a imposto/Ослобођено царинe/Oslobođeno carine/Oslòbogieno zarine

1 VIAGEM DE CARRO OU AUTOMÓVEL/ПУТОВАЊЕ АУТОМ/PUTOVANJE AUTOM/PUTOVAGNE AUTOМ

Onde leva esta estrada/Onde vai dar esta rua? Где води овај пут? Gde vodi ovaj put? Ghde vodi ovai put?

Pode-se estacionar aqui? Може ли се овде паркирати? Može li se ovde parkirati? Mòje li se ovde parkirati?

Esta estrada leva até...?/Esta rua vai dar…? Овај пут води у...? Ovaj put vodi u...? Ovai put vodi u...?

Qual é a rua mais rápida para…? Који је најкраћи пут за...? Koji je najkraći put za…? Koi ie naikracii put sa…?

A primeira (segunda, terceira) à esquerda - direita/ Прва (друга, трећа) лево-десно/ Prva (druga, treća) levo-desno/ Prva (drugha, trècia) levo-dessno.

Onde fica a garagem mais próxima? Где је најближа гаража? Gde je najbliža garaža? Ghde ie naiblijia garaja?

Há uma bomba de gasolina aqui perto? /Onde se encontra a bomba de gasolina mais próxima? Где је најближа бензинска станица? Gde je najbliža benzinskastanica? Ghde ie naiblija benzinska stàniza?

Encha o reservatório (tanque), por favor/ Пун резервоар, молим/ Pun rezervoar, molim/ Pun reservoar, molim.

Devo pagar ao caixa? Морам платити на каси? Moram platiti na kasi? Moram platitti na kassi?

Falta muito tempo para chegar à auto-estrada? Колико још треба до аутопута? Koliko još treba do autoputa? Koliko iosh treba do autoputa?

Qual é o número da polícia? Који је број полиције? Koji je broj policije? Koi ie broi polizie?

Quanto dista o porto daqui? Је ли лука далеко одавде? Je li luka daleko odavde? Ie li luka daleko odavde?

Qual é o limite da velocidade? Колика је дозвољена брзина? Kolika je dozvoljena brzina? Kolika ie dòsvogliena brsina?

1 AEROPORTO/ АЕРОДРОМ/ AERODROM/ AERODROM

Tenho de mudar a reserva/ Морам променити резервацију/ Moram promeniti rezervaciju/ Moram promèniti reservaziu.

Quando parte o primeiro aviao para...? Кадa полази први авион за...? Kada polazi prvi avion za...? Kada polasi prvi avion sa...?

Queira dar-me um lugar perto da janelinha/Veja se me arranja um lugar perto da janelinha/É possível ter um lugar perto da janelinha/ Дајте ми место до прозора/ Dajte mi mesto do prozora/ Daite mi messto do pròsora.

Gostaria de alugar o carro para três dias/ Хтео бих изнајмити ауто на три дана/ Hteo bih iznajmiti auto natri dana/ Hteo bi isnàimiti auto na tri dana.

Onde posso encontrar o comboio-taxi que possa me levar até a cidade? Где могу наћи воз-такси за град? Gde mogunaćivoz-taxi za grad? Ghde moghu nacii vos-taxi sa ghrad?

Quanto tempo leva a viagem/ Qual é a duraçao da viagem? Колико траје пут? Koliko traje put? Koliko traie put?

Passaporte – bilhete de identidade, por favor/ Пасош-личну карту, молим/ Pasoš-licnu kartu, molim/ Pasosh-licinu kartu, molim

Quanto custa o bilhete só de ida – e de ida e volta? Колико кошта карта у једном правцу-повратна? Koliko košta karta u jednom pravcu-povratna? Koliko koshta karta u iednom pravzu-pòvratna?

Onde se levantam as bagagens? Где се подиже пртљаг? Gde se podiže prtljag ? Ghde se podije prtgliagh?

A minha bagagem ficou danificada/ Мој пртљаг је оштећен/ Moj prtljag je oštećen/ Moi prtgliagh ie òshtecien

Onde fica a entrada - saida? Где се налази излаз-улаз? Gde se nalazi izlaz-ulaz? Ghde se nàlasi islas-ulas?

1 Comboio/ ВОЗ/ VOZ/ VOS

Estação ferroviária/ Железничка станица/ Železnička stanica/ Jèlesnicika stàniza

Quando parte o comboio/A que horas parte o comboio? Када полази воз? Kada polazi voz? Kada pòlasi vos?

O comboio está atrasado? Воз касни? Voz kasni? Vos kassni?

Este lugar está livre/Este lugar está desocupado? Је ли слободно ово место? Je li slobodno ovo mesto? Ie li sslobodno ovo messto?

Onde se encontra o vagão-restaurante? Где се налази вагон ресторан? Gde se nalazi vagon restoran? Ghde sse nàlasi vaghon resstoran?

Descemos na proxima paragem/ Силазимо на следећој станици/ Silazimo na sledećoj stanici/ Ssìlasimo na sslèdecioi stànizi.

De que linha parte o comboio/Qual é a linha de partida do comboio para…/ Са ког перона полази воз за.../ Sa kog perona polazi voz za…/ Ssa kogh peròna pòlasi vos sa…

Gostaria de examinar a minha bagagem/ Желим осигурати мој пртљаг/ Želim osigurati moj prtljag/ Jelim ossighurati moi prtgliagh.

Quanto custa o bilhete só de ida para…/ Колико кошта карта у једном правцу за.../Koliko košta karta ujednom pravcu za…/ Koliko koshta karta u iednom pravzu sa…

O comboio proveniente de... está atrasado? Воз који долази из...касни? Voz koji dolazi iz...kasni? Vos koi dòlasi is...kassni?

Dê-me um bilhete de ida e volta para… da segunda classe/ Дајте ми повратну карту за...у другој класи/Dajte mi povratnu kartu za...u drugoj klasi/ Daite mi pòvratnu kartu sa...u drughoi klassi.

O comboio parte da estação central? Воз полази са главне станице? Voz polazi sa glavne stanice? Vos polasi ssa ghlavne sstanize?

O comboio chega a horas (a tempo)? Воз долази на време? Voz dolazi na vreme? Vos dòlasi na vreme?

Sentemo-nos na sala de espera/ Идемо да седнемо у чекаоницу/ Idemo da sednemo u čekaonicu/ Idemo da ssednemo u ciekaonizu.

1 AUTOCARRO/ АУТОБУС/ AUTOBUS/ AUTOBUS

Estação dos autocarros/ Аутобуска станица/ Autobuska stanica/ Autobusska sstaniza

Onde fica a estação dos autocarros? Где је аутобуска станица/ Gde je autobuska stanica? Ghde ie autobusska sstaniza?

Os meus filhos podem viajar sozinhos? Да ли моја деца могу сама да путују? Da li moja deca mogu sama daputuju? Da li moia deza moghu sama da putuiu?

Posso levar quantas malas/Quantos quilos de bagagem, tenho direito? Колико пртљага могу понети? Koliko prtljaga mogu poneti? Koliko prtgliagha moghu pòneti?

Quantas paragens faltam ainda para o centro da cidade? Колико има станица до центра града? Koliko imastanica do centra grada? Koliko ima sstaniza do zentra ghrada?

O último – primeiro autocarro para... a que horas parte? У колико полази последњи-први аутобус за...U koliko polaziposlednji-prvi autobus za…? U koliko pòlasi possledgni –prvi autobus za…?

São permitidos os animais? Да ли се могу возити животиње? Da li se mogu voziti životinje? Da li sse moghu vositti jivotigne?

Posso abrir a janelinha? Могу ли отворити прозор? Mogu li otvoriti prozor? Moghu li otvoritti prosor?

Este auto carro vai para…/ Овај аутобус иде за.../ Ovaj autobus ide za…/Ovai autobus ide sa…

Posso mudar a data da viagem? Могу ли променити датум путовања? Mogu li promeniti datumputovanja? Moghu li promeniti datum putovàgna?

Posso adquirir o bilhete no autocarro? Могу ли купити карту у аутобусу? Mogu li kupiti kartu uautobusu? Moghu li kupiti kartu u autobussu?

1 Casa de cambio/МЕЊАЧНИЦА/MENJAČNICA/MEGNACINIZA

Onde posso encontrar uma casa de câmbios? Где могу наћи мењачницу? Gde mogu naći menjačnicu? Ghde moghu nacii megnacinizu?

Queria cambiar 100 euros em dinheiro/pode cambiar para mim 100 euros em dinheiro/ Промените ми 100 евра у динаре/ Promenite mi sto evra u dinare/ Promènite mi ssto evra u dinare.

Dê-me dinheiro trocado/Дајте ми ситниш/ Dajte mi sitniš/ Daite mi sitnish.

Queria cambiar dinheiro em euros/pode cambiar para mim dinheiro em euros/ Промените ми динаре у евре/Promenite mi dinare u evre/Promènite mi dinare u evre.

Конец ознакомительного фрагмента.

Текст предоставлен ООО «ЛитРес».

Прочитайте эту книгу целиком, купив полную легальную версию на ЛитРес.

Безопасно оплатить книгу можно банковской картой Visa, MasterCard, Maestro, со счета мобильного телефона, с платежного терминала, в салоне МТС или Связной, через PayPal, WebMoney, Яндекс.Деньги, QIWI Кошелек, бонусными картами или другим удобным Вам способом.