    :      ?
 

 


        ,                 -.           ,               ,   ,    . ,        (  ),     ,    ,         .      ,  ,   ,      .  ,                     . ,    -   ,     ,          .





. . , . . 

    :      ?


   . . . 

 

   

  . . 



  

  .               . . . .    ,           ,       .          ,          (., 1999/2002,  ); :    (., 2001/2003,   . . )           (., 2001,   . . ).

  

  ,                 . . . .     .




   ? ( )


0.         ,      :     ,                .           () .      .  . .  (   )     . .  (      )      ,   ,    .

   .     ,  , , ,          (    ,    ,      .),          .

        ,       .



1.        ,     ,   1966       10-     .    ,       -        ( ,          ).



    ,       ,  ,     .     ,   ,       ,    , ..       . ,    ,         130      ,     ,   ,    .

     .   :    ,    ,            Ż,    . <>

        1- .     Ż, ߻, ۻ     ɻ, ɻ (   ). <>                      ,   .   - ,   ۻ  Ż  90% :   ߻;   Ż,    Ż.       ߻,  ,    .       ߻, ,   ,   . <>

         ɻ         (). ,           .  ,          ,               ,    , , , , .   ,        ,      !


  



      . ,   ,     ,  ʻ,   ɻ       ,    .         ɻ   ,       .  (. . .)         һ (. 159163).


           80- .              .   . -,     - .           ( ) - (),    .         (   ).              .  ,      (  )     150   ,       -,  ,      ,     .       . 



  ,        ,      ,       . . -    :         ,          ,    .         ,  , , ,        ,     .    ,    , ,     ,        (. 224).


   , . -   , 



            . <>    (    1988.   1989.)   8 ,   2 .       600  ,   ,    ,        .    (  )   ,    .    .     ,           .       ,  ,            (   ).   ,       ,     ,        .         ,     ,      .

      -        .     .

   ;

   ;

  ;

    .

       ,          :

      ;

   ;

 -  ;

   -.

        (   )    :

    ;

     ;

    ;

  ()   ()  ..

        ,         . ,      :

    ;

   ,

   :

   .

<>          . , ,        ,         .      81% ,     64% (. 233237).


     ,    -    .           (      - :       ).



2. ,                    .[1 -         .   ()       ,  ,   셻 (.  . .  ,  . 20).  ( )       ,    ,     (,  )  ,  ,     ,    .    ( )      ,         . ,           ,     ,   ,           (.  ,    : . . .  :   . ., 2004, . . , . . , . . .    . ., 2001).      , ,       () .         .]   ,                ,       .[2 - .   . . ,           (. . 59  . . .): ,      ,       ,      ,        .     ,            (. . .   . ., 1996. . 95).]    ,    ,             (            .   . .         ).[3 - . . .       . ., 1998. . 501, 502.]        ,   ,       .       .[4 -     . . ,     ,  . .   . . ,      .]



3.      ,    :   ,               ,     ,     ? . . .  (   . ,     )  ,       ,     .        :           .   ,      ,    .   ?   .  , ,    .

, , ,      , -,  .             . .   . .    :  . .    . .   . . .   ,              ,     . ,   ,        .        ,    :      ,    ,   ,         ,       .[5 -                  (     ),     . .]



4.-,       ,               .[6 -               .                ,          .]     .

     . , ,     ,        ,         ,       . <> ,        ,       c哻.    ,   ,    ,        (. 240 . .).

         .   ,               .   ,    ,   .  , ,      .[7 -     - , .:      ,   () <>.     ,   ( . .:  , 1980. . I. . 460, 582). . : . .   . ., 1988. C. 73.          .  ( 2005.)         ?  . . ,    ,   :    .     ,  .  ,   ,     !    ?.  :       ,    <>  ?   ,        ,     ,    셻 (http://www.lrcpress.ru).          (. .  . ., 1974. C. 168169):    ,       . <>            ,   ,    .   ,   ,    ,     ,       ,           .   ,   ,     ,  ,        . <>    ,    ,    ,    ,    . <> ,    ()      3-    : na?ya     ; nilli?       ...]    ,   ,           ,     哻.           ,          -    .

  ,       ,         .    (  )   .



     ,   ,   ,  ,       .           ,    .       ,   ,        ,            . <>

       ,    (. 36, 37, .  . 134, 135).


        .          . , ,         . . :                 .      ( ,   )   ,   .[8 - . . . . . :       . ., 2005. . 13.]       . -:        ,  ,      .[9 - . : . . . . . . 373.]

          .    , ,   ,  : , , ,    .[10 - ., , . . .      . ., 2005. . 199.]  ,     (. 133, 134), ,   ,   ,    ,      (, ),    ,       ,      .       ,     .[11 - ,  ,       .       ,           . :     ,  ,         ,   ,    ,    .  60 70-              ,        ,        .     ,     -.  ,       ,       .      ,   ,    ,         .]

     .       ,   ,     .     1)      , 2)    -    ,    3)    蓻,                 .  :  ,     ,    ,     ,      ,   ,      ,    ,                   .[12 - . .   . ., 1972. . 2224.]



5.          ,      ,    :  ,   . .    ,   . . .

   .        ,  ,    <>.    ,    ,        ,      ,                    ()    ().[13 - . . .   . ., 1970. . 1415.]

 ,       ,      , ,  ,  , ,   .. ( , . 15).     ,   ,    ,        . ,  ,  1)         2)    ,  (  ,    ),           .

   .       ,               . <>        Sinn ,  ,     signifi;            哅       (. , . ׸),  (. ),  .. ,     ,    ,   .. <>  ,  ,    , ..  ,     .[14 - . . .      ? һ. ., 1974 (2- . ., 1999). . 910;  .]          .

  ,       ( )    (),  ,                .  ( , ..   )  ,     .    ,      (   ? ),  ,   ,      (    ? ).

 . .     ,        .  :    ()      ,    ,   .   ,       , ..   .    ,     ,   ;      .      ,   ,         ,       .     ( ,   )    .      ,        .

       , ..     ,   .[15 -   ,    ?       ? ,           ,       ,      (. . . . . . 11).   ?         ,  .     ,     ?     ?  (. 22).  ,            ,     ? .         ? ,   (. . . . . 2- . . XI).]  ,         :   ,       ,    ,       .

       ,     -      (  ).[16 -  ,       ,  ,        ,       .        ,   ,        (   ) (. . . . . . . 15).     :        ,     .    ,        ,      ,     ,    .           ,        ,         ,    (. . . . . . 88;  ). ,             ,      ,   , ,     ,    ,    .       (  ,  )       .      .  ,    , ,  -    ,   ,     .   (. .   : . ., 1992. . 593)        : :  ? :   . :  .  ? : , . :  , ? : . : ,  .  ? : . : ,  .  ? :  , .   (.  . 48, 110, 300, 301 . .,  .: . . .  :   . ., 2004. . 145).]



6.    ,      ,   :        , ..    .

  ,       ?  ( ),   .   .

 ,     , :   (  ) (. 160).     . . . ,  ,   :       ( , , )      . ,  ,   :      ,     .

     .  , -,        ( ),           (   ),         ,  .       ,         .[17 - . . .   . ., 1996. . 139.]            (   ,    ),     .  ,  ,        ,            ,     .[18 -  . . 163.]

    ,         . -   ,        (),          (. 203 . .).

      , ,    . ,       (. 159).  :         ,     (  )? -, - ,      :



 ,      60 , <>        :    ܻ,    ɻ,      ܻ (. 160).




7.          .         :           .    : )    )      .

    ,         ,  :        , ,                .           ,      ,          .[19 - . . .     // . . 2005. 1. . 1113.]

 ,         ,      ,            (    ).  , ,            ,      . C.   :   .[20 -      . ; ., 2004.]      ,        ( , . 405).              ,        ,     .

,            :    ( )   ,       .               ,        ,          .[21 -  .     . ., 1999. . 17.]          ,  .[22 -      ,    , -,          ,    . ,  ,         .   ,                    ,        (,   .). ,                 ,     ( )    .]

      -  ,      (  ),           ,  .  ,    ,   .[23 -  ,       .              .   ,       , ,  ,      ,    :    ,   (   )  . ,    ,    .  ,                .   ,       ,  ,      ,     ,  . ,        .]

      .   ( ,  )       , .:   ,    .         ,    .         .[24 - . . .  . 2- . . 1. ., 1996. . 56;   (. : 1- . . 1. ., 1994. . 7).]

          ,   ,    ,      ,           .[25 - .:        ,      ,   ,     ,     (. .    //  . . 1.   : . ., 1999. . 97).]

       (     ) ,             .        :



         ,   . , ,  Ȼ      ,  ,  . <>         ,    ,         ,          <>.            (. 161).[26 - . : . . . . . . 239.]


 ,  ,           . ,     -            (. 170 . .).  ,         ( )              . , ,       ,   ,           ,     ,    .

         . .   ,            (  . . .)    ,    .      ,     ,    .[27 - . . . . . . 103;  .]  ,  ,               .



8.   ,        :   ,   .       , ,  ,     .     .    ,     ,      .                ,        ,      ,          ,       .[28 - . . . . . . 239.]

       ,     .

 1970 ,    ,  . ,    .     ,       .        ,     .             ,    .      ,



      ,    , ,     .       ,     ,    ,              .       , ,    ӻ,      .             ,       (. 281).


-,    ,          .

   , . . , . .   . .       .



. . , 7  2006.







    .      ,  70-   ,       , ,  ,      .     .

             .    . .          .       ,                   .          ,   ,       .        50- ,          .         1950 ,           ,       -    ,   ,   .   ,   ,      -  ,   ,    ,          70-      .

    ,     ,     ,         .  70-            ,    .   ,     ,   -      .  ,    (. )    ,       :      . .  (  Science, . Gardner & Gardner 1969),        (  : )      .        ,    ,           ,  ,   .

    ,         30     ,     , ,   ,        ,         ,               .

                      .       (   ),       ,       ,        .                  ,    .

          .     ,     ,     ,      .   (      )      .

                   . .  (1980, 2005).    , ,         .  (1981)        ,             .                .

  ,     ,              ,              ,          . , ,  ,          ,          .          ,       language-trained ,         ,        , ,      .   ,  ,    ,          ,       ,     ,  ,   ,  .

,   I     ,           ,      .                , ,   .         ,      ,    (   )   .   ,     ,               .       ,     ,         ,      . ,       ,        ,     .   ,     , ,        ,     .

  ,      (  )    ,    .           ,    ,    ,           .

  ,    - ,                : , ,   .            ,     ,     -  ,               .           .

          :   ?          ?.          :   .     -,          .  ,       ,       ,       ,         ,      ,       ( ,   )     .  , ,   ,    ,    ,               ,        .

     ,                     ,       .         ,        .      ,         ,  ,     ,    .

       ,        ,       .        ,     ,    .       ,         ,     ,     .      ,             .           ,              -  .   ,   ,          ,       ,      .       ,                   .               .

 ,              , , ,   ,  .  ,           ,     .        (   ) ,   . . -,  . ,   .           .

.       .    :      ,          .      [29 -          ,        .   .]      ,        . , ,   ,            (.  Fouts, Mills 1997/2002, . XI).




    



  ,     -              (),          .              .                   -  .     ,        ,    ,   ,         ,  ,   ,          .      ,         ,    .       ,            ,     ,                - ,  .

     ,   ,   ,  ,       .           ,    .       ,   ,        ,            .  ,         ,      ,  , ,         .

       ,   .  ,         ,      ,         (-).         ,   ,       ,  ,      . ,            , ,           ,           ,       .

  . .  (1996, . 299),  ,       ,  ,  .       , ,    ,      .   ,        -           ,       . ,    ,    ,   ,    ,   ,           ,   .  ,   ,    ,   ,                .

  ,             ,    ,            ,    .         ,    ,      ,      ,          .




      


    ,  ,        . .    , ,  (1980, 2005).        .

,    ,    ,      , ,   ..,              .            ,       (   , . )        .

        ,     - ,          .

        ,      .          ,          .

    :          ,     ,       (  . 1999/2002;  1980, 2005;  2000, 2005).        :

,      ;

,        ;

 ,        ;

,    ;

,      ;

-,         , ,    ;

 ,   -  (,       ,       );

,    ;

 ;

 .

         ,     ,                (   , . ).

, ,        ,     ,  ,   .   , ,      . ,      ,    .       .              .            .              ,  ,      :     ,     . ,  ,     .




    


        ,    , -,          . , ,    ,             ,     .      80-         (Seyfarth et al. 1980),  ,             .     ,  ,    ,     ().           ,   ,    . ,            (),       .             (Hauser 1996).

       ,      . , .  (1992) ,   ,  ,           ( .   . 1999/2002;  2000, 2005).   ,             ,             .

  ,     - (  )    , -,        . ,       (     ). ,        ,        (..     ).           (Mitani, Brandt 1994). ,        ,       .             .          .  ,    ,        ,    .

   ,                (   ; Ujhelyi 1996).        . .  (1949, . ),      .        ( )        ,         - ,      .

              .    .       , . .  (2000, 2005)  . .  (,  1988, 1990)     ,        .    ,    -    ,         .       ,    ,    .               (    ,      )         (,  1995, ). ,              .

  ,  ,      (    )      ,  ,           .                  .      .




       



      -                         ,  ,   -   ,  ,        .                     ,    -           .                ,          .    70-              -       .         ,   ,                      1970- .




       





.      


                .  (18091882).                 .       ,      .   ,                 ,           .

                         ,       .     ,            .      .

  ,          ,      ,  ,    .  ,    (reasoning)       ,        (.. ).     ,      , ,    .        ,        ,[30 -     reasoning    .     . . .]         .      .   ,        ,      , , ,   ,    .   ,  ,        .  ,  ,       (, , )               .




. .    


      -. ,       (18661936)     ,          .    ,       , . .  (1922)         .

     ,       .          .     ,  , ,  ,              .   ,      .         ,   ,        .  ,                  ,       (    ) ( 1922, . 46;     . . ., . .).

   ,   ,   ( )  ,           .                ,         .      ,    (. 44). ,   ,     , ,      ,  . , ,        -     ,      ,          .

              ,       ,       ,  ,     ,     .    . .      ,     . ,       ,             ,            ( .              . . -     ).

 . .           .              ,         .              .           ,   (  ,   )         .     ()       - (  ),       .      ,    ,      .    ,      (,  ),       ,         .

 ,  . .            ,      .




. .     


    -    ,       ,             .

        (19031979),     1952  (.  1981),         ,        .     ,                    .

. .           .            ,      ,       ( ),        (, , , ).            .  ,      .      () ,         ,        .          .   . .  (1981, . 258),   ,       ,     () <>             .   ,       ,   .         ,    ,     ,            .      , ..   ,         ,      ,            .     , . .  :    ,   . <>         ,     .     .         .     (. 259).

        .  , ,  ,            .      ,           ,      ,  (. 258).

              .     ,      , ,    ,      ,       ,  ,    -.            :     ,       . . ;  ,      ,        ( 1977),       ,          ,     ,  ,          . .  (1987).             .




    


 . . ,          ,         ,  ,   ,     ( 1981, . 260).

       ,    ,         ( 1982, . 1232).     .[31 -                ,       .  ,        ,     ,    ,       ,            .]    ,     ,          , ,    (.   1990, . 1050).       , ,         ,     ( 2004, . 297).

   (1981),       ,      ,        .        ,  .                 .

             .       ,         .     ,         ,    ,       .       (  ,   ) ,    ,    .

,                         .   ,         .    ,         ,        ,      .

    ,           .

1)      ,         .       (-),   ,    .       .                  , ..  .       ,     ,                 .

2)  ,    ,  ,  .     ,    ,  ,        .    ,     , ,           ,    ,  ,       .

3)    ,     .            .   ,            ( 1992;  1992; Byrne 1998; Byrne, Whiten 1988)   (- 1923; Hayes & Hayes 1951).    -              (  . 2000; Savage-Rumbaugh, Lewin 1994/2003; Patterson 1978; Fouts 2002; Fouts, Mills 1997/2002).

4)    ߻  -߻, ߻  , ..  .

5)    , ,      (theory of other mind  Premack, Woodruf 1978;     2005).

         ,    .     ,       ,         ,           (Gallup 1970, 1982, 1994; Povinelli 1970; Povinelli et al. 1993, Povinelli, Preuss 1995; Povinelli, Cant 1995).       ,           (. Tomasello, Call 1997).      .




     


  ,   . .           . . .  (1976/2001)           .          .   ,          ,  ,           ,      ,    .

                . .  (2004).           ,                   .        ,    ,    ,     ,     .             ,  - ,   ,    ,     .       . . ,       .

      ,              .      , ,  . . ,         ,    ,   .             ( 1986;  2005; Mackintosh 2000; Pepperberg 1999/2002).

  ,  . .     ,       .   ,        ,       ,         . ,            Homo,       . ,   . . ,          ,      :   ;       ;  -    -,    .            (.  ,  2001/ 2003;  2005; Byrne 1998; Savage-Rumbaugh, Lewin 1994/2003).




 . .             


      ,      . . .  -          ,     ,   .                   ,     .    ,  ,        -,    ,  ,     ,      .       ,   ,     .           ,           ,       ,      .  ,   ,      ,     ,         .

    ,        ,    ,       .                       .




 . .       


 . .              ,   ,           ,       .    ,  ,          . .      (18821958).   . , . .   . .             ,                       . . .       ,    ,    ,          .

          . .           .      ,           .  :      -     ,           , .. <>       ( 1949, . 469).

      (  )      ,    , ,   ,            ,  .   , . .  (1972, 1987, 1993)     ,          (     ),     ,     .       ,         ,   . . ,    ,      .

  . .   ,    . ʸ (Koehler 1956),         (thinking without words)  .     ,            ,   ,          ,    .   ,        ,    -                     ,        (Koehler 1956, . 86).

     . .      , ,    -  . ʸ.              -      .      . .   . ʸ,         , . .  (1977, 1987; ,  2003, 2004),       .    ,           ,        ,         .




. .        


         . . .            ,  -    .       (1996)         .        ,      :

1.         .

2.            .

3.       -       .

         . .      .       :

4.       (  )        (,      ).

5.              .

  ,                      ( 1996, . 100).     ,   ,  ,   ,       ,  ,  .      .   ,      ,  ,     ( ).    ,       ,           (. 304).

        ,    . . :           ,      (. 305).

,   ,        ,           -,     ,     ,            ,         .




 :  





 


  ,              ,        .        ,   ,                 () ,     ,     .       ,      .  1020-     . . -  . ,        .

              . ,        ,    .      ,                ( 2005).              (.  2005; Bekoff, Allen 1997; Kako 1998).

,      ,             .        ,     .      ( 2004),      ,       ,  ,   ,      (. 224).

            ,      . ,       ,   . .  (1973, c. 310)    .                      .   ,     ,      ,   ,    ,      ,            (..    )  .  ,     ,           .      ,     ,            .

           , , , , animal complex cognition, animal thinking, animal intelligence[32 -              .]  .   ,    . . - (1923, . 4)  ,            (    ) ,   , , ,     ,      ,  ,   ,  , , .  ,   80  ,        .  ,                (., ,   . 2001, 2003;  2000;  1987, 1993; Delius et al. 2000; Lazareva et al. 2001, 2004; Mackintosh 1988, 2000; Wasserman et al. 2001  .).            -.

   - (1963, . 310) ,                .        .  (1925),          .  ,             ,            (). ,      ,     (  1973)      .




   


       ,        .         .         ,   ,         .    ,  ,     , ,    .        - .      ,          .

       ,        ( . ,  2001/2003;  1986; Pearce 1998; Tomasello, Call 1997; Rumbaugh et al. 1991, 1996, 2000  . .).

I.       ().

II.            .

III.         (   ).

IV.     (        ;    ).

V.    ( ;  ).

VI.  ,        (social cognition),             (thory of mind).

     ,           -.            .       . .




    





 .        


                 . .       ,    ,     ,    ,   . . ,    .      ,         ,       ,     ( 1930).       . :  ,   ,            .

         , ..         ,              .    .    ,             ,    ,    , ..   .     ,   ,          (    ),       ,     ,      .      ,    <>         ,       ,      ( ,  1930, . 205).

 .       ,     .  ,                     .      (   )     ,    ,      (.1, 2, 3).               ,  ,        (. , . .    ; . . , . . , . . , Rumbaugh et al. 2000).           (. . -; . . , . , . , . )     ,       -   ( 1972;  1977). ,      . .        .

          ,      :                .         ,    ,   . . -, . , . .    , . . , . . , . . , . . , .     (. :  1963; Parker, Gibson 1977; Byrne 1998; DE Waal 2001; Celli et al. 2004),          .







.1.      .      ,        ;     ,   (  1982)







.2.   :          (2  675 ).       ;       ;    ;            ;    ;      ( - 1959)







.3.           ,       (   . . )

     . . ,            .        .    .[33 -                 ,          ,    , ,     (Pavlov 1957, . 557, .   1992).    ,    ,        ,            (Windholz 1984; .   1992).  1933.      ,         ,     .]      (   1936 )  ,      ,      (   )         ( 1949, . 17).         ,            .  ,     ,   ,     ,     ,    ,      ,    ( ,  13.11.1935).

     ,   60-   ,    ,          ,         -.




   


            ,           ,    :

     ,      ,        (. ).     ,   ,   ,   ,    (  )    ,     .                .

             ( 1948) ,   ,    -     (. .2).    ,          (- 1959).

         ,              ,       . ,         ,            ,           .    ,          , ,     ,        (,  1967).

                     .

     ,            .

    ,     ,       ,   . .  (1987).         ,   ,          .     ,               .

    :

1)    ,        ;

2)         ;

3)     ,       ,        ;

4)             .

      ,      ,     ,         .  ,   -  .     ,     ,    ,    .  ,               ,           .

. .     :        ,        .                    .      , ,     ,        ,       .      ,                   ( 1987, . 660).

 ,    ,    ,    ,        (. . , . . , . . ).            ,     (,         17).                  ,        ,     .[34 -            ,         ,    .      ,            ,    .         ,       ,      ,           ,      .     . .     .          ,    ( 1949, . 17,  13.11.1935),             .]   . .  (1990; 2004)     ,   ,    .

    ,     (  )   .        . ,   ,                .     :         ,        ,    .               .



 ,     ,      (Visalberghi et al. 1995).         ,          .      ,           (.4).      ,       ,        ,        .   ,            ,       , ,       ,     .


    ,          ,     .       ,         - ,   .                (., , Visalberghi 1997),        ,           .             ,             .





.4.               (  ).   ,    ,      (   . )

          ,      ,       .        (,  ,  ),           ,            , ..  ,       .

             .  ,             ,          (  )  ,      . ,               ,         (.     ).              ( 1992; McGrew 1987, 1992; de Waal 1977, 2001).               . .  (2005),    .

     .      , ,      ,               .          (   ),     ,      ,            .

-,   ,       ,      , ,       ,        (Boesch 1991).        ,   .                      .           ,            ,                ().   ,     ,  -,          .

      ,          .           , ,       ,        .




     








    -                    .  ,                   ,                     .          :        ,    .

         ,                              .                       .

               .          ,            ,           .              (       ,       ).    ,               .

      ,                                 .        , , ,   .    ,   . . ,    ,          ,  .        , ,             ( 1987, . 676).

          . . -    ( . )  19131916.      ,      -             (  ).        .

     , -,        ,  ,    ,  -,     :     ,        <>  ,     (- 1923, . 452).   ,       .       (  , , ,    ,    ,      ..),   ,       .  , ,         ,         .    :   ,     ,     .. ,       ,           (   ,    ,   (. ),  .).

       ,      .                : ,             (Harlow 1958; Rumbaugh et al. 2000; Warren 1965).

         .            ( 1950).               ,      .                    <>, ..      ( 1987, . 665).

       . .  (19332005).              (  ).       ,  ,       , ,          .      ,  ,           ,   . . .  (1965; 2001)  ,       ,             .      ,       .  ,                      .       .

          .     ,       ,     .

    , . .  (1935) ,         ,      (. 45).           ,    ,           .               ,              .




  


 ,      ,                     ,       ,        .           , ,        ..          ,               .

           .       . . - (1923),             ,       ,     .   ()   , ,      ,     (    ).  ,                     100  55%.

                       ,               (.5, . ).               .

    ,           200           112  ,     (    80%    30  ).  , :

           ,           ,         ;

      ,     ,     (, 7  8, 8  9, 11  12);

     ,     (..   ).             ,          ,   ;

     ,    ,     ,   10  20 .

          ,            .    ,            ,   ,   .    ,              .

           ,     ,     .        , , ,  .   . ʸ (Koehler 1956) ,   ,   ,     .              ,     ,    .           ,    ,   (  ,   ),         .




   ,  


 ,    ,  .   ,      ,    ,   ,    .           ,  .

   (,    ) , -,    ,       .            (- 1963; Premack 1983).         , ,       ( )   .

,        .           . ,  ,           ,           ,    ,   ,    (- 1923).

                 ( 1972, 1987, 1993; , , 2003; Koehler 1956; Mackintosh 1988),      . ,       ( )   .  ,   ,       ,  ,        -  .  (Wilson et al. 1985)        ,                   ( ).





.6.        , ,   .    ( ,  2003)

   ,   ,      . . .           .      ,             ,        .           ,           , ,          (  ), ..      ,   (.6).




       


          ( 1972, 1982, 1993).    , -,   -   ,        ,       ,   .

   ,       (   ),     (   ,    ,  .),    ( 1993; ,  2003),   ,  ,     (  . 2001; Koehler 1956; Wilson et al. 1985)   (Pepperberg 1987a, b; 1999/2002).  ,     . .        ,   (   )       ( 1979; ,  1974;  1986)     .           ,                       .

 ,         (    ),        .




            (  )



        ,          , ..   ,     .

             , ,     ,               ,   .




  ,    


         .                -. ,         ,       (, Boysen 1993; Brannon, Terrace 2000; Biro, Matsuzawa 2001).     ,         (,  ), ..            ,       .

         ,    ,     (. Davis 1993; Davis, Perusse 1988; Gallistel 1990).            (),    ,       ,         .

.   .  (Gelman, Gallistel 1978)   ,            .    :

       (    );

        (       );

,   ,        (       ).

 ,               ,  ,   :

        (,  )         ;

     (,  ,  );

     ()           .




     


         .     .  (     . )        ,        (Matsuzawa 1985; Matsuzawa et al. 1986; Tomonaga, Matsuzawa 2000; Biro, Matsuzawa 2001).



           (    )   ,      .          ,       .  ,           .

        .       ,      .         1  9   .                 (      [35 -          .      ,            .]  ).   ,                ,       .      (Murofushi 1997; Biro, Matsuzawa 2001)  ,             ,           .      1  9      (  ),       ,     ,   .  ,          .

 ,     :     ,       ,         , ..            (Tomonaga et al. 1993; Tomonaga, Matsuzawa 2000; Biro, Matsuzawa 2001).


                       (Boysen, Berntson 1989; 1995; Boysen 1993).  ,       ,                .



               .               .          ,                  .     ,       ,      .                   ().        ( ,  ,     )     ,                .

     ,      (  ),     .       ,            (  ) (.7, ).

        :  0  4,    5, 6  7. , ,   ,          ( )       .   ,        ,         .

          .           ,      4      .          (   )    .        ,     ,       ,     .      (25   )        80% .

   (     )     ,          (   ).    : 1  0, 1  1, 1  2, 1  3, 2  0, 2  2.     ,           ,  .             (75%).         ,          ,  , ..       .






.7a





.7


.7.      .      :    ,    ;      :    ,      ( Boysen, Berntson 1989)

          .  (Rumbaugh et al. 1989; Rumbaugh, Washburn 1993):                  .    ,   -  (,   ; . ).



 ,                ,            ,     .                 .      ,       -.           -,      .   ,        ,        (    ).       .       ,  ,      .       ,    .      .           ,  ,         (entry-level counting; Rumbaugh, Washburn 1993).


        ()         ,     (Brannon, Terrace 1998).



   :          ,   1  4  (.8, . ).              .   ,        ,   150         1  4,      .         ,   ,   1  9 .           ,       ,      ,   1  4  (Brannon, Terrace 1998).


 ,        ,               .    ,          ,     ,  . ,     ,    ,   , ,    .




     (  )


     ,    ,   ,    ,         .      ,       .

     (  ) ,                (  . 2001; Koehler 1956; Mackintosh 1988; Pepperberg 1999/2002).           ,      (,  1995;   . 1998, 2002; Smirnova et al. 2000; Pepperberg 1991, 1996; Pepperberg, Gordon 2005).    ,     , ..        1  4    .        (  . 2001).      (Matsuzawa et al. 1986; Matsuzawa 1985; Murofushi 1997),           ,     ,          ,     .



                ,     4,     -    4,        ,       -       (.9).  ,       .        :    ,         . ,        ,    4   4 .                      ,   .

   ,               .         ,         (.9). ,     4,      ,         .       ,      ,     .  ,          .                 ,     ,    -         .      ,         ,

        :       ,       . ,     ,       ,          (  1  4).






.9.       (   . 2002).    ;    (  )

 ,            ,     (. ,    ).            ,     ,       ,     (  =    = ,   = ).  ,    ,    - ,        .



    ,            ,   .  (  )    ,    ,                (.10).         ,                       .

    ,        .       ,            ,           (.10).          ,      .

     .      ,            ,         () ,         . ,          ,            .                       .






.10.      ( )   (   . 2002).    ;   

,               ,        ,            . ,     ,              , ,    (1949),                  .

      , . .  (1986)                   -  .    ,  ,  , ,            ,         .

        , ,             ,      ,       ,       .    ,          ,     .




  



        -,             (inferential reasoning),            ,      .        . -,        .             (Gillan et al. 1981; Premack 1983; Premack & Premack 1972, 2003). -,            .




 


        ,    .           .  r  ,  ,    B  C, C  D,      B  D. ,   ,   : B r C r D.  ,       B r C  C r D  ,  B r D,  ,      .      ,  ,  (,  B > C  C > D,  B > D), ,   ..          :  A=B  B=C,  A=.   ,   ,              ()  -,       .

   ,      (Altmann 1962; de Waal 1977; Kummer 1982; Premack 1986  .),       ,  ,     . ,   ,   B   A,      B,        ,      A.

              1981  (Gillan 1981).       ,      ,     (  . 1995; Siemann et al. 1996). ,         .   ,     ,            (  . 1995; Davis 1993; Boysen et al. 1993; Rapp et al. 1996; Lazareva et al. 2004  .).     ,                          (Wynne 1995; Siemann, Delius 1998).

-,              .   ,    (Lazareva et al. 2004)  ,                      .




 


       ,   .  ,    ,           .        .  (Premack 1983; Gillan et al. 1981).      ,            , ,   ,      -.



,         ,   .     ,      ,    .  ,      ,   .     (.11)     ,  ( )    ,      ,      .          ,     .       ,     ,   ,   .                  ,       ;    ,          .






.11.          ( Gillan et al. 1981,  )

         ,      :   ,       2,  5  6 ,       .

              . ,       


/4 ,  ,  ,  


/4  .

  .   ,      ,  -,     (Tanaka 1996; Thompson et al. 1997; Thompson, Oden 2000; Vonk 2003)   . ,     (Tompson et al. 1997)    . ,               ,    ,        ,    -. ,       (),        ,    (),   (CF).      ()     ()      .               , ..      (relational matching).

 ,     ,    ,       ,        (Bovet, Vauclair 2001; Fagot et al. 2001).     ,    ,             15  .

            (.12, . ),               ,        ,         ,       (Zorina, Smirnova 2005).




           



        ,        -,         ,         .   XX            ,     (   )      .      ,   .

         ,        .           ,       .          ,     -     .   (       ,         )     ,   ( 1986),                  ,         :   .     ,    ,      ,      .         ,  -              .

      .               .            ,      .                      ,     - ,            .         .,       ,   60-   .      .    , ,  ,    . ,         Pongidae,          ,   ,        ( 1972).




    


         1960- ?  ,      . ,      ,     .              .

      , . .  (    . .    , , ,     )    . . .           (1976/ 2001),          .   ,   ,  ,  ,        ,                  (. 260;  . . ., . .).

       . , . .  (1950)             ,        ,    .     ,        ,        ,        .   in concreto <>     (vera)          , ,        ( 1950, . 163).

              ,       .   , . . - (1963, . 318) ,        (),      ,        .    ,     ,      ,  ,     ,  ,          ,           .  ,    ,    .

  ,                  ,                      (- 1965).

        .  (Yerkes 1943),  ,        ,         ,    . <>  ,             .

 1960-     ,                   ( 1953, . 121).   .       ,         ,         .         (       )     .          (learning set formation),     .               ,       -  .          ,           ,           .  ,        (Harlow 1958; Warren 1965).                              (Rumbaugh et al. 2000).   ,         .




     ,    60- .  .


       ,     60- .     ,      . . ,   . .  ,  , . .   ,  6070-          ,        ,               .    ,             ,       (. . , . , . , . , . , .   .),          ,     -.      ,     . , .       -       . .          ,       ..

          .         (. . , . . , . . ),          .

       .  1970.   .  (Gallup 1970),     ,      .           (Premack, Woodruff 1978; Gallup 1982, 1994; Povinelli 1993, 2000; Povinelli, Cant 1995; Povinelli et al. 1993).  ,         ,   ,  90- . (., , Tomasello, Call 1997; Byrne 1998; Povinelli 2003).

,   60-       ,     ,        .    . ,   19631968.,                     ,         (Goodall 1965).

   ,             ,          (.  1992; Goodall 1965; van Lavick-Goodall 1968; van Hooff 1967,[36 -         ,          .]     [37 -        ,                (., ,  1965;   . 1989; ,  1993;  1972      ).]).          social cognition  social intelligence.  ,         ,          .




       


  ,       -,            .          ,       ,    .

        :

   ;

  ;

   ;

  ;

         ;

          ;

                       .

  :

   ;

  (   );

 ,        (theory of mind);

   ;

     .

          .




    



       ,           (       ).

     ,       ,     XIX .   ,          , ,    ,                ,     ,      .




  . 


                 (Furness 1916, .  Fouts, Mills 1997/2002).  1909   . ,          ,   ,        .  1911     .

       - (     ,     ,     ).  6      .         ,    ,  .     ,          .         ,     .       . ,         ,     ?        .

     cup .     :     ,     ,       .       [],       []     [].

       [th].          . ,     ,    ,    cup.

            cup,      .    ,       ,  ,    ,      .




      ?


     .  (Lieberman 1968)              .         ,         ,       (.13).





.13.   ( )       ;    .              ,    ,           ( Lieberman 1968,  )

. . . .  (Gardner & Gardner 1985) ,      .   ,           ,  ,      . , ,           ,     (. 49).

 ,  ,      :       .             .                         (   . ).    ,    ,   ()       , ..      .           (Kellog & Kellog 1933, c. 281).   (Heyes 1951; . )     ,         ,      .   ,                  .

           ( 1996),  ,              -   ,          , ,    .




    



  ,     ,          ,    ,       .           .

 ,           ,    (    )     ,        ,   ,        .       ,    ,  , ,        .  ,                .




. . -         



   .         ,        ,         .  ,     XI     .

- ,  ,               - (18891963).                ,       .

      ,  ,   ,  .          , ,  ,                     .            10 ,      ,    .                  .

  . . -               ,    . ,      ( ,  )     .  ,                  (   )   (        )    -    (    ).         .

      . .         - ,             (      ,     ,   ).      1920-        ,             .

    . . -     .          .   ,                 ,     (. ).          ,       ,       .             (. . , . . , . . , . .   .)  ,     ,       ,   -   .     ,          (- 1959).

         (   .   ),   1963.,    , . . -               (),          .

 ,    . . -,           .    ,       ,  .      ,      ,   ,   ,    ,      -   ,     .




    :    


                (- 1923, 1935),          .  1913.   (      . . )    (),         ,       (.14).





.14. . . -  . 1913. (    )

    ,     (   ), ,     ,    .       ,          .        ,                    . ,  ,         ,        .   ,        .

           ,  ,    .

         ,   - .             .             ,       .

           ,       ,   .     ,          . ,    ,      ,   .. ,            ,       .     ,         (    . ),     .

  ,        ,      ,     () .      ,             ,       .       ,       .          ,     .

   ,      ,   ,    (- 1923). ,          ,         ,        . , ,            .   ,    ,       ,      .    ,        ,  ,       .  ,                  ,           ,   ,        . , ,            ,     .

             (social cognition).               .  ,            ,          (.15)             (.  .37).





.15.    (, )   (,   )   1,53  ( - 1935)

       ,  ,          .       ,       ,       .      ,    ,    ,        ,     ,      ,    .        10 ,    1935  . . -           , , ,     (.16),      ,  . .   . . ,     . . , . . , . .   .





.16.   . . - (1935)

,                ,    .            ,      ,              ,   .    ,  .   . ,             , . . -       ,  ,      ,     (1935).       ,          .

     (1923, 1935)       ,     ,     .

     ,  ,         (Hayes & Hayes 1951; Kellog & Kellog 1933).          70-  XX ,                 -,      .  ,               ,   . . - (., , Savage-Rumbaugh et al. 1993).              .

  ,            ,      ,      . , . , . , . ,       ,       .

         -   .    :  (1986;     1992.),       ,        ,   .    ,       ,     ,   ,    , ,   2


/2    ,                      ,     , ,  ,   ,   ,      ,  . ,     ,  ,     ,  . . - (1923, 1935)   (      ),          (.  1998         ).




    ?


      ,            .            ,               . ,        :     ,  ,     ,                 (sic)    .         ,        ,          (- 1935, . 576;  . . ., . .).

 ,         ,               .    ,      ,  ,     : , ,    ,   1820         ( , . 242).  ,          ,    ,      ,      ( ).   . . ,             .    , , , .              ,   ,   ( , . 506).  ,          1-  ,         2-  .

- :    25 ,    ,       ,  (sic)      ( , . 575).   ,   , , ,    ,     .      ,   ,  ,           .       ,       ,        .  ,    ,      .[38 -   ,     ,           ( ,   ,   ,         ). ,        .]        ,           ( , . 576578).




         :        


  ,         ,     .     ,            .        ,       .  1931      ,      7


/2-           ,      9


/2 .



  9      ,         .           .   ,       .       ,     ,            .       ,    ;   600  ,   , , , ,  , , ,     ..              ,   .      ,      ,   ,    .


    .   ,   ,        ,     .        ,               ,    ,     ,   .   ,     ,     no  kiss.  9


/2           ,     12


/2    .  12


/2    21 .          .       68 ,    58.      ,          : ,  ,  .        ,        .          (,     ), ..    .               100  .




    :      



            ,         ,           3-  7- .    ,             .

               .      ,    ,            .       ,      (      ),     ,   ,    .       ,   .    ,     ;     , ,     .

     .      ,    ,   ,       -,    .     ,   .          ,    ,    -,     . ,      -  .

     ,       ,        :         ,   .         .     -  , ,      ,           - ,    .

      .         .      ,    ,   ,[39 -         . , ,       ,        ,      .]        .   ,      ,       ,   .

  ,  .                 .         ,     ,    ,   ,   ,    ,   .



        ,   50 ,     .                  .        .      ,     .     ,       ,  ,   . ,   , ,        ,     .    ,       ,      ,        ,      .        50-   ,          .


 , ,       ,      .    ,     ,        .       ,      ,  ,   - ,        ,      .     ,    ,   ,    .        ,     - .[40 -         ,   ,   ,      ,   ,     (Fouts, Mills 1997/2002).]

    .     ,    ,      ,         .        ,        ,     .                .                  ,     ,     . ,                 ,      ,   , , ,  .        ,      ,   .   . ,  ,    . . .




  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/anna-smirnova/o-chem-rasskazali-govoryaschie-obezyany-sposobny-li-vysshie-zhivotnye-operirovat-simvolami/)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .



notes








1


        .   ()       ,  ,   셻 (.  . .  ,  . 20).  ( )       ,    ,     (,  )  ,  ,     ,    .    ( )      ,         . ,           ,     ,   ,           (.  ,    : . . .  :   . ., 2004, . . , . . , . . .    . ., 2001).      , ,       () .         .




2


.   . . ,           (. . 59  . . .): ,      ,       ,      ,        .     ,            (. . .   . ., 1996. . 95).




3


. . .       . ., 1998. . 501, 502.




4


    . . ,     ,  . .   . . ,      .




5


                 (     ),     . .




6


              .                ,          .




7


    - , .:      ,   () <>.     ,   ( . .:  , 1980. . I. . 460, 582). . : . .   . ., 1988. C. 73.          .

  ( 2005.)         ?  . . ,    ,   :    .     ,  .  ,   ,     !    ?.  :       ,    <>  ?   ,        ,     ,    셻 (http://www.lrcpress.ru).

          (. .  . ., 1974. C. 168169):    ,       . <>            ,   ,    .   ,   ,    ,     ,       ,           .   ,   ,     ,  ,        . <>    ,    ,    ,    ,    . <> ,    ()      3-    : na?ya     ; nilli?       ...




8


. . . . . :       . ., 2005. . 13.




9


. : . . . . . . 373.




10


., , . . .      . ., 2005. . 199.




11


,  ,       .       ,           . :     ,  ,         ,   ,    ,    .  60 70-              ,        ,        .     ,     -.  ,       ,       .      ,   ,    ,         .




12


. .   . ., 1972. . 2224.




13


. . .   . ., 1970. . 1415.




14


. . .      ? һ. ., 1974 (2- . ., 1999). . 910;  .




15


  ,    ?       ? ,           ,       ,      (. . . . . . 11).   ?         ,  .     ,     ?     ?  (. 22).  ,            ,     ? .         ? ,   (. . . . . 2- . . XI).




16


 ,       ,  ,        ,       .        ,   ,        (   ) (. . . . . . . 15).     :        ,     .    ,        ,      ,     ,    .           ,        ,         ,    (. . . . . . 88;  ). ,             ,      ,   , ,     ,    ,    .       (  ,  )       .      .  ,    , ,  -    ,   ,     .   (. .   : . ., 1992. . 593)        : :  ? :   . :  .  ? : , . :  , ? : . : ,  .  ? : . : ,  .  ? :  , .   (.  . 48, 110, 300, 301 . .,  .: . . .  :   . ., 2004. . 145).




17


. . .   . ., 1996. . 139.




18


 . . 163.




19


. . .     // . . 2005. 1. . 1113.




20


     . ; ., 2004.




21


 .     . ., 1999. . 17.




22


     ,    , -,          ,    . ,  ,         .   ,                    ,        (,   .). ,                 ,     ( )    .




23


 ,       .              .   ,       , ,  ,      ,    :    ,   (   )  . ,    ,    .  ,                .   ,       ,  ,      ,     ,  . ,        .




24


. . .  . 2- . . 1. ., 1996. . 56;   (. : 1- . . 1. ., 1994. . 7).




25


.:        ,      ,   ,     ,     (. .    //  . . 1.   : . ., 1999. . 97).




26


. : . . . . . . 239.




27


. . . . . . 103;  .




28


. . . . . . 239.




29


         ,        .   .




30


    reasoning    .     . . .




31


               ,       .  ,        ,     ,    ,       ,            .




32


             .




33


                ,          ,    , ,     (Pavlov 1957, . 557, .   1992).    ,    ,        ,            (Windholz 1984; .   1992).  1933.      ,         ,     .




34


           ,         ,    .      ,            ,    .         ,       ,      ,           ,      .     . .     .          ,    ( 1949, . 17,  13.11.1935),             .




35


         .      ,            .




36


        ,          .




37


       ,                (., ,  1965;   . 1989; ,  1993;  1972      ).




38


  ,     ,           ( ,   ,   ,         ). ,        .




39


        . , ,       ,        ,      .




40


        ,   ,   ,      ,   ,     (Fouts, Mills 1997/2002).


